स्मृतिचन्द्रिका: व्यवहारकाण्ड (देवण्णभट्ट - दक्षिण भारत का मूर्धन्य न्याय-दर्शन महाग्रन्थ)

उत्तरदिने तु कर्मकाले तिथियोगाभावः तदा पूर्वमहः श्राद्ध
काल इत्याह सुमन्तुः—
द्वयहव्यापिनी चेत्स्यान्मृताहस्य तु या तिथिः ।
पूर्वस्यां निर्वपेत्पिण्डमित्याङ्गिरसभाषितम् ॥
पूर्वस्यां पूर्वदिनव्यापिन्यामित्यर्थः । अनेन पूर्वदिने चतुर्थ
प्रहरोत्तरार्धव्यतिरिक्तापराह्ने तिथियुक्तसमय एव सांवत्सरि
कश्राद्धं कार्यमित्युक्तं भवति । यदा तु पूर्वदिने चतुर्थप्रह
रोत्तरार्धव्यतिरिक्तेऽपराह्ने चरममुहूर्ते तिथियोगः तदा उत्तर
दिने कुतपादारभ्य मुहूर्तपञ्चके मृततिथियुक्तेऽपि पूर्वदिने
तिथियोगसमये श्राद्धमुपक्रम्य रात्रेः प्रागेव समापनी
यं, स्वकालोपक्रान्ते कर्मणि कालान्तरेऽप्यविलम्बेन तत्सम
पनस्य विधिनाऽऽक्षिप्तत्वात् । एवञ्च यद्व्याघ्रपादवचनं—
विधिज्ञः श्रद्धयोपेतः सम्यक्पात्रनियोजकः ।
रात्रेरेन्यत्र कुर्वाणः श्रेयः प्राप्नोत्यनुत्तमम् ॥
इति, तत् स्वकालोपक्रान्तश्राद्धविषयमित्यवगन्तव्यम् । तदेतत्सर्व
र्वमभिसन्धायापरार्केणाप्युक्तम्— 'सांवत्सरिकादिश्राद्धं तिथि
युक्तेऽपराह्नकाले यत्रकुत्रचित्कार्यम् । सा चेत्सायाह्नमात्रव्य
पिनी स्यात् तदा सायाह्न एव व्याघ्रपादवचनबलेन श्रा.
कार्यम् । न पुनरुदयव्यापिन्यामपराह्नपर्यन्तायाम्' इति । या
तु पूर्वदिने कर्मकालासंस्पर्शिन्यप्यस्तगामिनी तिथिः उत्तरदि
कर्मकालसंस्पर्शिन्यनस्तगामिनी तदाऽपि पूर्वमेवाहः श्रा