सामग्री पर जाएँ
सर्वकोश
नाट्यशास्त्र: भाग २ (भरत मुनि - प्रदीप हिन्दी व्याख्या सहित: संगीत, वाद्य, ताल एवं रस-विधान)

नाट्यशास्त्र: भाग २ (भरत मुनि - प्रदीप हिन्दी व्याख्या सहित: संगीत, वाद्य, ताल एवं रस-विधान)

Natyashastra Part 2 of Bharata Muni with Pradipa Commentary

महर्षि भरत मुनि (टीकाकार: पं. बाबूलाल शुक्ल शास्त्री) द्वारा

DevanagariHindipublished668 पृष्ठ

पृष्ठ 285, कुल 668 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 285

१७४ नाट्यशास्त्रम्
स्त्री पात्र के लिये आसन—
स्त्रीणाञ्चैवासनविधिं सम्प्रवक्ष्याम्यहं१पुनः ॥ २१० ॥
सिंहासनं२तु राज्ञीनां देवीनां मुण्डमासनम् ।
पुरोधोऽमात्यपत्नीनां देयं३ह्येत्रासनन्तथा ॥ २११ ॥
भोगिनीनां तथा चैव वस्त्रं चर्म कुथापि वा ।
ब्राह्मणीतापसीनाञ्च पट्टासनमथापि च ॥ २१२ ॥
वेश्या६नामपि कर्त्तव्यमासनं हि मसूरकम् ।
शेषाणां प्रमदानाञ्च भवेद् भूम्यासनं द्विजाः ॥ २१३ ॥
एवमाभ्यन्तरो ज्ञेयो बाह्यश्वासनजो विधिः ।
तथा स्वगृहवार्तासु च्छन्देनासनमिष्यते ॥ २१४ ॥
अब मैं स्त्री पात्रों के लिए दिये जाने वाले आसन नियम बतलाता
हूँ । पट्टरानी को सिंहासन, रानियों को मुण्डासन, पुरोहित और मन्त्रियों
की पत्नियों को वेत्रासन, भोगिनी ( राजा द्वारा विवाहित या रक्षित
[L15