पाशुपत सूत्र (भगवान् लकुलीश - कौण्डिन्य प्रणीत पञ्चार्थभाष्य सहित पाशुपत दर्शन मूल)

नृत्तं प्रयोक्तव्यम् । डुंडुंकारो नाम य एष जिह्वाग्रतालुसंयोगा-
न्निष्पद्यते पुण्यो वृषनादसदृशः सः । डुंडुंकरणं डुंडुंकारः ।
कारशब्दो डुंडुंकारस्योपहाराङ्गावधारणार्थः । नम इति । ना-
प्योष्ठीयं कर्तव्यं नोपांशु । मानसं तु नमस्करणं नमस्कारः ।
कारशब्दो वाचिकोपांशुप्रतिषेधार्थं मानसोपहाराङ्गावधारणार्थं चेत्यर्थः ।
जप्यं नाम सद्योजातादिष्वक्षरपङ्क्त्यां मनसा भावस्य सञ्चार-
विचारः । तज्जप्यम् । उपेति विशेषणे क्रियोपसंहारे समस्तत्वे
च । उपहरणाद् उपहारो व्रतं नियम इत्यर्थः । उपह्रियते
निवेद्यते नियोगमात्रकर्तृत्वात् साधकेनेत्युपहारः । (उपतिष्ठेद्) ।
अत्रोपेत्यभ्युपगमे । अभ्युपगतेन विधिस्थेन प्रणतविनतेनेत्यर्थः ।
तिष्ठेदित्यैकाग्र्यं प्रत्याहाराभावस्थितिमेवाधिकुरुते । सर्वकरणानां
वृत्तौ प्रत्याहारं कृत्वा कायिकवाचिकमानसिकामिः क्रियाभि-
रुपहारं कृत्वा भृत्यवदुपहारेण स्थेयम् । अपसव्यं च प्रदक्षिण-
मुपरिष्टाद् वक्ष्यामः ॥ ८ ॥
आह--कस्य निर्माल्यं धार्यम् ? । कस्य वा आयतने
वस्तव्यम् ? । क चोपस्थेयमिति ? । तदुच्यते--
महादेवस्य दक्षिणामूर्तेः ॥ ९ ॥
अत्र महान् इत्यभ्यधिकत्वे । सर्वक्षेत्रज्ञानामभ्यधिक उत्कृष्टो
व्यतिरिक्तश्च भवतीत्यभ्यधिकः । ऋषिर्विप्रः, अधिपतिः (अ० ५,
सू० २७ & ४४) । सदाशिवत्वमभ्यधिकत्वं च प्रवक्ष्यामः । अत्र
देव इति दिवु क्रीडायाम् । क्रीडाधर्मित्वात् । अग्न्युष्णत्ववत् ।
क्रीडावानेव भगवान् विद्याकलापशुसंज्ञकं त्रिविधमपि कार्यमुत्पादयति
अनुगृह्णाति तिरोभावयति च । उक्तं हि--