आश्वलायन गृह्यसूत्र (अनाविला टीका व हिन्दी व्याख्या सहित)
Ashvalayana Grihyasutra Hindi
महर्षि आश्वलायन (टीकाकार: हरदत्त आचार्य) द्वारा
स्रोत: Asvalayana Grihya Sutram with Anavila Commentary by Haradatta (उद्गम)
भारत में सार्वजनिक क्षेत्र (पब्लिक डोमेन) · कॉपीराइट समस्या बताएँ
इस ग्रन्थ के बारे में
आश्वलायन गृह्यसूत्र ऋग्वेद से सम्बद्ध गृह्यसूत्र है, जो आश्वलायन कल्पसूत्र का भाग है। गृह्यसूत्रों में घर में किए जाने वाले संस्कारों और अनुष्ठानों के नियम होते हैं, और यह ग्रन्थ ऋग्वेदी परिवारों के लिए इन विधियों का प्रमुख आधार रहा है। यह चार अध्यायों में बँटा है और प्रत्येक अध्याय खण्डों में।
इसमें गृह्य अग्नि की स्थापना, पाकयज्ञ, विवाह की विधि, गर्भाधान से सम्बद्ध संस्कार, जातकर्म, नामकरण, अन्नप्राशन, तीसरे वर्ष में चौल (मुण्डन), उपनयन, बारह वर्ष के वेदाध्ययन-ब्रह्मचर्य, समावर्तन, गृह-निर्माण, श्राद्ध और अन्त्येष्टि जैसे विषयों के सूत्र हैं। प्राचीन भारत के पारिवारिक जीवन और कर्मकाण्ड को समझने के लिए यह एक मूल स्रोत है।
स्कैन किए गए पृष्ठों के अनुसार इस संस्करण में सूत्रों के साथ हरदत्ताचार्य मिश्र की संस्कृत वृत्ति 'अनाविला' दी गई है। इसका सम्पादन महामहोपाध्याय टी. गणपति शास्त्री ने किया, जो त्रिवेन्द्रम में संस्कृत पाण्डुलिपि-प्रकाशन विभाग के क्यूरेटर थे। यह त्रिवेन्द्रम संस्कृत सीरीज़ का ७८वाँ ग्रन्थ है, जो त्रावणकोर के महाराजा की सरकार के अधिकार से १९२३ में छपा। प्रति लखनऊ के राज्य संग्रहालय पुस्तकालय की है और इसमें २९२ पृष्ठ हैं।
4
RS. AS. P.
No. 44—तन्त्रशुद्धम् (Tantra) by Bhattâraka Srî Vedottama. 0 4 0
No. 45—प्रपञ्चहृदयम् (Prapanchahridaya). 1 0 0
No. 46—परिभाषावृत्तिः (Vyâkarana) by Nîlakantha Dîkshita. 0 8 0
No. 47—सिद्धान्तसिद्धाञ्जनम् (Vedânta) by Srî Krishnânanda Sarasvatî. (Part I.) 1 12 0
No. 48— Do. Do. (Part II.) 2 0 0
No. 49—गोलदीपिका (Jyotisha) by Parameswara. 0 4 0
No. 50—रसार्णवसुधाकरः ( Alankâra ) by Singa Bhûpâla. 3 0 0
No. 51—नामलिङ्गानुशासनम् (Kosa) by Amarasimha with the two commentaries, Amarakosodghâtana of Kshîraswâmin and Tîkâsarvaswa of Vandyaghatîya Sarvânanda (Part III. 2nd Kânda 7—10 Vargas) 2 0 0
No. 52—नामलिङ्गानुशासनम् (Kosa) by Amarasimha with the commentary Tîkâsarvaswa of Vandyaghatîya Sarvânanda (Part IV. 3rd Kânda) 1 8 0
No. 53—शाब्दनिर्णयः (Vedânta) by Prakâsâtmayatîndra 0 12 0
No. 54—स्फोटसिद्धिन्यायविचारः (Vyâkarana) 0 4 0
No. 55—मत्तविलासप्रहसनम् (Nâtaka) by Srî Mahendravikramavarman. 0 8 0
No. 56—मनुष्यालयचन्द्रिका (Silpa). 0 8 0
No. 57—रघुवीरचरितम् (Kâvya). 1 4 0
No. 58—सिद्धान्तसिद्धाञ्जनम् (Vedânta) by Srî Krishnânanda Saraswatî (Part III.) 2 0 0
No. 59—नागानन्दम् (Nâtaka) by Srîharshadeva with the commentary Nâgânandavimarsinî of Sivarâma. 3 4 0
No. 60—लघुस्तुतिः (Stuti) by Srî Laghubhattâraka with the commentary of Srî Râghavânanda 0 8 0
5
| RS. | AS. | P. | |
|---|---|---|---|
| No. 61—सिद्धान्तसिद्धाञ्जनम् (Vedânta) by Srî Krishnânanda Sarasvatî (Part IV.) | 1 | 8 | 0 |
| No. 62—सर्वमतसंग्रहः (Sarvamatasangraha). | 0 | 8 | 0 |
| No. 63—किरातार्जुनीयम् (Kâvya) by Bhâravi with the commentary Sabdârthadîpikâ of Chitrabhânu (1, 2 and 3 Sargas). | 2 | 8 | 0 |
| No. 64—मेघसन्देशः (Kâvya) by Kâlidâsa with the commentary Pradîpa of Dakshinâvartanâtha. | 1 | 0 | 0 |
| No. 65—मयमतम् (Silpa) by Mayamuni. | 3 | 8 | 0 |
| No. 66—महार्थमञ्जरी (Darsana) with the commentary Parimala of Maheswarânanda. | 2 | 8 | 0 |
| No. 67—तन्त्रसमुच्चयः (Tantra) by Nârâyana with the commentary Vimarsini of Sankara. (Part I. 1–6 Patalas) | 3 | 4 | 0 |
| No. 68—तत्त्वप्रकाशः (Agama) by Sri Bhojadeva with the commentary Tâtparyadîpikâ of Srî Kumâra. | 2 | 0 | 0 |
| No. 69—ईशानशिवगुरुदेवपद्धतिः (Tantra) by Isânasivagurudevamisra (Part I. Sâmânyapâda). | 1 | 8 | 0 |
| No. 70—आर्यमञ्जुश्रीमूलकल्पः (Part I). | 2 | 8 | 0 |
| No. 71—तन्त्रसमुच्चयः (Tantra) by Nârâyana with the commentary Vimarsini of Sankara (Part II. 7—12 Patalas). | 3 | 8 | 0 |
| No. 72—ईशानशिवगुरुदेवपद्धतिः (Tantra) by Isanasivagurudevamisra (Part II. Mantrapada) | 4 | 0 | 0 |
| No. 73—ईश्वरप्रतिपत्तिप्रकाशः (Vedanta) by Sri Madhusudanasarasvati | 0 | 4 | 0 |
CC-0. Agamnigam Digital Presevation Foundation, Chandigarh
6
| RS. | AS. | P. | |
|---|---|---|---|
| No. 74— श्रीयाज्ञवल्क्यस्मृतिः (Dharmasâstra) with the commentary Bâlakrîdâ of Visvarûpâchârya. (Part I—Âchâra and Vyavahâra Adhyâyas) | 4 | 0 | 0 |
| No. 75—शिल्परत्नम् (Silpa) by Srîkumâra (Part I). | 3 | 4 | 0 |
| No. 76—आर्यमञ्जुश्रीमूलकल्पः (Part II). | 3 | 4 | 0 |
| No. 77—ईशानशिवगुरुदेवपद्धतिः by Isanasivagurudavamisra (Part III. Kriyapada 1—30 Patalas). | 3 | 4 | 0 |
| No. 78—आश्वलायनगृह्यसूत्रम् with the commentary Anavila of Haradattacharya. | 5 | 0 | 0 |
Apply to:—
The Agent for the sale of
Government Sanskrit Publications,
Trivandrum.
CC-0. Agamnigam Digital Presevation Foundation, Chandigarh
CC-0. Agamnigam Digital Presevation Foundation, Chandigarh
IN THE PRESS.
- Manjusrimûlakalpa. (Part III.)
- Kâvyaprakâsa (Alankâra) with the commentary Sampradâyaprakâsinî of Srî Vidyâchakravartin and the Sâhityachûḍâmaṇi of Bhaṭṭagopâla.
- Îsânasivagurudevapaddhati (Tantra) by Îsânasivagurudevamisra. (Part IV. Kriyâpâda).
- Yâjñavalkyasmṛiti with the commentary Bâlakrîdâ of Visvarûpâchârya (Part II.) Prâyaschittâdhyâya.
- Nâtyaveda of Bharatamuni with the commentary Abhinavabhâratî of Abhinavaguptâchârya.
- Arthasâstra of Kautalya with commentary.
Undertaken for Publication.
- Âsvalâyanagṛihya with Devasvâmin's Bhâshya.
- Ashṭângahṛidaya (Vaidyaka) with the commentary Hṛidayabodika of Srîdâsa Paṇḍita.
- Sarasvatîkaṇṭhâbharaṇa (Vyâkaraṇa) of Bhoja with the Vṛitti of Nârâyaṇa.
- Vishṇusamhitâ (Âgama).
- Rasavaiseshika (Vaidyaka) with Bhashya.
- Slokavartika (Mîmâmsâ) with the Kâsikâtîka of Sucharitamiśra.
CC-0. Agamnigam Digital Presevation Foundation, Chandigarh
CC-0. Agamnigam Digital Presevation Foundation, Chandigarh
CC-0. Agamnigam Digital Presevation Foundation, Chandigarh
CC-0. Agamnigam Digital Presevation Foundation, Chandigarh