सामग्री पर जाएँ
सर्वकोश
संग्रह पर लौटें

सङ्गीतरत्नाकर: प्रथम भाग (शार्ङ्गदेव - स्वरगताध्याय सविस्तार व्याख्या व अनुवाद सहित)

Sangita Ratnakara of Sarangadeva (Svaradhyaya)

शार्ङ्गदेव (अनुवादक: डॉ. आर. के. श्रृङ्गी एवं डॉ. प्रेमलता शर्मा) द्वारा

DevanagariHindipublished251 पृष्ठ

426 Treatment of Svara Index-Cum-Glossary 427
Nārada—8, 9, 177
Nartana (dancing)—14
Naṣṭa (the missing note-series)—13, 217
Navel—89
Nescience—31
Nirguṇa (Brahman), the attributeless reality—104
Niṣāda—130
Niṣkarṣa, an embellishment of the ascendant tone-pattern—245
Niṣkūjita, an embellishment of the circulatory tone-pattern—250, 256
Nṛtta (a dance form)—10, 11, 21
Nyāsa (the final note)—281, 289
Objects of mind—53
Ojas—39, 45
Organs of human body—63
Original series (mūlakrama)—189, 190, 196, 199
Overlap (sādhāraṇa)—230
Overlapping (sādhāraṇa)—229; of kākalī—230; of antara 230; of ṣaḍja—232; of madhyama—232; of jātīs—16, 233; of notes (in jātī-s)—278
Pada—376
Padabhāga (a unit of two or four gurus forming a section of a tāla—14, 19
Pañcama—130
Pañcamī (jāti)—266, 273, 274, 275, 278, 279, 280, 290, 291; characteristic features—314-317
Pañcamī-kapāla—370; verbal text—374, 375
Pañcapāṇī—299, 301
Paramardī—9
Paramātman (supreme-self)—29
Parent jātīs—369
Parivarta (repetition of pada-division in tāla)—14, 19
Parivartaka, an embellishment of circulatory tone-pattern—249, 250, 253
Paryāyāṁśa, (co-fundamental note)—293
Passion, the seat of—88
Pāta (audible movement of the hand)—14, 18
Pātakalā-vidhi (technique of sounding and unsounding action in tala) 14, 19
Pauravī, a mūrcchanā of madhyama-grāma—168, 169, 195, 197
Paurṇamāsa, a pentatonic combinational note-series of ṣaḍjagrāma—226
Pentatonic note-series—182, 196
Pentatonics—191, 198
Permutational calculus (prastāra)—204, 206
Permutation-indicator (khaṇḍameru)—212, 222
Permutational note-series, 183, 196, 199, 222, 228
Peśī (muscle)—77
Piṇḍa (human body)—23
Piṇḍotpatti (human embodiment)—23
Piṅgalā (nāḍī)—100, 101, 102, 103
Pluta, in the context of alaṅkāras—240
Prabandha (musical composition)—14, 17
Prajāpati (foremost creators of human race)—32-34, a hexatonic combinational note-series of ṣaḍjagrāma—223, 224
Prāṇa (vital breath)—2, 3, 57, 59
Praṇava, Oṁkāra—91
Prasāda, an embellishment of the steady tone-pattern—238, 244; an embellishment of the circulatory tone-pattern—249, 252
Prasanna, in the sense of mandra in the context of alaṅkāras—239
Prasannādi, an embellishment of steady tone-pattern—238, 241
Prasannādyanta, an embellishment of the steady tone-pattern—238, 243
Prasannamadhyā, an embellishment of the steady tone-pattern—238, 243
Prasannānta, an embellishment of the steady tone-pattern—238, 242
Prasāriṇī, a variety of āyatā śruti-class—137, 138, 139
Prastāra (sequential permutation)—13, 15; an embellishment of the steady tone-pattern—238, 244, an embellishment of the circulatory tone-pattern—249, 251; elaboration of the basic structure of jātīs—338, 340, 342, 344, 345, 347, 348, 351, 352, 354
Pratyaya (formula for discerning the different aspects of tāla)—14, 20
Preṅkha, an embellishment of the circulatory tone-pattern—250, 256
Preṅkhita, an embellishment of the ascendant tone-pattern—245, 247
Presiding deities, of mūrcchanā-s—177
Prīti, a variety of mṛdu śruti-class—138, 139
Profusion—293
Pṛthula-gīti—299, 301, 365, 366, 376, 377, 381, 382, 385
Puṇḍarīka, a hexatonic combinational note-series of ṣaḍjagrāma—223, 224
Pūrṇa-kūṭatāna, complete permutational note-series, their No.—184
Puruṣamedha, a pentatonic combinational note-series of ṣaḍjagrāma—226
Puṣṭikṛt, a pentatonic combinational note-series of ṣaḍjagrāma—226
Rāga—13, 16, 366, 369
Rāgāṁśa—365
Ragāṅga—13, 16
Rāhula—9
Rajanī, a mūrcchanā of ṣaḍjagrāma—168, 170, 178, 195, 197
Rajas (activity)—55, 56, 93
Rājāsūya, a hexatonic combinational note-series of ṣaḍja-grāma—223, 224
Rakṣa, (presiding deity of mūrcchanās), 177
Raktagāndhārī (an associate modified jāti)—273, 274, 275, 279, 280, 290, 291; characteristic features—338-341
Raktī, the capacity to delight—104, 265
Raktikā, a variety of madhyā śruti-class—138, 139
Rambhā—8, 9
Ramyā, a variety of madhyā śruti-class-138, 139
Rañjanī, a variety of madhyā śruti-class—137, 139
Rañjita, an embellishment of the circulatory tone-pattern—250, 258
Rareness (Alpatva)—294
Rasa (aesthetic delight) 14, 20; that of the notes—153, 157; that of the jātī-s—365, 366
Rasavāhinī, arteries carrying lymphchyle (rasa)—80
Rathakrānta, a hexatonic combinational note-series of ṣaḍjagrāma—224

Page 428

Treatment of Svara

Left Column

Ratika, a variety of mṛdu śruti-class
—138, 139
Raudra, a pentatonic combinational
note-series of madhyamagrāma—
227
Raudrī, a variety of dīptā śruti-class
—137, 138, 139
Rāvaṇa—9
Repeated note-series, the total
number of—199
Ṛgveda—367
Ṛṣabha—130
Ṛṣi (sage)—13, 15, 153, 155
Rudraṭa—9
Śaṅkhacūḍa, a pentatonic combina-
tional note-series of madhyama-
grāma—227
Śaṅkuka—9
Śāntikṛt, a pentatonic combinational
note-series of ṣaḍjagrāma—226
Śārdūla—8, 9
Śarīra (timbre)—13, 14, 17
Śiva—8, 9, 108, 109, 177, 178
Śruti—3, 13, 104, 105; its number
—115; the primary definition
and measure—121, 122; as the
source of svara—130, 136; classi-
fication—137, 138
Śruti-jāti (The generic groups of
śruti-s)—13
Śruti-subclasses (as distributed
among the svaras)—139
Śuddha, a type of mūrcchanā-s—173
Śuddha jatis (primary melodic types)
—266, 369, definition—266, 267
Śuddha-madhyā, a mūrcchanā of
madhyamagrāma—168, 169, 195,
196
Śuddha-mūrcchanā (standard mūrc-
chanā)—179
Śuddha-ṣaḍjā, a mūrcchanā of ṣaḍja-
grāma—168
Śuddhasvara (standard note)—13, 15

Right Column

Śuddhatā, the definition of—267
Śuddhatāna (specific combinational
note-series)—179, 180, 223, 227
Śyena, a pentatonic combinational
note-series of ṣaḍjagrāma—226;
an embellishment of the circu-
latory tone-pattern—250, 256
Ṣāḍava (hexatone)—281, 293
Ṣāḍava-tāna (hexatonic note-series)
—181
Ṣaḍja—130, the prominence of—165
Ṣaḍja-grāma—162, 163
Ṣaḍjakaiśikī (an associate modified
jāti)—273, 274, 277, 279, 280,
290, 291, characteristic features
—324-327
Ṣaḍjamadhyamā (an associate modi-
fied jāti)—273, 274, 278, 279,
280, 289, 290, 291 Characteristic
features—331-334
Ṣaḍjasādhāraṇa—232
Ṣaḍjī (a śuddha jāti)—266, 273,
274, 275, 277, 279, 280, 290,
291; characteristic features—
299-303
Ṣaḍjī-kapāla—359; verbal text—372
Ṣaḍjodīcyavā (an associate modified
jāti)—273, 274, 279, 280, 290,
291; Characteristic features—
327-331
Ṣoḍaśī, a hexatonic combinational
note-series of ṣaḍjagrāma—223,
224
Sadāśiva—8, 9
Sādhāraṇa (overlapping)—141, 142,
229
Sahasrapatra-cakra, the thousand-
petalled lotus—95
Salvation—103
Sama, an embellishment of the
circulatory tone-pattern—249,
250, 255
Samāna (vāyu)—57, 60


Page 429

Index-Cum-Glossary

Left Column

Sāmaveda—367
Sambhavita (gīti)—299, 301, 365,
366, 376, 377, 880, 382, 385
Samit, a hexatonic combinational
note-series of madhyamagrāma—
225, 226
Sampradāna, an alaṅkāra (embellish-
ment)—261, 263
Saṁsargajā-vikṛtā (associate modi-
fied (jatis)—273
Saṁsthā, a hexatonic combinational
note-series of ṣaḍja-grāma—224
Saṁvādī (consonant)—148
Sañcārī (circulatory tone-pattern)—
235, 236, 261
Sandhipracchādana, an embellishment
of the ascendant tone-pattern—
245, 248
Sandīpanī, a variety of āyatā śruti-
class—137, 138, 139
Saṅgatī—299, 301, 305
Saṅgītam (musical arts) gītam,
vādyam and nṛttam all the three
taken together—10
Saṅgīta-ratnākara—8
Sannivṛttakapravṛttaka, an embellish-
ment of the circulatory tone-
pattern—250. 258
Sannyāsa, the concluding note of the
first sub-section of a musical
composition—281, 291, 292
Sāntarā (antara-inclusive type of
mūrcchanā)—173
Sarpayaṇa, hexatonic combinational
note-series of madhyamagrāma—
225
Sarvasvavadakṣiṇa, a hexatonic combi-
national note-series of madhyama-
grāma—225, 226
Sarvatobhadra, a hexatonic combina-
tional note-series of madhyama-
grāma—225

Right Column

Sattva guṇa (purity)—50, 55, 56;
mind or consciousness, 93
Saubhāgyakṛt, a pentatonic combi-
national note-series of ṣaḍja-
grāma—226
Saubhara, a pentatonic combina-
tional note-series of ṣaḍjagrāma
—226
Sautrāmaṇī, a hexatonic combina-
tional note-series of ṣaḍjagrāma
—224
Sauvīrī, a mūrcchanā of madhyama-
grāma—168, 169, 170; according
to Nārada a mūrcchanā of ṣaḍja-
grāma—178
Sāvitrī, a hexatonic combinational
note-series of madhyamagrāma—
225
Semifinal note (apanyāsa)—281, 290
Siddha—177, 178
Siṁhalī—317, 319
Siṅghaṇa—4, 6 patron of Soḍhala
and Śārṅgadeva
Sirā (vein)—78
Sīranī (suture)—72
Skhalita, an embellishment of the
circulatory tone-pattern—249,
250, 253
Snāyu (Ligaments)—39, 75
Soḍhala—4, 6 Father of Śārṅgadeva
Soma, a hexatonic combinational
note-series of madhyamagrāma—
225, 226
Soma-cakra—94
Someśa—9
Sonant—293
Songster—17
Songstress—17
Specific combinational note-series,
the definition of—179, 180
Srotas (canals), the elimination of
bodily impurities—71

Page 430

Left Column

430 Treatment of Svara
Sṛṣṭisaṁhāra-pravāha (the cycle of
creation and destruction)—29
Standard mūrcchanā—179
Steady tone-pattern, definition of
—235
Sthāna (register)—13, 141; in the
sense of ādhāra-śruti or sthāya—
228
Sthāya (specific feature of tonal
rendering)—14, 17
Sthāyī (steady tone-pattern)—234
Subtle body, its constituents—28
Sūḍa, chāyālaga—14, 18; sūḍa—14,
18
Sukhā, a mūrcchanā of gāndhāragrāma
—178, 179
Sumukhī a mūrcchanā of gāndhāra-
grāma—178, 179
Sun—178
Supti (drowsiness)—50
Sūryakrānta, a hexatonic combina-
tional note-series of ṣaḍjagrāma
—224
Suṣumṇā—99
Svādhiṣṭhāna-cakra, the self-abiding
cycle—87, 88
Svāhakāra, a hexatonic combina-
tional note-series of madhyama-
grāma—225, 226
Svapna (dreaming state), definition
of—69
Svara (tone or note)—130; defini-
tion—134 classification—148
Svarādi—13, 17
Svara-jñāna (tonal perception)—265
Svara-sādhāraṇa, overlapping in
note-intervals—13, 16, 229;
overlapping in (jātis)—278
Svātī—9
Sviṣṭakṛt, a hexatonic combinational
note-series of ṣaḍjagrāma—223,
224; a pentatonic combinational

Right Column

note-series of madhyamagrāma—
227
Tāla—365
Tāna (note-series), śuddha (combi-
national) and kūṭa (permuta-
tional)—13, 15
Talāṅga (rhythmic structure)—14-
20
Tamas (inertia)—55, 56, 93
Tanūnapāt, a hexatonic combina-
tional note-series of madhyama-
grāma—225, 226
Tāra, a variety of nāda—141, in
the sense of pitch range (high)
—239, 240, 281, 285
Tāramandraprasanna, an alaṅkāra
(embellishment)—261, 262
Tetratone—196
Tetratonics—192, 198
Tetratonic-series—197
Tīvrā, a variety of dīptā śruti-class
—137, 138
Trailokyamohana, a pentatonic com-
binational note-series of
madhyamagrāma—227
Tritones—193, 196, 197, 198
Trivarṇa, an embellishment of the
ascendant tone-pattern—245, 249
Tumburu—8, 9
Twin-hearted, a woman in preg-
nancy—43
Uccāṭana, a pentatonic combina-
tional note-series of ṣaḍjagrāma
—226
Udāna (vāyu)—57, 60
Udbhaṭa—9
Udbhid, a hexatonic combinational
note-series of ṣaḍjagrāma—224
Uddiṣṭa (indicated note-series)—13,
214
Udghaṭṭita, an embellishment of the
circulatory tone-pattern—250,
257


Page 431

Left Column

Index-Cum-Glossary
Udgīta, an embellishment of the
ascendant tone-pattern—245,
248
Udgītha, the second part of sāman—
91
Udvāhita, an embellishment of the
ascendant tone-pattern—245,
248; an embellishment of the
circulatory tone-pattern—249,
250, 254
Ugrā, a variety of dīptā śruti-class—
137, 138, 139
Uktha, a hexatonic combinational
note-series of ṣaḍjagrāma—224
Ullasita, an alaṅkāra (embellish-
ment)—261, 264
Umbilicus—80
Upacaya (fattiness)—50
Upalola, an alaṅkāra (embellish-
ment)—261, 264
Upāṁśu, a hexatonic combinational
note-series of madhyamagrāma—
225, 226
Upāṅga (sub-organ)—13, 16
Uparāga—13, 16
Upāsanā (worship)—108
Ūrmi, an embellishment of the
circulatory tone-pattern—249,
250, 255
Uttaramandrā, a mūrcchanā of ṣaḍja-
grāma—168, 195, 196
Uttaravarṇā, a mūrcchanā of ṣaḍja-
grāma according to Nārada—178
Uttarāyatā, a mūrcchanā of ṣaḍja-
grāma—168, 195, 198, as also
according to Nārada—178
Vādī (sonant), definition of—148,
149
Vādyam (instrumentation)—14; in-
strumental music—10, 21
Vāggeyakāra—13, 17

Right Column

Vainateya, a pentatonic combina-
tional note-series of ṣaḍjagrāma
—226
Vājapeya, a hexatonic combinational
note-series of ṣaḍjagrāma—223,
224
Vajra, a pentatonic combinational
note-series of ṣaḍjagrāma—226
Vajrikā, a variety of dīptā śruti-class
—137, 138, 139
Valabhit, a hexatonic combinational
note-series of ṣaḍjagrāma—224
Varāṭī—302
Varṇa—3; colour—13, 15; colour of
notes—153, 154; tone-pattern,
definition and classification—
13, 16, 234
Varṇāṅga (tonal structure)—265
Varttikā (mārga)—365, 366
Varuṇa (Paśī)—178
Vaṣaṭkāra, a pentatonic combina-
tional note-series of madhyama
grāma—227
Vaśīkaraṇa, a pentatonic combina-
tional note-series of ṣaḍjagrāma
—226
Vāyu—8, 9, 177, 178
Vāyu-vikṛti, (ten) modifications of
breath—57
Vedas—32, 34, 367
Velāvalī—308, 310, 320, 322, 324,
326
Veṇī (Pṛthagveṇī) an embellish-
ment of the ascendant tone-
pattern—245, 249
Veṇu, an embellishment of the
circulatory tone-pattern—250,
259
Vibhāṣā—13, 16
Vidārī (sub-section)—290
Vidhūta, an alaṅkāra (embellish-
ment)—261, 263

Page 432: Treatment of Svara

432 Treatment of Svara
Vikṛta-jāti, the definition of—268, 269
Vikṛta-svara (modified notes)—13, 15, 141
Vīṇā—120
Viniyoga (application) of notes—13, 15
Vinyāsa, the note at the end of a pada (i. e. a word).—281, 292, 293
Viprakīrṇa (prabandha-s)—depending on sūḍa—14, 18
Vīrā, a pentatonic combinational note-series of madhyamagrāma—227
Virāj (initial manifestation of Brahman)—31, 32
Viśākhila—8, 9
Viśālā, a mūrcchanā of gāndhāra-grāma—178, 179
Viṣṇu—108, 109, 166
Viṣṇukrāntā, a hexatonic combinational note-series of ṣaḍjagrāma—224
Viṣṇuvikrama, a pentatonic combinational note-series of madhyama-grāma—227
Viśuddhicakra, (the cycle of purity), as related to music—97
Viśvajit, a hexatonic combinational note-series of ṣaḍjagrāma—223, 224
Viśvakṛtā, a mūrcchanā of madhyama-grāma, according to Narada—178, 179
Viśvāvasu—8, 9
Vistīrṇa, an embellishment of the ascendant tone-pattern—245
Vivādī (dissonant)—148, 149
Vṛddhi (growth)—50
Vṛnda, a group of musicians—14
Vṛṣagaṇa—4, 5; Progenitor of Śārṅgadeva's ancestry.
Vṛtti (mārga)—299, 301, 365, 366
Vyāna (vāyu)—57, 60
Vyāvṛttā, an embellishment of the circulatory tone-pattern—249, 250, 252
Yajurveda—367
Yakṣa—177
Yāṣṭika—8, 9
Yati (order of laya)—14, 19
Yugma—(caccatpuṭa, a form of tāla)—14, 19, 382


HALF-LINE ŚLOKA-INDEX

HALF-LINE ŚLOKA-INDEX

Column 1

अंशाविवादी गोतस्य 292
अंशाः द्विपञ्चयोडुवितं 308
अंशाः सप्तस्वराः षड्ज० 331
अंशाः समनिपाः षड्ज० 327
अंशाः स्यु षड्जकैशिक्यां 324
अंशाः स्युः रक्तगान्धार्यां 338
अंशेषु समपेवेत्तु 278
अंशो गान्धारपञ्चम्यां 332
अगाधबोधमन्थेन 9
अग्निष्टोमोऽत्यग्निष्टोमः 223
अग्निचिद् द्वादशाहः 225
अग्नेस्तु लोचनं रूपं 58
अङ्गुनेकादिसप्तान्तान् 202
अङ्गप्रत्यङ्गभागाश्च 39
अङ्गिराः कङ्क इति 226
अङ्गुलीनां च नियमः 14
अज्ञातविषयास्वादः 11
अतः परं तु रक्तिघ्नं 121
अतस्त्रयोविंशतिधा 269
अतोऽष्टावधिका द्वापं० 269
अतो गोतं प्रधानत्वात् 11
अतो जातोऽष्टमे मासि 40
अतो मातुरनोऽभीष्टं 39
अत्यल्पपंभगान्धारं 371
अत्र येऽन्य उपन्यासाः 290
अथ प्रत्येकमेतासां 299
अथ रागविवेकाख्ये 13
अथात्र शुद्धतानानां 223
अदानादोहदानां 39
अधःक्रमादस्ति ष्टोष्टः 217
अधराधरतीव्रास्ताः 121
अधस्तनैनिषादायैः 170
अधिक विंशतिः स्त्रीणां 77

Column 2

अधुनाखिललोकानां 7
अधोगता अपि त्रेधा 80
अभ्यास्ते संकुचद्गात्रः 40
अनन्तत्वात्तु ते शास्त्रे 264
अनम्पासस्त्वनेवंशु 294
अनभ्यासैः क्वचित्क्वापि 295
अनलाज्जलमेदस्मात् 31
अनाविविचोपहिता 25
अनाहतदले पूर्वे 96
अनुवादी च वादी तु 148
अनुक्तविह् तालः स्यात् 365
अन्तरस्यापि गमयोः 230
अन्यस्य तु थिरावृत्तो 249
अन्नं भुक्तं धमम्यो द्वे 80
अन्ये च वहवः पूर्वे 9
अन्ये तु निगपन्यासात् 341
अन्येष्वपि सप्तालङ्काराः 261
अपनोयेव चेद्देपा 195
अपन्यासः स्वरः स स्यात् 190
अपानस्तु गुदे मेढ्रे 57
अपि ब्रह्महणं पापात् 367
अपि संन्यासविन्द्यासो 281
अमपं तैक्ष्ण्यमूष्माणं 58
अरतिः संभ्रमोभ्रमः 92
अद्धञ्जलिः शिरोमञ्जा 83
अर्वाक्तु कामचारः स्यात् 285
अलङ्कृतं दक्षिणाशां 4
अलङ्कारेषु लवितः 39
अलङ्कनात्तथाभ्यासात् 293
अलम्बुसा कन्दमध्ये 100
अलम्बुसा पायुमूलं 101
अलम्बुसेति तन्नाद्याः 100
अलोलुपत्वमुत्साहः 50

30

434 Treatment of Svara Half-Line Śloka-Index 435

अल्पत्वं च द्विधा प्रोक्तं 294 आद्यं द्वितीयमाद्यं च 262 इति पञ्चमहीनानां 224 ऋषभस्त्वन्तिमां प्रोक्तं 232
अल्पद्विश्रुतिके राग० 278 आद्यन्तयोर्मूर्च्छनाऽऽदिक्षेत्रे 243 इति पञ्चाभिधा दत्ते 112 ऋषभांशं सपद्मं च 370
अल्पप्रयोगः सर्वत्र 231 आद्यस्वराद्यास्तिस्रः स्युः 257 इति पूर्वादिपत्रस्थे 91 ऋषभादिर्मूर्च्छना स्यात् 312,317
अल्पा निषधगान्धाराः 334 आद्याम्यामन्तिमाभ्यां च 382 इति प्रत्यक्षसंक्षेपः 84 ऋषभेन विहीनानां 225
अल्पा रिपनिषा लङ्घ्यः 369 आद्या मांसधरा मांसे 65 इति प्रयोजनान्याहुः 265 ऋषभे मध्यमेऽल्पत्वं 324
[

436 Treatment of Svara Half-Line Sloka-Index 437
एवं कण्ठे तथा शीर्षे 115 किञ्चित्कालमवस्थानं 40 क्रियास्तेषां मनोबुद्धिः 50 गीतिरित्युच्यते सा च 376
एवं कलात्रयेणोक्तः 244 किमन्ये यक्षगन्धर्व० 11 क्षितौ रक्ता च संदी० 138 गीतेन प्रीयते देवः 11
एवं मध्यममुच्चार्य 231 कुमुद्वत्यायता याऽस्याः 137 क्षेत्रज्ञः स्थित आकाशः 36 गीते समाप्तिरुन्न्यासः 289
एवंविधे तु देहेऽस्मिन् 103 कुर्युरेता रक्तगान्धारीं 274 ग गीत्वा कलायामाद्यायां 376
एवं संचार्यलङ्काराः 261 कुर्वन्क्रमात्षडाजारोहेत् 246 गजश्च सप्तपङ्‌ङ्क्त्यादीन् 147 गीत्वाऽऽद्यौ द्वौ चतुथं च 259
एषां शेषेषु पत्रेषु 97 कुवंति हे नरे शुक्लं 80 गत्वाऽऽद्यगानाद्द्रवति 256 गीर्वाणकुलसंभूताः 152
एषा प्रकृतिरन्या तु 39 कुलानि जातयो वर्णाः 13 गत्वा द्रुमदलस्येव 79 गुणग्रामेण यो विश्रान् 5
एषा मन्द्रगतेः सीमा 287 कुल्याभिरिव केदाराः 80 गर्भः स्यादर्थवान्भोगी 39 गुणदोषाश्च शब्दस्य 14
औ कृतगुष्पदसेवः 7 गर्भशियोऽष्टमः स्त्रीणां 67 गुदलिङ्गान्तरे चक्रं 85
ओडुवानां चतुर्णां प्राक् 195 कृताञ्जलिलिलाटेऽसौ 40 गलोपान्तिगलोपेन 312 गुहलध्वादिमानं च 14
ओडुवानां तु विंशत्या 187 कृता सान्तरमार्गः स्यात् 215 गान्धार इति तद्भेदी 142 गुरुपदिष्टमार्गेण 104
ओडुवो साऽस्ति येषां च 296 कृत्वाऽभिनवत्परं स्पृष्ट्वा 254 गान्धारग्राममाचष्ट 164 गेयं वितन्वतो लोक० 104
ओडुवं रिपलोपेन 327 कृपा क्षमाऽऽर्जवं धैर्य 95 गान्धारपञ्चमीत्येताः 279 गोधाऽशने तु निद्रालुः 31
क कैंशिके काकलीत्वे च 142 गान्धारिका सरस्वत्योः 100 गोपीपतिरनन्तोऽपि 11
कं धर्मं विदधो नैपः 5 कैशिक्यां सप्तपक्षे तान् 290 गान्धारी धैवती पाड्जी 274 ग्रहांशतारमन्द्राश्च 281
कन्दमध्ये स्थिता तस्या 100 कैशिक्यामुपभागेऽशः 341 गान्धारोपञ्चमीभ्यां तु 274 ग्रहांशन्यासषड्जं च 371
कन्दीकृत्य स्थिताः कन्दं 100 कैश्चित्तु पञ्चमः प्रोक्तः 359 गान्धारी हस्तिजिह्वां च 100 ग्रामः स्वरसमूहः स्यात् 160
कण्ठेऽस्ति भारतीस्थानं 91 घोरकाः प्रतरारुङ्गाः 74 गान्धारोड्डेवनेन लोपः 299 ग्रामरागांस्त्रीपरायान् 13
कण्ठे मध्यो मूधिन तारः 114 कोष्ठसंस्थागुणं न्यस्येत् 208 गान्धारोद्प्रन्तबहुलः 348 ग्रामाश्च मूच्छैनास्तानाः 13
कपालं पञ्चमीजाति० 370 क्रमं न्यस्य स्वरः स्थाप्यः 204 गान्धारोदीच्यवां कुर्युः 274 ग्रामे स्यादावलाँपत्स्वात् 165
कपालानां क्रमाद् ब्रूमः 372 क्रमा अकूटतानस्त्वे 185 गान्धारोदीच्यवा चाय 279 घ
करुणा चायता मध्द्या 137 क्रमा द्विधेति द्वात्रिंशत् 192 गाधारोदीच्यवायां तु 334 घ्राणे गन्धवहे द्वे द्वे 79
कर्तव्याऽभ्रांपि गान्वारी 352 क्रमात्कला सा यत्र 258 गान्धारोवीव्यवारक० 373 च
कर्मास्य देहोद्नयन० 57 क्रमात्कालगतेर्हेतू 100 गान्धार्यार्षभिकाम्यां तु 274 चक्रं सहस्रपत्रं तु 95
कलां प्रयुज्य मन्द्रादेः 253 क्रमात्पूर्वादिपत्रे तु 89 गात्रो वाची निपादाक्षो 191 चच्चत्पुटः पोऽडात्र 329,348,352
कला गतागतवती 256 क्रमात्पूयायशस्विम्यो 100 गानक्रियोच्यते वर्णः 234 चच्चत्पुटः पांऽडाख्या 324
कलायां श्रीन्स्वरान्गीत्वा 254 क्रमात्स्वराणां सप्तानां 167 गाने स्थानस्य लाभेन 2:8 चतस्रः षड्जशब्दिभ्यः 375
कलायामाद्ययोर्युग्मं 264 क्रमात्सरिगमार्थः स्यात् 256 गान्धवें मूच्छैनास्तानाः 228 चतुःपञ्चाशदाख्याताः 82
कलास्तेषां द्वितीयाद्याः 262 क्रमादनुष्टुब्गायत्री 153 गाम्भीर्यमधुरोऽहष्टत्वं 95 चतुःश्रुतित्वमायाति 142
कले स्तस्तिस्वरे यत्र 248 क्रमादसवाल्पतरते 296 गायनी गुणदोषाश्च 14 चतुःस्वराः परा यत्र 252
काकल्यन्तरपड्जैश्च 229 ग्रामादारोहति यदा 247 गीतं च वादनं नृत्तं 10 चतुःस्वरा कला तत्र 252
कामरिखी पञ्चमान्ता 289 क्रमाद्ग्रामत्रये देवाः 166 गीतं नादात्मकं वाद्यं 21 चतुःस्वरा समग्रकला 250
कार्मारव्यय गान्धार 276 क्रमाद्गनेन निगाभ्यां च 314 गीतं वाद्यं तथा नृत्तं 10 चतुःस्वराणां कूटाना 187
कार्मारव्यां च नैपाद्यां 290 क्रमादपमहीनानां 224 गीतस्य गुणदोषाश्च 14 चतुःस्वरेषु ग्याद्यौ द्वो 193
कार्मारव्यां भवन्त्यंशाः 348 क्रमान्तिमस्वरात्पूर्वः 217 गीताङ्गानि च वक्ष्यन्ते 14 चतुःस्वरे क्रमद्वन्द्वे 195
कार्या मन्द्रतमध्वान। 121 क्रमान्मार्गाश्रितवृत्ति० 299 गीवादिनीहितस्तत्र 282 चतुर्थषड्जशमः 97
--- 153 क्रमेण दन्मो वैकल्यं 90 गीतित्तालकलाऽऽदीनि 331 चतुर्थस्य प्रकणस्य 345
क्रियास्तेषुः शिराः सति० 49

Page 438

438 | Treatment of Svara

Column 1

चतुर्थे व्यक्ता तेषां 39
चतुर्दशाष्टादश वा 73
चतुर्दशौतस्त्युमयां 121
चतुर्धाऽन्ये दशेत्यष्टौ 189
चतुर्था ताः पृथक्शुद्धाः 173
चतुर्विधाः स्वरा वादी 148
चतुष्कले भूरिलघुः 382
चतुस्त्रिंशत्सहस्त्राणि 189
चत्वारिंशच्च संख्याताः 184
चत्वारि च सहस्राणि 191
चरत्यास्ये नासिकयोः 57
चलवीणा द्वितीया तु 121
चातुर्मास्योऽथ संस्थाऽऽभ्यः 224
चैतन्यं सर्वभूतानां 108
च्युतोऽच्युतो द्विधा 141
छ
छम्यकादीनि गीतानि 14
छन्दांसि विनियोगाश्च 13
छन्दोवती रञ्जनी 138
छागाः कोशाग्निभिः पक्वाः 64
ज
जगति ।वततर्कात्तिः 7
जम्बूघाकाकोष्ठ० 153
जरायोर्मनुषादीनां 35
जातः प्राणानिसंयोगात् 13
जातमात्रस्य तस्याथ 49
जातिलक्ष्मग्रहाशादि 13
जातिसाधारणं केचित् 233
जिज्ञासुनां च विद्याभिः 7
जीवः प्राणसमारूढः 99
जीवकर्मप्रेरितं तद् 36
जीवस्थानानि मर्माणि 82
जीवानामुपभोगाय 29
जीवो गीतादिसंसिद्धि 97
ज्योतिष्टोमस्ततो दर्शः 226
ज्ञानेन्द्रियाणि श्रवणं 50

Column 2

त
तं प्रसादं सुधीधुर्यः 5
त एव विकृतावस्था० 141
ततः प्रकीर्णाख्याये 13
ततः प्रबन्धाध्याये तु 14
ततः प्रसङ्गमध्यः स्यात् 238
ततः प्लुतं सार्धगण० 287
ततः शुद्धाः स्वराः सप्त 13
ततोऽपि षोडशदलं 94
ततोऽप्यन्तरभाषाश्च 13
ततोऽप्यस्ति मनश्चक्रं 94
तत्तज्जातियुतं देहं 25
तत्तानानां तु साशीतिः 195
तत्परामृतमं चैव 231
तत्सम्बन्धादोडुवं च 296
तत्स्यूथासाररागाभिः 95
तत्र नादोपयोगित्वात् 35
तत्र प्रणव उद्गीथ० 91
तत्र स्वरगताध्याये 13
तत्र स्यात्सगुणाढ्यमानात् 104
तत्रांशप्रहयोरन्य० 282
तत्राभूद्भास्करप्रख्यः 4
तत्राष्टौ पूर्णताहीनाः 269
तत्रास्तेऽग्निborderशिखा तन्वी 98
तत्राऽऽन्ध्री नन्दयन्तीति 273
तथा सामसमुद्भूताः 367
तदाज्ञयाऽसृजद् ब्रह्मा 32
तदाऽर्धमागधी प्राहुः 378
तदाऽर्धमागधी ते द्वे 382
तदाऽष्टाविंशतिस्तानाः 181
तदाऽऽक्षेपोऽथ बिन्दुः स्यात् 253
तदेतत्सुष्टिसंहारं 29
तदोद्गीतो मध्यमेन 248
तद्गान्धारकपालं स्यात् 370
तद्दोषा गमकः स्थायाः 14
तद्ध्वयानुगतं नृत्तं 21
तद्धेतोम्ये प्रसन्नान्तः 242


Page 439

Half-Line Śloka-Index | 439

Column 1

तन्द्राप्रभृति शोफादि 51
तन्मध्यमाकपालं स्यात् 370
तन्मध्ये नाभिचक्रं 99
तयोरकैकहीनास्तु 189
तयोर्द्वाविंशतिस्तम्भाः 120
तस्मादत्र सुखोपायं 104
तस्मादाहतनादस्य 104
तस्माद्दुग्धाम्बुधेर्जातः 4
तस्य गीतस्य माहात्म्यं 99
तस्य द्वाविंशतिर्भेदाः 115
तस्य भेदास्तु बहवः 238
तस्यामूतनयः प्रभूति० 4
तां च द्विहृदयां नारीं 39
ताः कला मन्द्रमध्यान्ताः 251
तानस्वरमितोऽर्धाधः 222
तानास्त्रिस्वरयोस्स्वेते 195
तानाः स्यूर्मूर्च्छनाः शुद्धाः 179
तानानां पुनरुक्तानां 195
तानानां रहिहीनानां 227
तानानां षट्सुद्याकाराः 195
ताम्योऽनं जातमन्नं तत् 36
तामस्वरविधौ यच्च 62
तारन्यासविहीनास्ताः 267
तारमन्द्रप्रसन्नाश्र्च 261
तारमन्द्रप्रसन्नोऽयं 262
तारमन्द्रविपर्य्यस्तं 244
तालश्चञ्चत्पुटौ ज्ञेयः 334
तालाध्याये पञ्चमे तु 14
ताश्च भूरितरास्तासु 100
ताश्च स्वर्गे प्रयोक्तव्याः 178
तासामन्यानि नामानि 178
तासु बिल्वास्थिते द्वे द्वे 79
तासूप्वान्तिस्वस्नेरान् 175
तास्वाद्यायामाद्यकोष्ठे 208
तिरश्च्यस्तासु तावत्यः 115
तीव्रा कुमुद्वती मन्द्रा 138
तीव्रा रौद्री वज्रिकोप्रा 137

Column 2

तुर्यं गत्वाऽऽदिमं गच्छेत् 252
तुर्यगाने फलैकैक० 255
तुर्यप्रेक्षणसम्बन्धि० 352
तुल्यारोहावरोहेक० 255
तुष्टो गोतादिकार्यणि 97
तुरीयं लघुयुग्मस्य 382
तृतीयप्रेक्षणगत० 338
तृतीयायां सारणायां 121
तृतीये त्वङ्गुराः पञ्च 38
ते एव विक्रिदुच्यंते 232
ते क्रमास्तेषु संख्या स्यात् 175
ते शुद्धैः सप्तभि सार्धं 142
ते जीवा नात्मनो भिन्नाः 30
ते संजाता यत्र गीते 296
ते मन्द्रमध्यताराख्य० 141
तेभ्यस्तु रेतसो सृष्टिः 32
तेषां मुख्यतमः प्राणः 57
तेषां लक्षणानि न ब्रूमः 62
तेषां संज्ञाः सरिगम० 130
तेषु लोएं क्षिपेन्मूले 217
तैः पञ्चभिस्तृतीया स्यात् 329
तोयं मूत्रं बलं द्वे द्वे 80
तौ द्वौ घरातले तत्र 162
त्रयस्ते करुणाभेदाः 137
त्रयाणां तु त्रिरावृत्तौ 248
त्रिधा तालः पञ्चपाणिः 299
त्रिनवत्या युता तानिः 195
त्रिश्श्रुतुर्वा स्वरोच्चारे 146
त्रिषष्टिरप्यलङ्काराः 13
त्रिस्वराद्या कलाऽन्ये च 248
त्रिस्वराद्या कलैकैक० 250
त्रिस्वराऽश्वेतकलाः पूर्व० 253
त्रिस्वराऽश्वेतकला मन्द्र० 250
त्रिस्वराः षड् द्विस्वरौ द्वौ 187
त्रिस्वरेषु तु माद्यौ द्वौ 192
त्रिस्वरौ द्विस्वरात्रेकः 195
त्रैष्ध्येवास्यिशततान्यत्र 73

Page 440

Treatment of Svara

Column 1

त्रैलोक्यमोहनो वीरः 227
त्यक्त्वादारभ्य तादृश्यः 253
त्यक्त्वान्तरं स्वरयुगं 251
त्यागे त्रयाणां चत्वारः 268
त्र्यादीनां तत्र पूर्वासां 136
त्वक्सृङ्मांसमेदोऽस्थि० 67
त्वगादिधातवनाभित्य 57
त्वचः सप्तकलाः सप्त 64
द
ददो न कि न किं जज्ञो 5
दयुर्गीतादिसंसिद्धि 97
दयावती तथाऽऽलापिन्० 137
दयावती रञ्जनी च 138
दलेषु षोडशस्वस्य 94
दशनाः शुक्लमित्याद्याः 50
दशमीतश्चतुर्थ्यां स्यात् 121
दशमूलसिरा योज० 79
दशमैकादशे पत्रे 97
दशाञ्जलि जलं ज्ञेयं 83
दशावशिष्टाः संपूर्णा 276
दशेति वायुविकृतीः 60
दार्वाद्युपाधिसंभिन्नाः 25
दीप्तान्तश्चेति प्रतिकलं 244
दीप्ता मध्येति तासां च 137
दीप्ताऽऽयता च करुणा 137
दीप्ताऽऽयता च मृदुः 137
दीप्ताऽऽयते मध्यमे ते 137
दीप्ते प्रसन्नाद्यन्तः स्यात् 243
दूष्यन्ते जन्यरागांशाः 365
देवतादर्शनं भक्तः 39
देवस्य पुरतः शम्भोः 10
देशे देशे जनानां यत् 10
देहं यूकादिनः स्वेदात् 35
देहस्थं वह्निमाहन्ति 111
देहस्य कन्दोऽस्त्युत्सेधः 99
देहो भूतात्मकस्तस्मात् 57
...तन्मये प्राशि 38

Column 2

द्वादश त्रिस्वरद्वन्द्वे 198
द्वादशारोहिवर्णस्थाः 245
द्वादशे च स्थितो जीवः 96
द्वाविंशतिस्ते तु चतुः० 194
द्वितीये तु घनः पिण्डः 38
द्वितीयायां मध्यसयं 376
द्वितीये प्रेक्षणे गाने 328
द्वितीयो मध्यमग्रामः 162
द्विधा षड्विंशतिरिति 193
द्विधा स्युः पूर्णताहीनाः 269
द्विष्कृत्वा यदि मन्द्रान्ता 258
द्विर्गीत्वाऽऽद्यं तृतीयं च 264
द्विर्द्विः प्रयुज्यते तज्ज्ञैः 264
द्विर्द्विः प्रयुज्येत तदा 263
द्विश्रुत्योः संगतिः शेषैः 305
द्विपञ्चधोद्वितं षड्ज० 338
द्विसप्ततिसहस्रेषु 57
द्विषेपु पुष्करे चैते 153
द्वे अन्तःप्रसुते बाह्ये 77
द्वे द्वे च भापणं घोषं 80
द्वेधा स्वप्नसुषुप्तिभ्यां 69
द्वे वीणे सदृशो कार्ये 120
द्वे शते त्वस्थिसंधीनां 74
द्व्यङ्गुगलं चाङ्गुगलदलं 79
द्वौ नामकारिणौ षड्ज० 289
ध
धनदानेन विप्राणां 7
धमन्यो रसवाहिन्यः 80
धर्मार्थकाममोक्षाणां 11
धैवतादेस्तु पौरव्याः 195
धैवतो मध्यमग्रामे 142
धैवती चाथ नैषादी 266
धैवर्त्या रिमघाः प्रोक्ताः 290
ध्यानमेकाग्रचित्तैक० 104
ध्रुवकादिभिरुस्तभिः 382
ध्रुववीणास्वरेभ्योऽस्यां 121
ध्रुववीणोपगत्यः 121


Page 441

Half-Line Śloka-Index

Column 1

ध्रुवाश्रुतिषु लीनायां 121
न
नकारं प्राणनामानं 113
ननु श्रुतिश्रुतुर्यादिः 136
नन्दयन्तीं तु गान्धारीं 274
नन्दयन्त्यां पञ्चमोऽशः 359
नन्दा विशाला सुमुखी 178
नपुंसकानां संकीर्णाः 39
नलकानीति तान्याहुः 73
नवत्रिशद्युतानीति 195
नव स्नायुशतानि स्युः 75
नष्टानस्वरस्यान्नं 217
नागं फूंमं च कुकरं 57
नादब्रह्म तदानन्दं 108
नादेन व्यज्यते वर्णः 21
नादोऽतिसूक्ष्मः सूक्ष्मश्च 112
नादोपासनया देवाः 108
नानाविधा गोतयश्च 13
नानास्थानेषु संभ्रान्ता 7
नाभिकन्दे वह्निसंग्योः 62
नाभिहृत्कण्ठमूर्ध्ना 111
नाभिस्तन्याडीगर्भस्थ 40
नाभौ दशदलं चक्रं 89
नामानि षड्जहीनानां 225
नाशकं प्रथमं तुर्यं 97
निःशङ्कशाङ्गदेवेन 14
निःसार्यते रुजद्गात्रः 49
निगमेषु चतुर्थी तु 121
निगयोरंशयोः षड्ज० 278
निद्राऽऽलस्यप्रमादात्ति० 50
निघमैरटत्कलकं 371
निर्धार्यतेऽतः श्रुतयः 136
निर्मथ्य श्रीशाङ्गदेवः 9
निर्विकारं निराकारं 24
निमीलांत स्वपित्यात्मा 69
निलोपनगिलोपाभ्यां 331
निलोपात्पादयं सोऽन्न 299

Column 2

निषादोऽमुरवंयोत्थः 153
निषादो यदि षड्जस्य 232
निष्कर्पस्यैव भेदो ही 157
नृत्तं वाद्यानुगं प्रोक्तं 11
नृणामाथानुसारित्वात् 149
नैपाचां निरिगा अंशाः 320
नैषाद्यार्षभिका षड्ज० 279
नैकाभिकध्रवायामं च 299
नोरम्भसि यथा स्नायु० 76
न्यासः पञ्चम एव स्यात् 341
न्यासांशाभ्यां तदन्येषां 308
न्यासादिस्थानमुत्क्षित्वा 295
न्यासापन्यासविन्यास० 283
प
पक्वाद्भुवेदश्चरसात् 66
पङ्क्तिश्लहष्णिक् च जगती 153
पञ्चपेशीशतान्याहुः 77
पञ्चापष्यादि पाड्जीवत् 338
पञ्चमं तच्च भूतेषु 296
पञ्चमः पितुर्वशोत्थः 152
पञ्चमः पाडवद्देयो 308
पञ्चमप्रेक्षणगत० 341
पञ्चमर्षभहीनानां 226
पञ्चमस्य प्रेक्षणस्य 348
पञ्चमांशा सदा पूर्णा 345
पञ्चमीजातिसंजातं 372
पञ्चमीतस्तृतीयायां 121
पञ्चमी मध्यमा षड्ज० 278
पञ्चमो धैवतश्चाथ 130
पञ्चमो मध्यमग्रामे 142
पञ्चविंशतिसंयुक्ता 195
पञ्चस्वरा ये चत्वारः 195
पञ्चांशा मध्यमायां 312
पञ्चांशा रक्तगान्धारी० 278
पञ्चांशा रिघवर्ज्याः 308
पद्माभः पिञ्जरः स्वर्ण० 153
पयस्विनी तु वितता 101

442 Treatment of Svara Half-Line Śloka-Index 443
परमः सहजस्तद्वत् 85 प्रयुज्यते तदा गीतिः 382 बहुत्वं निधयोरंशः 238 मध्यमे सप्तकेऽशः स्यात् 285
परमर्दी च सोमेशः 9 प्रयुज्य मध्यमो ग्राह्यः 231 बिलं च गगनाह्वयोः 57 मध्यमोऽशो ग्रहो न्यासः 370
परिवर्त्तक्षिपबिन्दू० 249 प्रयोगे बहुलः स स्यात् 283 ब्रह्मग्रन्थिजमारुतः 1 मध्यमोऽशो निरिंगपाः 370
परिवर्त्तो लयस्तेषां 14 प्रयोज्यो षड्जमुचार्य 231 ब्रह्मग्रन्थिरिति प्रोक्तं 99 मध्यमोदीच्यवेत्येताः 276
परिसंख्या द्वयोः प्रोक्तो 296 प्रवर्त्तयन्ति तन्नाथा 80 ब्रह्मग्रन्थिस्थितः सोऽथ 111 मध्यमोदीच्यवा कार्मारवी 273
पर्यायांख्ये स्थितं तच्च 293 प्रवेशयन्ति चाम्यङ्ग० 80 ब्रह्माप्रोक्तपदैः सम्यक् 367 मध्यमो रक्तगान्धार्या 290
पलोपात्षाडवं प्रोक्तं 317 प्रवर्त्तते स्वर्गलोके 164 ब्रह्मब्रह्माणमसृजन् 32 मध्यस्थानस्यषड्जेन 169
पञ्चति वां विषादस्तु 164 प्रथयः क्रूरता गर्व० 87 ब्रह्मयोनीनीन्द्रियाणि 50 मध्यस्थानस्थितादंशात् 287
पाता मार्गाश्च चत्वारः 14 प्रसन्नादिः प्रसन्नान्तः 238 ब्रह्मरन्ध्रस्थितो जीवः 97 मध्ये कुहुयशस्विन्योः 100
पादमात्रास्तथा मात्राः 14 प्रसन्नाभ्यां कफासृग्भ्यां 68 ब्रह्मेन्द्रवायुगन्धर्व० 177 मनश्चेल्लीयते प्राणे 69
पास्यम्भरितहस्ताभ्यां 39 प्रसन्नेन्द्रियताऽरोग्य० 50 भ्रूमुस्तूर्यां तृतीयादिः 136 मन्दा च रतिका प्रीतिः 138
पार्श्वयोः पृष्ठवंशस्य 72 प्रसादस्य कलां गीत्वा 256 मन्द्रः परस्ततस्तारः 239
पिङ्गलेष्टापिङ्गल्योः 100 प्रसाधयन्ति धीमन्तः 103 भ मन्द्रः प्रकरणेऽत्र स्यात् 239
पिण्डस्याहुः षडङ्गानि 63 प्रसारणमितीमानि 57 भट्टाभिनवगुप्तश्च 9 मन्द्रतारप्रसन्नाख्यं 252
पित्तस्य पञ्च चत्वारः 83 प्रस्तारः खण्डमेरुश्च 13 भवन्ति भेदाश्चत्वारः० 268 मन्द्राद्यात्परे तारे 241
पीतः कर्बुर इत्येषां 153 प्रस्तारश्च प्रसादोऽथ 249 भवन्त्युपासिता नूनं 108 मन्द्रपंथास्य बाहुल्यं 359
पुंसां शौर्यादयो भावाः 39 प्रस्तारोऽथ प्रसादः स्यात् 238 भानुर्मेघे घनरसं 36 मन्द्रस्तारस्तु दीप्तः स्यात् 239
पुंस्त्रीनपुंसकानां स्युः 38 प्राक्कडक्त्याह्वसंयोगं 208 भावाः स्युः षड्विधास्तस्य 50 मन्द्रादष्टममुत्प्लुत्य 262
पुण्डरीकोद्भवमेषस्य 223 प्राग्जन्मबोधसंस्कारात् 48 भाषाङ्गाण्यथ्युपाङ्गानि 13 मन्द्रादिर्मन्द्रमध्यश्च 248
पुनरम्बां च पुनर्गर्भं 39 प्राणापानधृतित्याग० 57 भिद्यन्ते तास्तदा सप्त 79 मन्द्रे प्रसन्नमध्याख्यं 243
पुनरुक्ता मतास्तानः 195 प्राणापानौ तथा व्यान० 57 भुक्तपीतरसान्सम्यक् 57 मयूरचातकच्छाग० 147
पुरा पुरारिरद्यापि 372 प्राप्नोति विकृतौ भेदो 142 भूमेर्घ्राणेन्द्रियं गन्धं 58 महाभूतान्यशून्येषा 31
पूजास्थानं तदिच्छन्ति 90 प्रावेशिक्यां ध्रुवायां स्यात् 324 भूरिलघ्वक्षरपदा 81 मागधी प्रथमा ज्ञेया 376
पूर्णाः पञ्चसङ्ख्याणि 184 प्रोतः कम्बलगानेन 372 भेदाः पञ्चदशीवैते 268 मागधी संभाविता च 365
पूर्वः पूर्वः परस्योच्चै 252 प्रोतिश्च मार्जनीत्येताः 138 भैरवः कामदाह्यश्च 227 मातुर्यंङ्घियालायः 39
पूर्वांगोः पदयोरर्धं 378 प्रेङ्खनिकूजितः श्येन० 250 भ्रूमध्ये त्रिदलं चक्रं 93 मातृ रसवहां नाडीं 40
पूर्वाविषु दलेष्वाहुः 87 प्लुतं ह्रस्वं प्लुतं ह्रस्वं 246 भौतिकं वेदशब्देभ्यः 32 मातृजं चास्य हृदयं 39
पूर्वावितु कलाकाल० 355 फ मात्राभिरष्टभिर्युक्तं 382
पूर्वाह्नकाले मध्याह्ने 166 फलानि ललनाचक्रे 92 म मार्गाः क्रमाच्छित्रवृत्ति० 365
पूर्वा सरस्वती मध्या 100 फलान्येवानि पूर्वादि० 90 मतङ्गो याष्टिको दुर्गा 8 मार्गो देशीति तद्द्द्वेधा 10
पेशीस्नायुशिरासंधि० 75 फलाम्युद्यन्ति जीवस्य 95 मदन्ती रोहिणी रम्या 138 माहिषे शुकरत्कार्शं 39
प्रसानवत्यः सुषिराः 75 ब मदो मानस्ततः स्नेहः 92 मिथः संवादिनी तौ स्तः 149
प्रविजम्भं प्रपद्यन्ते 25 बन्धनंवर्तुमभिर्वठा 76 मध्यं चेत्यथ वक्ष्यन्ते 63 मिथश्च संगतास्ते स्युः 327
प्रथमार्दिस्वरारम्भात् 175 बलवर्णौ चापधितो 39 मध्यमम्यममारम्य 170 मुखेन्दुनाष्टमी त्वस्यां 329
प्रथभ्यानां द्विधा सुष्ठः 14 बहवोऽन्तरमार्गात्वात् 348 मध्यमः षड्जवद्देधा 142 मूत्रस्य पाशयाः सप्त 67
प्रबुद्धं पद्ममे चित्तं 39 बहिर्मलमह्नानि स्युः 72 मध्यमस्य श्रुति प्राप्य 142 मूर्च्छनाः कूटतानाः स्युः 183
प्रशक्तो ज्ञानमायस्य 50 बहुलत्वं प्रयोगेषु 283 मध्यमस्यापि गपयोः 232 मूर्च्छना तावतिथ्येव 175
मध्यमादिरिह ज्ञेया 331
मध्यमे स्यान्न कोकीरी 168

444 Treatment of Svara
मूर्च्छना पञ्चमादिश्च 305
मूर्च्छना मध्यमादिः स्यात् 345
मूर्च्छनादि तु पूर्ववत् 314
मूर्च्छनादेः स्वरास्तूर्यं 255
मूर्च्छनादेः स्वराश्चत्र 245
मूर्च्छनेत्युच्यते ग्राम० 167
मूर्च्छनोत्तरवर्णाऽऽख्या 178
मूलक्रमक्रमात्पुष्टे 204
मृदवः शोणितं मेदः 50
मृदुर्मध्याऽऽप्यताऽऽख्या च 137
मेघावितां तयाऽऽदत्ते 58
मैत्री चान्द्रमसी पिश्रा 178
मोक्षोपायमभिध्यायन् 39
य
यः स्वयं यस्य संवादी 283
यक्षरक्षोनारदाब्ज० 177
यज्वभिर्धर्मधीधुर्यैः 4
यत्र ग्रहोऽंशोऽन्त्यासः 312
यत्रवर्णमोऽंशोऽन्त्यासः 370
यत्र स्वरद्वयं गीत्वा 257
यत्राद्यः स्याद्द्विद्वितीय० 259
यत्राद्यपञ्चमौ गीत्वा 258
यत्रान्त्यास्तादृशः स स्यात् 256
यत्राल्पाः सरिमा लोपात् 370
यत्रासौ क्रम इत्युक्तः 257
यत्रैकैकोज्झिता गीताः 254
यत्रैकोत्तरवृद्धाभिः 247
यद्यक्षनामा यस्तानः 227
यदाऽपरोहेत्स्वरोहे च 260
यदा तदा प्रसादं तं 252
यदा तदा संप्रदानं 263
यदाथाद्यस्त्रिरावृत्तः 248
यदान्दोलितमारोहेत् 247
यदा वर्षति वर्षेण 36
यदा षस्त्रिभूतिः षड्जे 164
यद्वा यथाक्षरे युग्मे 382
यस्माद्ग्रामविभाग० 1
यस्मिन्भाङ्गीकपालं तत् 369
यस्यां यावतिथो षड्ज० 175
यासां नामस्वरो न्यासः 267
युगं तादृक् समारोहेत् 251
युग्ममेकान्तरितयोः 253
येयामाद्यन्तयोरैकः 238
यैरङ्कैनैष्टसंस्था स्यात् 217
योक्ताऽश्माभिः कलासंख्या 365
योगानन्दश्च तत्र स्यात् 85
यो द्विजेन्द्रैरलं चक्रे 4
यो रक्तिव्यञ्जको गेये 283
यो मार्गितो विरिञ्चाद्यैः 10
यो विदारी भागरूप० 292
यौवने ताः प्रवर्धन्ते 77
र
रक्तश्लेष्मामपित्तानां 67
रक्तस्याष्टौ पुरीषस्य 83
रक्तिलाभः स्वरज्ञानं 265
रञ्जीति समाख्याता 178
रञ्जितोऽथ भवेदेषः 258
रम्भा च क्षोभिणीत्यासां 138
रसजा आत्मजा तत्त्व० 50
रसनं घ्राणमित्याहुः 50
रागाजनकजातीनां 369
राजसः षड्विधो यश्च 62
रिगमध्यादमोऽष्टौ स्युः 193
रिगयोः संगविज्ञेया 334
रिगयोरेव वा स्यातां 149
रिगाभ्यां द्विश्रुतिभ्यां च 182
रिधौ तु क्षणियो ज्ञेयो 153
रिपावंशौ तु पञ्चम्यां 314
रिपो गान्धारपञ्चम्यां 290
रिमतिक्रम्य सगयोः 338
रिमयोः श्रुतिमेकैकां 164
रिमयोः संगतिर्गच्छेत् 314
रिरल्पो निषवाहूल्यं 341
रिलोपरिचलोपाभ्यां 308, 338
Half-Line Śloka-Index 445
रिलोपरिथलोपेन 347
रिलोपात्षाडवं ज्ञेयं 334
रिवर्ज्या। षट् च कैशिक्यां 290
रुदन्गीतामृतं पीत्वा 11
रुद्रटो नान्यभूपालः 9
रोमकूपेषु सन्न्यासां 80
रोहिताभिधमत्स्यस्य 77
रौद्री क्रोधा च गान्धारे 138
ल
लक्षद्वयं सहस्राणि 184
लक्षत्रयं सप्तदश 195
लक्षणां संहितानामं 82
लक्ष्मोद्यं विजानीयात् 345
लज्जा भयं घृणा मोहः 89
ललनाऽऽख्यं घण्टिकायां 92
लीयन्ते हृदि जागर्ति 69
लुब्धो लुब्धकसंगीत 11
लूतेव तन्तुजालस्य 99
लोचनाननमन्यात्स्यात् 214
लोहाक्रान्ताङ्गसंयोगात् 214
लौल्यप्रणाशः प्रकटः 90
व
वचनं विधिरप्राप्तो 296
वचनादानगमन० 50
वचसो व्यवहारोऽयं 21
वनस्पत्योषधीर्जाताः 36
वनेचरस्तुणाहारः 11
वर्णाद्यलंकृता गान० 376
वलयानि कपालानि 73
वसाया मेदसो द्वौ तु 83
वह्रिब्रह्मास्वरद्वयः 153
वह्नित्रेधाः शशाङ्कश्च 153
वाक्कराङ्घ्रिगुदोपस्थान् 50
वामगेयाकारो गान्धर्वः 13
वातं पित्तं कफं रक्तं 80
वाताद्विधातु प्रकृतिः 62
वान्ति यान्त्युडवोऽनेति 296
वामपर्श्वस्थिता नारी 40
वायुविश्वावसु रम्भा 8
वायोधूमं ततश्चाभ्रं 36
वारुणश्चाथ कौबेरः 62
वात्तिके द्विगुणा ज्ञेया 365
विकृता एव तत्रापि 278
विकृता न्यासवर्जंतत् 268
विकृतानां तु संसर्गात् 273
विदार्या बहुलो यस्मात् 283
विनियोगश्च पाड्जीवत् 317
विनियोगो द्वादशात्र 299
विवियोगो ध्रुवागाने 308, 312, 334, 359
विप्रकीर्णस्ततश्छाया० 14
विमुञ्चतो द्वे श्रोतांसि 80
विवादौ विपरीतरूवात् 149
विशारिलो दत्तलश्च 8
विशिष्टं वर्णसंदर्भ 236
विशुद्धेरमादीनि 97
विष्वग्विद्रहयाज्ञज्ञ 223
विशोदग मध्यदेशे 100
विशोदरा शंखिनी च 100
विहाय इमधुन्द्रादीन् 39
वीणाद्वये स्वराः स्थाप्याः 121
वेद्यतानस्वरमितान् 208
वैनतेयोच्चाटनौ च 226
व्यक्तये कुर्महे तासां 120
व्यवहारे त्वसौ त्रेधा 114
व्याख्यातारो भारतीये 9
व्यानोऽर्क्षश्रीश्रगुल्फेपु 57
श
शक्त्या सृजन्नभिज्ञोऽसौ 30
शङ्खचूडो गजच्छायः 227
शङ्खनाम्न्याकरोत्योनिः 77
शङ्खिनी सम्यक्कान्तिं 101
शतानि सप्ताष्टषष्टया 192

Page 446

446    Treatment of Svara

Column 1

शब्दं श्रोत्रं सुषिरतां 57
शब्दः स्पर्शस्तथा रूपं 50
शब्दं रूपं रसं गन्धं 80
शब्दोच्चारणनिःश्वास० 57
शरीरं नादसंभूतिः 13
शरीरोपचयो वर्चः 50
शाश्वताय च धर्माय 7
शुक्रास्स्रप्रवेशिन्यः 77
शुद्धाश्चातिसमुद्भूत० 369
शुद्धामापीतरक्तं च 39
शुद्धषड्जा मत्सरीकृत् 168
शुद्धा स्युर्जातयः सप्त 266
शुद्धार्त्तवाया योषायाः 36
शुद्धाम्वन्तरकाकल्यौ 153
शून्यादधो लिखेदेकं 208
शेषाः स्युर्मध्यमग्रामे 275
शेषाणामनुवादित्वं 149
शैत्यं स्नेहं द्रवं स्वेदं 58
शैलेश्वराभ्यां प्रथमा 329
श्मश्रुकेशनखं दन्तान् 58
श्मश्रुनोमफलाः स्नायु० 50
श्रवणे नयने नासे 71
श्रीमत्सिङ्गुपेन्द्रदेव एव 4
श्रुतयो द्वादशाष्टौ वा 149
श्रुतिद्वयं चेत्षड्जस्य 173
श्रुतिद्वयव्यवस्थां 121
श्रुतिद्वाविंशतावेवं 121
श्रुतिम्यः स्युः स्वराः षड्ज० 130
श्रुतीनां पञ्च तासां च 137
श्रुत्यनन्तरभावी यः 134
श्रोत्रयोः शब्दवाहिन्यो 79
ष
षट् कूर्चाः करयोरङ्घ्योः 72
षट्पञ्चाशन्मूर्च्छनाख्याः 184
षट्पञ्चाशच्छतं च स्युः 193
षट्स्वरं तेषु जातत्वात् 296
षडभ्यास्तदधोऽधःस्थ० 170

Column 2

षड्वदन्ति प्रयोगं ये 196
षड्जः प्रधानमाद्यत्वात् 165
षड्जकाकलिनो यद्वा 231
षड्जगाः सप्तहीनाश्रेत् 181
षड्जग्रामः पञ्चमे स्व० 163
षड्जग्रामे पृथक्तानाः 182
षड्जग्रामे मूर्च्छनानां 177
षड्जमप्यमबाहुल्यं 312
षड्जर्षभो भूरितारौ 327
षड्जस्थानस्थित्वन्यधिः 170
षड्जादोन्मध्यमादींश्च 170
षड्जादेः शुद्धमध्यायाः 195
षड्जाद्यौ मध्यमाद्यौ च 189
षड्जे तूत्तरमन्द्रादी 168
षड्जो गृहोऽथोऽपम्यासः 369
षड्जोदोच्यवतीं जाति 274
षष्ठेऽस्थिस्नायुनखर० 39
षष्ठे नानाविधं वाचं 14
षाडवं षड्जलोपेन 305, 355
षाडवौहुवयौः स्यातां 331
षाडवौडुवलङ्घयाः स्युः 320
षाडवौडुविते ष्वपि 281
षाडवौडुविते द्विण्टः 341
षाड्जिका मध्यमाभ्यां तु 273
षाड्जी गान्धारिका तद्वत् 274
षाड्जीगान्धारिकायोगात् 273
षाड्जी च नन्दयन्त्यान्ध्री 276
षाड्गोत्त्रेताश्रतः स्युः 279
षाड्जीवद्गीतकालादि 328
षाड्जीवत्सञ्चपाष्यादि 311
षाड्ज्या इव कपालं तत् 321
षाड्ज्यादीनां तु सप्तानां 289
षाड्जग्रामंशाः स्वराः पञ्च 299
षाड्जयार्षभी च गान्धारी 260
स
संक्षेपतपवा भूरि 380
संगच्छन्ते निरल्पोऽशात् 331


Page 447

Half-Line Śloka-Index    447

Column 1

संगतिर्व्याविपर्यन्तं 355
संज्ञा निषादगान्धार० 227
संज्ञा निषादहीनानां 224
संदोपनी रोहिणी च 137
संनिवृत्तप्रवृत्तोऽथ 250
संन्यासो ऽशाविवाद्येव 292
संपूर्णलग्रहंशाप० 268
संपूर्णत्वदशायां स्तः 296
संपूर्णषाडवाः प्राहु 276
संभाविता च पृथुला 376

448 Treatment of Svara
सुखं दुःखं च विषयो 50 स्रोतःसिरामधुकशैः 82
सुखदुःखप्रदः पुष्य० 25 स्वतो रञ्जयति श्रोतृ० 134
सुधिरं स्यादधोवक्त्रं 68 स्वप्नो रसोपभोगश्च 94
सुवृष्टिरन्न तृष्णा स्यात् 89 स्वमपोतः परात्मानं 69
सुषुम्णां परितो नाड्यः 100 स्वरं द्वितीयमुज्झित्वा 253
सुषुम्णा तिसृषु श्रेष्ठा 100 स्वरद्वयं समुच्चार्य 247
सुषुम्णया ब्रह्मरन्ध्रं 99 स्वरसाधारणं जाति० 13
सुषुम्नेडा पिङ्गला च 100 स्वरसाधारणं प्रोक्तं 278
सूक्ष्मं लिङ्गशरीरं तत् 28 स्वरसाधारणं तत्र 229
सूक्ष्मभूतेन्द्रियप्राण० 28 स्वरांश्चतुर आरोहेत् 285
सूर्यक्रान्तो गजक्रान्तः 224 स्वरान्मूलक्रमस्यान्त्यात् 214
सूबत्यविद्ययेत्यन्ये 30 स्वराणां बहवो भेदाः 372
सेंका कसाञ्य चेन्मध्ये 243 स्वराणां या विचित्रत्व० 295
सोऽयं प्रकाद्यते पिण्डे 23 स्वरैरेकोत्तरं वृद्धैः 260
सोऽप्यल्पोऽष्टकलं तस्यात् 370 स्वरैश्च पार्वतीक्रान्तः 371
सोऽपि रक्तिविहीनत्वात् 104 स्वस्वकोशाग्निना पक्वैः 66
सो म्यासो मघगान्धाराः 372 स्वातिर्गणो विन्दुराजः 9
सौत्रामणी तथा चित्रा 224 स्वाधिष्ठानं लिङ्गमूले 87
सौभाग्यकृच्च कारीरी 226 स्वाहाकारस्तनूनपात् 225
स्तो घंस्यत्वां रिघावंगो 317 स्वाहा नमं स्मृतं सप्त 91
स्त्रीणां श्रोण्यधिकानि स्युः 72 स्विष्टकृच्च वषट्कारः 227
स्वाप्यस्तम्भ्यां तुरोयायां 121 स्विष्टकृद्धहुसौवर्णः 223
स्वाभ्यारोहणावरोहौ च 234 स्वेदं समर्पयन्त्यष्टौ 80
स्थायी वर्णः स विज्ञेयः 234 स्वेबोदमॆदजराध्यण्ड० 35
स्थित्वा स्थित्वा प्रयोगः स्यात् 234 स्वोणान्त्यतन्त्रीमानंयाः 121
स्थित्वा स्थित्वा स्वरन्दोर्घः 245 स्वोपान्त्यश्रुतिसंस्थेऽस्मिन् 163
ह
स्नायुस्रोतांसि रोहन्ति 65 हते पूर्वेण पूर्वेण 202
स्पर्शनं शब्दवोधश्च 94 हसितप्रेङ्खिताक्षिप्त० 245
स्मरन्मूर्वानमुताः सः 39 हस्तिजिह्वा सर्वगा तु 100
स्मृतिर्भ्रान्तिर्विकल्पाद्याः 50 हारिणाश्वादिका गार्थ्यः 170
स्यातां विस्तीर्णनिष्कम्पौ 245 हास्यं रोमाञ्चनिचयः 95
स्यात्कलोपनता शुद्ध० 168 हीनाङ्गस्तुर्यघोष स्युः 182
स्यात्षड्जकैशिकी षड्ज० 273 हुंकारो ह्लादमानश्च 250
स्यान्निरन्तरा शूण्योः 121 हृद्यूर्ध्वनाडीसंलग्ना 115
स्युः पाठवानां विंशत्या 187 हृन्नाभीत्येवमाद्यास्तु 50
स्युः संघारिण्यलङ्काराः 250 हृष्यकेत्यथ तासां तु 168
हेमन्तेऽग्रिमवर्षासु 166
ह्रस्वैः स्वरैः स निष्कम्पः 245
ERRATA*
Page No. Line No. Printed as To be read as
ix 25 gramatical grammatical
xiv 6 succeedeed succeeded
xxvii 21 Jogadekamall Jagadekamalla
8 19 ऽश्रत स्तथा ऽश्रतरस्तथा
32 36 viaj viraj
44 13 m ntal mental
81 5 cycle chyle
87 1 स्वाधिष्ठान स्वाधिष्ठान
113 9 world word
125 32 fixe fix
126 14 invriable invariable
139 37 raktikā ratikā
146 9 ... 7th 1 7th
" 10 8-10 2 8-10 3
149 7 Add ००० नृपामात्यानुसारित्वादन्वादी तु भृत्यवत् ॥५१॥
152 30 षड्जगन्धर ००० षड्जगान्धार०
165 4 गन्वारो ००० गान्धारो०००
182 10 rl ri
221 8 ropped dropped
226 4 ज्येतिक्षोम..... ज्योतिष्टोम
232 9 śrutis śruti
241 34 दोपितो दीपितो
" 36 possible give possible to give
246 2 मबम घघघ मपम पपप घघघ
251 9 त्याक्ता•••• त्यक्ता ••
256 9 वघपनि पघपनि
259 1 2.0 21.
" 19 vhrases phrases
" 22 Humhāra Huṁkāra
263 6 विदुधुंघाः विदुबुंधाः
268 14 the r their
270 30 he be
281 19 hexatonic pentatonic
" 36 sem final semifinal

  • Misprints of diacritical marks are overlooked.

450 Treatment of Svara
Page No. Line No. Printed as To be read as
288 1 nyās nyāsa
297 14 auḍuaa auḍuva
307 22 ag-ri ga-ri
24 ag-ri ga-ri
310 30 aḍava ṣāḍava
312 11 pa-ri-a pa-ri-ga
313 28 it-ith it-with
339 9 षा पा
340 13 nl ni
346 17 री री'
349 13 पा, ... तरिरंगं पां ... परिरंगं
17 ग गा
350 7 १५ १६
357 5 नीं नों नों' नी'
371 8 गन्ध.... गायन्ध०
375 4 सरसग चर्म... सरसगजचर्म०
383 15 (ru+vam) (ru+dram)
387 28 अलंकारेविणं अलंकारीपणं
403 32 आन्द्रियन्ते च मे आद्रियन्ते च ये
406 20 subese— subse—
410 30 ध्रुतेश्रतुर्थ्यादे० ध्रुतेश्चतुर्थ्यादे०
" 32 प्रथमतन्त्रूयाम्० प्रथमतन्त्र्याम्०
415 1 Transformatton Transformation