स्मृतिचन्द्रिका: व्यवहारकाण्ड (देवण्णभट्ट - दक्षिण भारत का मूर्धन्य न्याय-दर्शन महाग्रन्थ)

मभावे निर्गुणायापि याचते यत्प्रदीयते तदप्यनुकल्पो भ-
वति । अयाचतस्सीदमानान् अयाचनशीलत एव कारणात्
सीदतो निर्गुणानपि सगुणानामनुकल्पानामलाभे सर्वोपायै
र्यादृशैस्ते निमन्त्रणमभ्युपगच्छन्ति तादृशैरुपायैर्निमन्त्रयेदित्य-
र्थः । सर्वोपायैर्निमन्त्रयेदित्यादरेण निमन्त्रणं वदन् अया-
चनेन सीदतामलाभे याचते प्रदानमिति दर्शयति । एवंविध-
विप्रेषु सदाचारवैकल्यदर्शनेऽपि निन्दा न कार्येत्याह स एव—
युगेयुगे तु ये धर्माः तेषु धर्मेषु ये द्विजाः ।
तेषां निन्दा न कर्तव्या युगरूपा हि ते द्विजाः ॥
युगेयुगे तु ये धर्माः युगानुरूपाः रागद्वेषादितारतम्यनिब-
न्धना येऽप्यसत्यभाषणादयो दुःस्वभावाः तेषु धर्मेषु ये द्विजाः
तेषां निन्दा न कर्तव्या । युगानुरूपविप्रेष्वपि यथासम्भवं
श्रेष्ठा एव ग्राह्याः । अत एव भविष्यपुराणे अप्रशस्तविप्राणां
दानादावपरिग्राह्यत्वमुक्तम्—
वैश्वदेवेन ये हीना आतिथ्येन च वर्जिताः ।
सर्वे ते वृषला ज्ञेया प्राप्तवेदा अपि द्विजाः ॥
न यस्य वेदो न जपो न विद्या च विशां पते ।
स शूद्र इव मन्तव्य इत्याह भगवान्विभुः ॥
अव्रतानाममन्त्राणा मद्यानां च भारत ।
प्रतिग्रहो न दातव्यो न शिला तारयेच्छिलाम् ॥
ब्राह्मणातिक्रमो नास्ति मूर्खे वेदविवर्जिते ।