सामग्री पर जाएँ
सर्वकोश
संग्रह पर लौटें

हितोपदेशः (हिन्दी अनुवाद सहित)

Hitopadesha (with Hindi Translation)

नारायण पण्डित द्वारा

स्रोत: हितोपदेशः (हिन्दी अनुवाद सहित) · चौखम्बा विद्याभवन · 2017 (उद्गम)

DevanagariHindipublished302 पृष्ठ

श्लोकसूची ७

श्लोकसूची ७
पृ० श्लो० | पृ० श्लो०
धनवान्बलवाँल्लोके ५३ १०३ | न धर्मशास्त्रं पठतीति १८ १७
धनवानिति हि मदो मे ६८ १८० | न नरस्य नरो दासो १८७ ७८
धनानि जीवितं चैव २६ ४४ | नन्दं जघान चाणक्यः १८२ ६०
धनानि जीवितं चैत्र १९५ १०० | न परस्यापराधेन १३९ १४३
धनाशा जीविताशा च ५० ११२ | न भूपदानं न सुवर्ण-
धनेन किं यो न ददाति ८६ ९ | दानं २४० ५६
धनेन बलवाँल्लोके ५४ १२४ | न मातरि न दारेषु ८० २१०
धर्मार्थं यस्य वित्तेहा ६९ १८५ | न योजनशतं दूरं ५९ १४८
धर्मार्थकामतत्त्वज्ञो १५२ १७९ | न राज्यं प्राप्तमित्येव २०१ ११२
धर्मार्थकाममोक्षाणां प्राणा २६ ४३ | नरेशे जीवलोकोऽयं २१२ १४५
धर्मार्थकाममोक्षाणां यस्यै ६ २६ | न लज्जा न विनीतत्वं ५२ १२०
धान्यानां संग्रहो | न शरन्मेघवत्कार्यं २५० ९१
राजन् ! १७९ ५५ | न संशयमनारुह्य १५ ७
धार्मिकस्याभियुक्तस्य २३० २३ | न सा भार्येति वक्तव्या ७४ २०९
धूर्तः स्त्री वा शिशु- | न सा सभा यत्र न
र्यस्य २०७ १३१ | सन्ति वृद्धाः १८३ ६१
न. | न साहसैकान्तरसानु २०२ ११६
न कश्चित् कस्यचिन्मित्रं ३७ ७१ | न सोऽस्ति पुरुषो १३६ १३१
न कस्यचित्कश्चिदिह ९९ ४६ | न स्त्रीणामप्रियः कश्चित् ५१ ११७
न गणस्याग्रतो गच्छेत् २१ २९ | न स्थातव्यं न गन्तव्यं १६७ २२
नगरस्थो वनस्थो १७० २६ | न स्वल्पमप्यध्यव-
न तथोत्थाप्यते ग्रावा १७६ ४२ | सायभीरोः ६५ १७२
न तादृशीं प्रीतिमुपैति १२९ ११८ | नाकाले म्रियते जन्तुः ८८ १७
न दानेन न मानेन १२८ ११६ | नाग्निस्तृप्यति काष्ठानां १२८ ११५
नदीनां शस्त्रपाणीनां १९ १९ | नाद्रव्ये निहिता काचित् १० ४३
न देवाय न विप्राय ६२ १६० | नानिवेश्य प्रकुर्वीत ११७ ५१
न दैवमपि संचिन्त्य ७ ३० | नाप्राप्यमभिवाञ्छन्ति ६५ १७०
नद्यद्रिवनदुर्गेशु १८६ ६९ | नाभिषेको न संस्कारः ८९ १९
हि० १८

८ हितोपदेशकी
पृ० श्लो० पृ० श्लो०
नायमत्यन्तसंवासो २४५ ७२ परस्परोपकारस्तु २५९ १२४
नारिकेलसमाकारा ४४ ९४ पराधिकारचर्चां यः ९३ ३१
नाशयेत् कर्षयेत् शत्रून् १८७ ७६ पराभवं परिच्छेत्तुं १४२ १५०
निजसौख्यं निरुन्धानो ६२ १५८ परिच्छिन्नं फलं यत्र २५९ १२३
निपानमिव मण्डूकाः ६७ १७६ परिच्छेदो हि पाण्डित्यं ६० १५०
निपीडिता वमन्युच्चैः १२० १०५ परुषाण्यपि या प्रोक्ता १७० २५
निमग्नस्य पयोराशौ ८८ १६ परैः संभुज्यते १५१ १७६
निमित्तमुद्दिश्य हि यः १४६ १५९ परोक्षे कार्यहन्तारं ३९ ७७
नियतविषयवर्ती प्रायशो ७७ २०६ परोपदेशे पाण्डित्यं ४७ १०३
नियुक्तः क्षत्रियो द्रव्ये ११९ ९७ परोऽपि हितवान् बन्धुः १९२ ९८
नियोग्यर्थग्रहापायो १२० १०४ पर्जन्य इव भूतानामा-
निरपेक्षो न कर्तव्यो १११ ८३ धारः ७६ २०५
निरुत्साहं निरानन्दं ८६ ७ पल्लवग्राहि पाण्डित्यं ५८ १४०
निर्गुणेष्वपि सत्वेषु ३४ ६१ पश्चात्सेनापतिर्यायात् १८६ ७२
निर्विशेषो यदा राजा १०६ ६९ पानं दुर्जनसंसर्गः ५१ ११५
नीचः श्लाघ्यपदं प्राप्य २२२ १२ पानं स्त्री मृगया २०१ ११५
नृपः कामासक्तो पानीयं वा निरायासं ६० १५२
गणयति १३९ १४२ पार्श्वयोरुभयोरक्षाः १८६ ७१
नोपभोक्तुं न च त्यक्तुं ५० ११३ पिता रक्षति कौमारे ५२ १२१
प. पिता वा यदि वा १५२ ७७८
पङ्कपांशुजलाच्छन्नं २०० ११० पुण्यतीर्थे कृतं येन ५ १९
पञ्चभिर्निर्मिते देहे २४४ ७० पुण्याल्लब्धं यदेकेन १९८ १०५
पञ्चमिर्याति दासत्वं ९७ ३८ पुरस्कृत्य बलं राजा २०८ १३६
पटुत्वं सत्यवादित्वं ४५ ९९ पुरावृत्तकथोद्गारैः १९९ १०६
पतितेषु हि दृष्टेषु ५० १११ पूर्वजन्मकृतं कर्म ८ ३३
पदातींश्च महीपालः १८८ ८० पृष्ठतः सेवयेदर्कं ९५ ३४
पयःपानं भुजंगानां १५७ ४ पोतो दुस्तरवारिराशि-
परस्परज्ञाः संहृष्टाः २०६ १२६ तरणे १४८ १६५