सामग्री पर जाएँ
सर्वकोश
स्मृतिचन्द्रिका: व्यवहारकाण्ड (देवण्णभट्ट - दक्षिण भारत का मूर्धन्य न्याय-दर्शन महाग्रन्थ)

स्मृतिचन्द्रिका: व्यवहारकाण्ड (देवण्णभट्ट - दक्षिण भारत का मूर्धन्य न्याय-दर्शन महाग्रन्थ)

Smritichandrika: Vyavaharakanda of Devannabhatta

देवण्णभट्ट (सम्पादक: एल. श्रीनिवासाचार्य) द्वारा

DevanagariSanskritpublished474 पृष्ठ

पृष्ठ 273, कुल 474 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 273

लाभे मूलफलैरद्भिर्वा सहान्नेनोत्तरास्तर्पयन्ति' इति । उत्तरा
मूलफलापः, तास्सहैव किञ्चिदन्नेन मासं तर्पयन्ति, न केव-
ला इत्यर्थः । मार्कण्डेयोपि-
गोधूमैरिक्षुभिर्मुद्गैस्सतीनैश्चणकैरपि ।
श्राद्धेषु दत्तैः प्रीयन्ते मासमेकं पितामहाः ॥
सतीनाः कलायाः 'कलायस्तु सतीनकः' इत्यमरः । चणकः
वर्तुलाकारश्चणकः चणकशब्देनैव प्रसिद्धः हरिमन्थकाख्यः,
'चणको हरिमन्थकः' इति तेनैवाभिधानात् । गोधूमादि-
विकारैरन्यैः श्राद्धेषु दत्तैरेकं मासं प्रीयन्त इत्यर्थः । अतएव
'हरितमुद्गकृष्णमाषश्यामाकप्रियङ्गुगोधूमेक्षुविकारांश्च दद्यात्'
इति प्रचेतसोक्तम् । दद्यात् मासपर्यन्तं पितृतृप्तये इति शेषः ।
एवं च न साक्षाद्गोधूमादयो देयाः, किंतु तद्विकारा मण्टका-
दयः । विष्णुरपि- 'शाकश्यामाकनीवारप्रियङ्गुमुद्गैर्मासं प्रीयन्ते'
इति, मार्कण्डेयस्तु मासपर्यन्तप्रीतिजनकानि शाकानि प्रप-
ञ्चयति-
विदार