ज़फ़रनामा (श्री गुरु गोबिन्द सिंह जी - विजय पत्र सटीक)

तू ग़ाफ़िल मशव मर्द यज़्दाँ शनास
कि ओ बे नियाज़ अस्त ओ बे सिपास
TU GAAFAL M-SHOO MARD YAZDAAN SHANAAS
KE O BE NIAAZ AST O BE-SAPAAS
*TU-you *GAAFIL-unaware, uninformed *M-SHOO- do'nt be *MARD-man *YAZDAAN-God, Lord *SHANAAS- to know, to be aware *KE-that *BE-NIAAZ-free from want * BE-SPAAS- without seeking self praise, flattery
Aurangzeb! Don't be unaware of the Almighty for He is free from want and does not need any flattery.
੭੧ कि ओ बेमुहाबास्त शाहानशहे शाह
ज़मीं ओ ज़मां रा सचा पातशाह
कि ओ बे मुहाबास्त शाहनशाहे शाह
ज़मीन ओ ज़मान रा सच्चा पातशाह
KE O BE-MOHABAA-ST SHAHANE-SHAH
ZAMEEN O ZAMAAN RA SACHAA PATSHAAH
*BE-MOHABAA- unique, unparalleled *AST-is *SHAAHANE-SHAH-king of kings *ZAMEEN-O-ZAMAAN-earth and sky* SACHAA- true *PATSHAAH-emperor
Waheguru is the king of kings and no one can be equal to Him. He is the emperor of the universe and true sovereign
੭੨ ख़ुदावंद ईज़द ज़मीनें ज़मां
कुनंद असत हर कस मकीनें मकां
ख़ुदावंद ईज़द ज़मीन व ज़मान
कुनंद अस्त हर कस मकीन व मकां
KHUDAVAND EEZAD ZAMIN-O ZAMAAN
KUNAND AST HAR KAS MAKIN-O MAKAAN
*KHUDAVAND-God *EEJAZ-God *ZAMIN-O-ZAMAAN- earth and the heavens *KUNAND- do, make ( third person plural present of " kardan"- to do, to make )*HAR-KAS-all persons *MAKEEN-dweller *MAKAAN- house
He is the master of the earth and the sky. He is the creator of all men and the universe.
੭੩ हम अज़ पीर मोरो हम अज़ पील तन
कि आजिज़ नवाज़ असते ग़ाफ़िल शिकन
हम अज़ पील मोर व हम अज़ पील तन
कि आजिज़ नवाज़ अस्त व ग़ाफ़िल शिकन
HAM AZ PEER MOR-O HAM AZ PEEL TAN
KE AAJIZ NAWAAZ AST-O GAFIL SHIKAN
*HAM-also *AZ-from *PEER-old person*MOR-ant *"O"-and *PEEL-elephant *TAN-body *KE-that*AAJIZ-NAWAAZ-kind to poor and help less ("aajiz"-poor) *GAFIL-unaware (non believers) *SHIKAN-twist, (kill)
He is the creator of (all things from) ants to elephant and (from children) to old men. He is protector of the meek and destroyer of the non-believers

१४ कि ओरा चु इसम असत आजिज़ नवाज़
कि ओ बेस्पास असतो ओ बेनियाज़
किह ओ रा चू इस्म अस्त आजिज़ नवाज़
किह ओ बे सिपास अस्त व ओ बे नियाज़
के ओ रा चु इसम अस्त आजिज़ नवाज़
कि ओ बे-स्पास अस्त-ओ ओ बे-ने-आज़
*के-that *ओ-रा-his *चु-when *इसम-name *अस्त-is *आजिज़-नवाज़-kind to poor and helpless *बे-स्पास-without seeking self praise *बे-ने-आज़-without any needs or requirements
हिज़ नेम मीन्स "प्रोटेक्टर ऑफ़ द मीक"। ही डज़ नॉट नीड एनी सेल्फ़-प्रेज़ फ्रॉम एनी क्वार्टर नॉर डज़ ही नीड एनी मटेरियल थिंग्स।
१५ कि ओ बेनगूँ असत ओ बे चगूँ
कि ओ रहनुमा असतो ओ रहनमूँ
किह ओ बे निगूँ अस्त ओ बे चिगूँ
किह ओ रहनुमा अस्त व ओ रहनुमूँ
के ओ बे-नगून अस्त ओ बे-चगून
के ओ रह-नुमा अस्त-ओ ओ रह-नमून
*बे-नगून- without colour *बे-चगून-without form *रह-नुमा- leader *रह-नमून-guide
ही इज़ विदाउट एनी शेप ऑर कलर ऑर एनी फ़ॉर्म। ही इज़ द गाइड हू लीड्स
१६ कि बर सर तुरा करज़ कसमे कुराँ
ब-गुफ़तह शुमा कार ख़ूबी रसाँ
किह बर सर तुरा क़र्ज़ क़स्मे क़ुराँ
बगुफ़तह शुमा कार ख़ूबी रसाँ
के बर सर तुरा कर्ज़ कस्म-ए कुरान
ब-गुफ़्तह शुमा कार ख़ूबी रसान
*बर सर तुरा- on your head ("बर"-at, "सर"-head, "तुरा"-your) * कर्ज़-liability *कस्म-oath *गुफ़्तह-said, spoken *शुमा-you *कार-work, job *ख़ूबी- well *रसान-bearer, conveyor
यू हैव द बर्डन ऑफ़ द क़ुरान्स ओथ ऑन योर हेड। यू शुड नाउ फ़ुलफ़िल ऑल दैट यू हैव सेड अर्लियर इन अ बेफ़िटिंग मैनर
१७ ब-बायद तू दानिश परसती कुनी
ब-कारे शुमा चीरह दस्ती कुनी
बबायद तु दानिश परस्ती कुनी
बकारे शुमा चीरह दस्ती कुनी
ब-बायद तु दानिश प्रस्ती कुनी
ब-कार-ए शुमा चीरह दस्ती कुनी
*ब-बायद-should *तु-you * दानिश-knowledge, wisdom *दानिश प्रस्ती-seeker of wisdom *कुनी-you do (from "करदन"-to do) *कार-ए शुमा-your work * चीरह-दस्त-skilful, deft *चीरह-victorious, superior

You should (at this time) show wisdom and handle the task taken up by you
skilfully (to visit my place for discussions)
੭੮ ਚਿਹਾ ਸ਼ੁਦ ਕਿ ਚੂੰ ਬਚਗਾਂ ਕੁਸ਼ਤਹ ਚਾਰ
ਕਿ ਬਾਕੀ ਬ-ਮਾਂਦ ਅਸਤ ਪੇਚੀਦਹ ਮਾਰ
چہا شد کہ چوں بچگاں کشتَہ چار
کہ باقی بماند است پیچیدہ مار
CHIHA SHUD KI CHUN BACHGAN KUSHTEH CHAR
KI BAKI B-MAAND AST PECHIDA MAAR
*CHIHA - what *SHUD -has become, happened (third person past of "shodan"-to become, to happen) * KI -
that * CHUN -since, because *BACHGAN - children (from "bache-h", child) KUSHTEH - you have killed
(second person past of "kushtan" - to kill) * CHAR- four * KI - when, that BAKI - remainder, due * B-
MAND AST - is remaining (third person singular of "maandan "- to remain, to be left) * AST - is *
PECHIDA -coiled, intricate, complex * MAAR- snake
What happened that you have killed four children (my sons), the coiled
snake (in the form of my Khalsa) still remains (to confront you).
੭੯ ਚਿਹ ਮਰਦੀ ਕਿ ਅਖ਼ਗਰ ਖ਼ਾਮੋਸ਼ਾਂ ਕੁਨੀ
ਕਿ ਆਤਸ਼ ਦਮਾਂ ਰਾ ਬ-ਦੋਸ਼ਾਂ ਕੁਨੀ
چہ مردی کہ اخگر خموشاں کنی
کہ آتشِ دماں را بدوشاں کنی
CHEH MARDI KI AKHGAR KHAMOSHAN KUNI
KI ATASH DAMAN RA B-DOSHAN KUNI
*CHEH - what * MARDI - manliness, courage, maturity * KI - that *AKHGAR - a spark of fire *KHAMOSHAN -
from "khamosh"- quieten, extinguish * KUNI - you have done (second person present of "kardan"- to do)
*ATASH - fire, conflagration, bonfire * DAMAAN - furious, terrible *RA - particle as a sign of
definite direct object * DOSHAN - shoulder *B-DOSHAN- up to shoulder height
What manliness you have shown by extinguishing a few sparks (sahibzadas).
You have made the conflagration brighter and more furious.
੮੦ ਚਿਹ ਖ਼ੁਸ਼ ਗੁਫ਼ਤ ਫ਼ਿਰਦੌਸੀ ਏ ਖ਼ੁਸ਼ ਜ਼ਬਾਂ
ਸ਼ਿਤਾਬੀ ਬਵਦ ਕਾਰ ਅਹਿਰਮਨਾਂ
چہ خوش گفت فردوسی ے خوش زبان
شتابی بود کارِ آہِرمنان
CHE KHUSH GUFT FIRDOSI-E KHUSH ZABAAN
SHITAABI BAWAD KAR AHRIMAN-AN
*CHE-what! *KHUSH-happy, cheerful *GUFT-thing said, word, spoken *FIRDOSI-name of great Persian poet
*ZABAAN-tongue *SHITAABI-hasty, accelerative BAWAD- happens (third person present of " boodan" to
be) KAR-work, job *AHIRMAN-devil, satan
How nicely the sweet-tongued poet Firdosi has said that to act in haste is
the work of a devil (here the Master is referring to the hasty attack
authorised by Aurangzeb against him while at Anandpur fort and on the
representation made by the Hill Chieftains and the summary execution of the
young Sahibzadas).

८१ कि मा बारगाहे हज़रत आयम शुमा
अज़ां रोज़ बाशी तू शाहद हमां
که ما بارگاه ِ حضرت آیم شما
وزاں روز باشی تو شاہد ہماں
KE MAA BAARGAAH-E HAZRAT AAYAM SHUMA
VAZAAN ROZ BAASHI TU SHAAHED HAMAAN
*KE-that *MAA- me *BARGAH -royal court *HAZRAT-excellency (God, Almighty) *AAYAM-I will come (first
person present of "aamdan" to come) *SHUMA-you *VAZAAN-and from that *ROZ- day * BAASHI- you will become
(third person present of "boodan"-to become) *SHAAHED- witness * HAMAAN- the same
When I meet you in the court of the Lord, that day you will become a
witness (and answer all the crimes committed by you)
८२ वगरना तू ईं हम फ़रामोश कुनद
तुरा हम फ़रामोश यज़दां कुनद
وگرنہ تو ہم فراموش کند
ترا ہم فرا مش یزداں کند
VAGARNAA TU EEN HAM FARAMUSH KUNAD
TURA HAM FARAMUSH YAZDAAN KUNAD
*VAGARNAA -otherwise *TU-you *EEN-this *HAM-also *KUNAD-to do (from "kardan"-to do) *FARAAMUSH-
forgotten *TURA-your *YAZDAAN-God, Lord
Now you do not overlook this (ie to fulfil the word given by you) otherwise
the Lord Himself will overlook you also.
८३ अगर कारे ईं बर तू बसती कमर
ख़ुदावंद बाशद तुरा बहिरवर
اگر کار ِ ایں بر تو بستی کمر
خداوند باشد ترا بہرہ ور
AGAR KAR-E EEN BAR TU BASTI KAMAR
KHUDAAVAND BASHED TURA BEHRA VAR
*AGAR-if *KAR-job, work *EEN-this *BAR-at, on *BASTI- you tie (second person past of "bastan"-to tie, to
fasten) *KAMAR-waist * KHUDAAVAND-God*BASHED- will be (third person present of "budan"- to be, to
become) * TURA-your *BEHREH- profit, dividend * BEHREHVAR- the grantor of prosperity
If you fulfill this task (and come here), God will grant you prosperity
(and overlook your misdeeds)
८४ कि ईं कार नेक असत दीं परवरी
चु यज़दां शनासी ब-जां बरतरी
کہ ایں کار نیک است دیں پروری
چو یزداں شناسی بجاں برتری
KE EEN KAR NEK AST DEEN PARVARI
CHU YAZDAAN SHANAASI B-JAAN BAR-TARI
*KAR NEK-good deed *DEEN-religion *PARVARI-nourishing, fostering *DEEN PARVARI- following the religion
*CHU-since *YAZDAAN-God *SHANAASI-knowing, recognising *JAAN-life *BARTARI-superiority

This act on your part ( of meeting Guru Ji ) will be as per your religion
since keeping of word ( given in name of Almighty Himself) is above one's
own life.
८५ तुरा मन नदानम कि यज़दां शनास
बरआमद ज़ तू कारहा दिल ख़राश
ترا من ندانم کہ یزداں شناس
بر آمد ز تو کارہا دلخراش
TURA MAN NADAANAM KE YAZDAAN SHANAAS
BAR-AAMAD Z TU KAR-HA DIL KHARAASH
*TURA-you *MAN-me *NADAANAM- I do not know ("na"-no, "daanam"-first person present of "daanistan"-to
know) *KE-that *YAZDAAN-SHANAAS - the one who knows God *BAR-AAMAD-emerge, come up (from "bar-aamdan"-
to come up) * KAR-HA- plural of "kar"- deeds *DIL KHARAASH- hurt
I do not know if you believe in the Almighty since you have performed too
many deeds that were tyrannical
८६ शनासिद हमीं तू बा यज़दां करीम
ना ख़्वाहद हमीं तू ब-दौलत अज़ीम
شناسد ہمیں تو با یزداں کریم
نہ خواہَد ہمیں تو بدولت عظیم
SHANAASID HAMEEHN TU BA YAZDAAN KARIM
NA-KHAWAHAD HAMEEN TU B-DAULAT AZEEM
*SHANAASID-( He ) recognises, knows (third person present of "shanaakhtan"-to recognise) *HAMEEN-this
same, this very *TU- you *BA-with, at, by * YAZDAAN-God * KARIM-bountiful, generous *NA-KHAWAAHAD-
does not want ("na"-not, "khawaahad"- third person present of "khawastan"-to want) *HAMEEN-this very
*TU-you *DAULAT-wealth, riches *AZEEM-great, magnificent
The bountiful Almighty knows your (evil) deeds well. He does not want you
to continue having this great wealth ( Aurangzeb! Your kingdom is coming to
an end by the will of Almighty ).
८७ अगर सद कुराँ रा ब-ख़ोरदी कसम
मरा ऐतबारे ना यक ज़र्रा दम
اگر صد قرآں را بخوردی قسم
مرا اعتبار ے نہ یک ذرہ دم
AGAR SAD KURAN RA B-KHORDI KASAM
MARA EITBAAR-E NA YAK ZARRA DAM
*AGAR-if *SAD- hundred * KHORDI- you eat (second person present of "khordan"-to eat ) *KASAM-oath * MARA-mine
*EITBAAR-trust *YAK ZARRA- one speck ("yak'-one, "zarra"-speck ) *DAM-moment
Now if you swear a hundred times on Koran, I will not trust you for a
moment even equivalent to a single speck
८८ हज़ूरी नियायम ना ईं राह शवम
अगर शाह ब-ख़्वाहद मन आंज़ाह रवम

حضوری نیایم نہ این راہ شوم
اگر شاہ بخواہد من آنجا روم
HAZOORI NI-AAYAM NA EEN RAH SHAWAM
AGAR SHAH B-KHAWAHAD MAN AANJAH RAWAM
हज़ूरी नि-आयम न ईन राह शवम
अगर शाह ब-ख़्वाहद मन आजाँह रवम
*हज़ूरी-परफ़ॉर्म्ड इन वन्स प्रेज़ेंस यानी गोइंग टू द कोर्ट ऑफ़ औरंगज़ेब *नि आयम- आई विल नॉट कम ("नि"- नो, "आयम"-फ़र्स्ट पर्सन प्रेज़ेंट ऑफ़ "आमदन"-टू कम) * ईन राह - दिस वे *न शवम- इट विल नॉट बी ऑर हैपन ("शवम"-फ़र्स्ट पर्सन प्रेज़ेंट ऑफ़ "शुदन"-टू बिकम, टू बी) *अगर-इफ़ *शाह- किंग, सॉवरेन ( हेयर ऑलमाइटी ) *ख़्वाहद- वॉन्ट्स, विशेज़ (थर्ड पर्सन प्रेज़ेंट ऑफ़ "ख़्वास्तन"-टू वॉन्ट) *मन- आई, मी *आँजाह-देयर *रवम-आई विल गो ( फ़र्स्ट पर्सन प्रेज़ेंट ऑफ़ "रफ़्तन"-टू गो)
आई विल नॉट कम टू योर कोर्ट। नाइदर आई विल टेक द वे (दैट लीड्स टू योर कोर्ट)। आई विल गो व्हेयर एवर द ऑलमाइटी विशेज़ मी टू गो।
इन द फ़ॉलोइंग सिक्स वर्सेज़ , गुरु जी हैज़ ईवन प्रेज़्ड औरंगज़ेब
੮੮ / ८८
ਖ਼ੁਸ਼ਸ਼ ਸ਼ਾਹੇ ਸ਼ਾਹਾਨ ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ
ਕਿ ਚਾਲਾਕ ਦਸਤ ਅਸਤ ਚਾਬਕ ਰਕੇਬ
خوشش شاہ ے شاہان اورنگزیب
کہ چالاک دست است چابک رکیب
ख़ुशश शाहे शाहाना ओंरंगज़ेब
कि चालाक दस्त अस्त चाबक रकेब
KHUSH-ASH SHAH-E SHAHAAN AURANGZEB
KE CHALAAK DAST AST CHABAK RAKEB
*ख़ुश-हैप्पी, चीयरफ़ुल ,प्रॉस्परस, फ़ॉर्च्युनेट *श-ऐज़ सफ़िक्स कन्वेज़ थर्ड पर्सन सिंगुलर *के-दैट *चालाक -एजाइल, क्विक *दस्त-हैंड *अस्त-इज़ *चाबक-ब्रिस्क, एजाइल *रकेब-स्टिरप
औरंगज़ेब, द किंग ऑफ़ किंग्स इज़ हैविंग अ चीयरफ़ुल डिस्पोज़ीशन। ही इज़ अ गुड सोर्ड्समैन एंड एन एजाइल हॉर्समैन।
੯੦ / ९०
ਕਿ ਹੁਸਨ ਅਲ-ਜਮਾਲ ਅਸਤੋ ਰੌਸ਼ਨ ਜ਼ਮੀਰ
ਖ਼ੁਦਾਵੰਦੇ ਮੁਲਕ ਅਸਤੋ ਸਾਹਿਬ ਅਮੀਰ
کہ حسن الجمال است و روشن ضمیر
خداوند ے ملک است و صاحب امیر
कि हुस्न अल-जमाल अस्तो रौशन ज़मीर
ख़ुदावंदे मुल्क अस्तो साहिब अमीर
KE HUSN AL-JAMAAL AST-O ROSHAN ZAMEER
KHUDAVAND-E MULK AST-O SAHIB AMEER
*हुस्न-ब्यूटी, वर्च्यु *जमाल-ब्यूटी *अस्त-इज़ *रौशन-ब्राइट, किंडल्ड *ज़मीर-कॉन्शेंस, माइंड *ख़ुदा वंद- मास्टर, लॉर्ड *मुल्क-कंट्री, किंगडम *साहिब- मास्टर, लॉर्ड *अमीर-चीफ़, कमांडर
औरंगज़ेब इज़ ब्यूटी पर्सॉनिफ़ाइड। ही इज़ ब्राइट माइंडेड यानी; क्विक थिंकर एंड ही इज़ द लॉर्ड ऑफ़ हिज़ किंगडम;
੯੧ / ९१
ਬ-ਤਰਤੀਬ ਦਾਨਿਸ਼ ਬ-ਤਦਬੀਰ ਤੇਗ਼
ਖ਼ੁਦਾਵੰਦ ਦੇਗ਼ੋ ਖ਼ੁਦਾਵੰਦ ਤੇਗ਼
بترتیب دانش بتدبیر تیغ
خداوند دیگ و خداوند تیغ
ब-तरतीब दानिश ब-तदबीर तेग़
ख़ुदावंद देग़ो ख़ुदावंद तेग़

B- TARTEEB DAANISH B-TADBEER TEG
KHUDAVAND DEG-O KHUDAVAND TEG
*TARTEEB-system, method *DAANISH- wisdom, knowledge *TADBEER-plan, *TEG-sword, military might
*KHUDAAVAND- lord * DEG- pot, boiler ie; food (necessities)
Aurangzeb is wise and knowledgeable and is skilful wielder of the sword. He
is the provider of all the necessities of the people and lords over the
world with his military might.
੯੨ ਕਿ ਰੌਸ਼ਨ ਜ਼ਮੀਰ ਅਸਤੋ ਹੁਸਨ ਅਲ-ਜਮਾਲ
ਖ਼ੁਦਾਵੰਦ ਬਖ਼ਸ਼ਿੰਦਹ ਏ ਮੁਲਕੋ ਮਾਲ
کہ روشن ضمیر است حسن الجمال
خداوند بخشندہ ے ملک و مال
KE ROHAN ZAMEER AST-O HUSN AL-JAMAAL
KHUDAVAND BAKHSHINDEH-E MULK-O MAAL
*KE-that *ROSHAN ZAMEER-bright and active mind *HASN-AL JAMAAL-beauty personified *KHUDAVAND-lord,
master *BAKHINDEH-liberal, bountiful *MULK- kingdom * MAAL- riches *MULK-E MAAL-riches of his kingdom
He is handsome and possesses a brilliant mind. He is bountiful in
distributing the riches of his kingdom.
੯੩ ਕਿ ਬਖ਼ਸ਼ਸ਼ ਕਬੀਰ ਅਸਤ ਦਰ ਜੰਗ ਕੋਹ
ਮਲਾਯਕ ਸਿਫਤ ਚੁ ਸੁੱਰਯਾ ਸ਼ਕੋਹ
کہ بخشش کبیر است در جنگ کوہ
ملایک صفت چو ثریا شکوہ
KE BAKSHASH KABIR AST DAR JANG KOH
MALAAYEK SIFT CHU SUR-RYAA SHAKOH
*BAKSH-ASH- he gives, grants *KABIR- great, important *DAR JANG-in war *KOH-mountain *MALAAYEK-angels,
celestial beings *SIFT-quality, attribute *CHU-since,like *SUR-RYAA- the pleiades, the cluster of stars
in the constellation Taurus usually known as “the seven sisters *SHAKOH-splendour, glory
His magnificence is great. In war he is like a mountain. He has the
attributes of angels and his splendour matches the pleiades (“seven
sisters” in the constellation Taurus).
੯੪ ਸ਼ਹਨਸ਼ਾਹੇ ਔਰੰਗ ਜ਼ੇਬ ਆਲਮੀ
ਕਿ ਦਾਰਾਏ ਦੌਰ ਅਸਤੋ ਦੂਰ ਅਸਤ ਦੀਂ
شہنشاہ ے اورنگزیب عالمی
کہ دارا ے دور است و دور است دیں
SHEHAN-SHAHE AURANG ZEB AALAMIN
KE DARA-E DAUR AST-O DOOR AST DEEN
*SHEHAN-SHAH- the king of kings *AURANG-throne *ZEB-ornament, beauty *AALAMI-universal *DARA-E-wealthy,
rich *DAUR-epoch, age *AST-is *DOOR- far, away *DEEN- religion
Aurangzeb is the king of kings. He is the lord of the world and has all the
riches of this age. But he is far from religion.

९५ मनम कुशतह अम कोहीआं बुत परसत
कि ओ बुत परसतंदो मन बुत शिकसत
منم كشتہ ام كوہیاں بت پرست
كہ او بت پرستند و من بت شكست
MANAM KUSHTEH AM KOHI-AAN BUT PRAST
KE O BUT PRASTAND-O MAN BUT SHIKAST
*MANAM-me too ("man'-I, "ham"-too) *KUSHTEH AM- I have annihilated (first person present perfect of
"kushtan"-to kill) *KOHI-AAN- the mountain people, *BUT PRAST- worshippers of idols *KE- that *O-
they * PRASTAND- they worship (third person present plural of "prasteedan"-to idolise, to worship, to
adore) *BUT-idol *SHIKAST-defeat, fracture (break)
I am also the annihilator of the hill rajas, the idol worshippers. They are
idol worshipers and I am the idol breaker.
९६ बबीं गरदिशे बेवफ़ाए ज़मां
पसे पुशत उफ़तद रसानद ज़ियां
ببیں گردشے بیوفای زمان
پسے پشت افتد رساند زیان
B-BEEN GARDISH-E BE-WAFAA-E ZAMAAN
PAS-E PUSHT UFTAD RASAANAD ZIYAAN
*B-BEEN-look (first person imperative of "deedan"-to see) * GARDISH-spin, turn, revolution *BE-WAFAAI-
unfaithfulness, infidelity *ZAMAAN-the world *PAS-after *PUSHT-behind, back *UFTAD-happens, sets
oneself to (from 'uftaadan"-to happen, to set oneself to) *RASAANAD-to reach, to extend (third person
present plural of "rasaandan"-to reach, to extend) *ZIYAAN- loss, injury, detriment
Look at the turn of unfaithful world. When it sets itself after some one,
it inflicts injury and harm.
९७ बबीं कुदरते नेक यज़दाने पाक
कि अज़ यक ब-देह लक रसानद हलाक
ببیں قدرتِ نیک یزدانے پاک
کہ از یک بہ دہ لک رساند ہلاک
B-BEEN KUDRAT-E NEK YAZDAN-E PAAK
KE AZ YAK B-DEH LAK RASAANAD HALAAK
*B-BEEN- look * KUDRAT- power *NEK-good, nice *YAZDAAN-God *PAAK-pure, chaste *KE-that *AZ-from
*YAK-one *DEH LAK- ten lac *RASAANAD- reaches, extend (from "rasaandan"- to cause to reach, to extend)
*HALAAK-death
Look at the power of the pure and good Lord. His reach is such that He can
get ten lac annihilated by only one.
९८ चि दुशमन कुनद मिहरबान असत दोसत
कि बख़शिंदगी कार बख़शिंदह ओसत
چہ دشمن کند مہربان است دوست
کہ بخشندگی کار بخشندہ اوست

चे दुश्मन कुनद मेहरबान अस्त दोस्त ।
के बख़्शिन्दगी कार बख़्शिंदह ओस्त ॥
९९
रहाई देहो रहनुमाई दिहद ।
ज़बाँ रा ब-सिफ़त आश्नाई दिहद ॥
१००
अदू रा चु कोर ओ कुनद वक़्ते कार ।
यतीमाँ बेरूँ बुरद बे-ज़ख़्म ख़ार ॥
१०१
हराँकस कज़ो रास्तबाज़ी कुनद ।
रहीमे बर ओ रहम साज़ी कुनद ॥

Every person who follows the path of truthfulness, the compassionate Almighty always showers mercy on him
१०२
कसे ख़िदमत आयद बसे दिले जां
ख़ुदावंद बख़्शीद बर ओ अमां
کسے خدمت آید بسے دل و جان
خداوند بخشید بر او امان
KAS-E KHIDMAT AAYAD BAS-E DIL-O JAAN
KHUDAWAND BAKSHEED BAR-O AMAAN
*KAS-person *KHIDMAT-service *AAYAD-comes (third person present of "aamdan"-to come) *BAS-E-many, much
*DIL-O JAAN- with heart and soul *KHUDAWAND-Lord, God *BAKSHEED-gives, grants (third person present of
"baksheedan"-to give, to grant) *BAR-O-on that, at that *AMAAN-peace, security
Anyone who serves the Almighty with his heart and soul, He showers upon him
all the peace and tranquillity.
१०३
चि दुश्मन बर आं हीलह साज़ी कुनद
बरो ख़ुद ख़ुदा चारह साज़ी कुनद
چہ دشمن بر آن حیلہ سازی کند
بر او خود خدا چارہ سازی کند
CHE DUSHMAN BAR-AAN HEEL-EH SAAZI KUNAD
BAR-O KHUD KHUDA CHAAREH SAAZI KUNAD
*CHI-what, *BAR-AAN- at/on that (person) *HEEL-EH- trick, deceit *SAAZ- as suffix to words conveys
profession in that field *HEELEH SAZI- trickery, cheating *BAR O- upon him *KHUD-self *KHUDA-
God*CHAAREH- remedy, cure *CHAAREH-remedy, cure *CHAAREH SAAZI- providing protection, help
What deception can an enemy inflict on a person who is provided protection
personally by the Almighty?
१०४
अगर बर यक आयद दहो दह हज़ार
निगहबान ओरा शवद किरदगार
اگر بر یک آید دہ و دہ ہزار
نگہبان او را شود کردگار
AGAR BAR YAK AAYAD DEH-O DEH HAZAAR
NIGEH BAAN ORA SHAWAD KIRDGAAR
*AGAR-if *BAR-on, at *YAK-one *AAYAD- come (third person present plural of "aamdan" to come) *DEH-
ten * DEH-O DEH HAZAAR- one lac *NIGEH-BAAN- guardian * SHAWAD- becomes (third person present of
"shodan"-to become) *KIRDGAAR- Creator, God
If one lac strong enemy attacks a single (loved one) person, God protects
and does not allow any harm to visit him
१०५
तुरा गर नज़र असत लशकर व ज़र
कि मारा निगाह असत यज़दां शुक्र
ترا گر نظر است لشکر و زر
کہ مارا نگہ است یزدان شکر

TURA GAR NAZAR AST LASHKAR VA ZAR
KE MARA NIGEH AST YAZDAAN SHUKAR
*TURA-you, your *GAR- if *NAZAR- sight, motive *AST- is *LASHKAR- army *ZAR-gold *MARA- me, mine
*NIGEH-look, glance *YAZDAAN-God *SHUKAR-thanks, gratitude
You are proud at your military might and all the wealth at your disposal.
On the other hand I am looking towards the Almighty to whom I am always
grateful.
੧੦੬ ਕਿ ਓਰਾ ਗ਼ਰੂਰ ਅਸਤ ਬਰ ਮੁਲਕੋ ਮਾਲ
ਵਾ ਮਰਾ ਪਨਾਹ ਅਸਤ ਯਜ਼ਦ ਅਕਾਲ
کہ او را غرور است بر ملک و مال
و ما را پناہ است یزداں اکال
KE O RA GAROOR AST BAR MULK-O MAAL
VA MARA PANAH AST YAZDAAN AKAAL
*KE-that *O- he, his *RA-of, from *GAROOR-pride, conceit *BAR-on, at *MULK-O MAAL- empire and wealth

• VA-and *MARA-mine *PANAH-shelter, protection *YAZDAAN AKAAL- God Almighty
  That you are proud of the strength of your empire and the wealth, while I
  am under the protection of the Supreme Being
  ੧੦੭ ਤੂ ਗ਼ਾਫ਼ਲ ਮਸ਼ੂ ਜ਼ੀਂ ਸਿਪੰਜੀ ਸਰਾਇ
  ਕਿ ਆਲਮ ਬ-ਗੁਜ਼ਰਦ ਸਰੇ ਜਾ ਬਜਾਇ
  تو غافل مشو زیں سپنجی سراے
  کہ عالم بمزرد سرے جا بجاے
  TU GAAFAL MASH-OO ZEEN SEPANJI SARA-E
  KE AALAM B-GUZRAD SAR-E JA B-JA-E
  *GAAFIL-neglectful, unaware *MASH-OO-don't be *ZEEN- after this *SEPANJI- eight ("seh"-three + "panj"-
  five) *SARAA-E, inn, world *AALAM-world *GUZRAD- is passing (third person present of "guzraandan"-to
  pass, to get through) *SAR-head (persons) * JA B-JA- interchange, replacement
  Aurangzeb! Be aware that this world is like an inn where each person comes
  to stay just eight days. And once his time is over, he yields his place to
  others.
  ੧੦੮ ਬਬੀਂ ਗਰਦਿਸ਼ੇ ਬੇਵਫ਼ਾਏ ਜ਼ਮਾਂ
  ਕਿ ਬ-ਗੁਜ਼ਸ਼ਤ ਸਰੇ ਹਰ ਮਕੀਨੇ ਮਕਾਂ
  ببیں گردشی بیوفای زماں
  کہ بگذشت بر ہر مکین و مکاں
  B-BEEN GARDISH-E BE-WAFAA-E ZAMAAN
  KE B-GUZASHT BAR HAR MAKEEN-O MAKAAN
  *B-BEEN- look! (first person imperative of "deedan"- to see) * GARDISH-turn, revolution, change, *BE-
  WAFAAE-unfaithfulness *ZAMAAN-the world *BE-GUZRAD-is passing *BAR-at,in HAR-eachMAKEEN-
  dweller,*MAKAAN-dwelling
  Look at the unfaithfulness of the world that everyone is crossing the house
  of others without any restriction ie forcibly snatching other's possessions

੧੦੯ ਤੁ ਬਾ ਜਬਰ ਆਜਿਜ਼ ਖ਼ਰਾਸ਼ੀ ਮਕੁਨ
ਕਸਮ ਰਾ ਬ-ਤੀਸ਼ਹ ਤਰਾਸ਼ੀ ਮਕੁਨ
تو با جبر عاجز خراشی مکن
قسم را بہ تیشہِ تراشی مکن
TU BA JABR AJIZ KHARAASHI MAKUN
KASM RA B-TEESHEH TARAASHI MAKUN
*TU-you *BA- with, by *JABR-force, oppression, coercion *AAJIZ- disabled, maimed *KHARAASHI- to scratch
(hurt) *M-KUN-don't do (negative imperative of "kardan"-to do) *KASAM-oath *TEESH-EH- axe *TARAASHI-
cut, shave *TEESH-EH TARAASHI- oppress
Aurangzeb! Stop using your force to torment and maiming ( the innocents ).
Do not oppress these hapless people on (false) oaths.
੧੧੦ ਚੁ ਹਕ ਯਾਰ ਬਾਸ਼ਦ ਚਿ ਦੁਸ਼ਮਨ ਕੁਨਦ
ਅਗਰ ਦੁਸ਼ਮਨੀ ਰਾ ਬ-ਸਦ ਤਨ ਕੁਨਦ
چو حق یار باشد چہ دشمن کند
اَگر دشمنی را بصد تن کند
CHU HAK YAR BAASHAD CHE DUSHMAN KUNAD
AGAR DUSHMANI RA B-SAD TAN KUNAD
*CHU- when *HAK-right, God *YAR-friend *BAASHAD- he is (third person present of "boodan"-to be) happens
*CHE-what *DUSHMAN-enemy *KUNAD-can do (third person present of "kardan"-to do) *AGAR-if *DUSHMANI-
enmity *SAD-one hundred *TAN-people
What can the enemy do even if he sends hundreds of men when the God
Almighty is one's friend?
੧੧੧ ਖ਼ਸਮ ਦੁਸ਼ਮਨੀ ਗਰ ਹਜ਼ਾਰ ਆਵੁਰਦ
ਨਾ ਯਕ ਮੂਏ ਓਰਾ ਆਜ਼ਾਰ ਆਵੁਰਦ
خصم دشمنی گر ہزار آورد
نہ یک موے او را آزار آورد
KHASAM DUSHMANI GAR HAZAAR AAVURD
NA YAK MU-E O-RA AAZAAR AAVURD
*KHASAM-enemy, adversary *DUSHMANI- enmity *GAR- if *HAZAAR- thousand *AAWURD - brings (third person
present of "aawardan"-to bring) *NA- not * YAK- one *MU-hair * O-RA-his *AAZAAR-harm
If the enemy brings thousands of his men against an individual, (who has the
protection of the Lord ) not even the slightest harm will visit him