मालविकाग्निमित्रम् (महाकवि कालिदास - संस्कृत मूल एवं हिन्दी व्याख्या)

तृतीयोऽङ्कः । ५५
बकुलावलीका—हंला, णत्थि दे दोसो। णिग्गुणो अअं असो-
ओ जइ कुसुमोब्भेदमन्धरो हवे, जो दे चलणसक्कारं लब्भिअ ।
राजा—
अनेन तनुमध्यया मुखरनूपुराराविणा
नवाम्बुरुहकोमलेन चरणेन संभावितः ।
अशोक यदि सद्य एव मुकुलैर्न संपत्स्यसे
वृथा वहसि दोहदं ललितकामिसाधारणम् ॥ १७ ॥
सखे, वचनानुसरणपूर्वकं प्रवेष्टुमिच्छामि ।
विदूषकः—एहि । णं परिहासइस्सं ।
(उभौ प्रवेशं कुरुतः ।)
निपुणिका—भट्टिणि भट्टिणि, भट्ठा एत्थ पविसदि ।
इरावती—एव्वं पुढमं मम चिन्तिदं हिअएण ।
विदूषकः—(उपेत्य ।) जुत्तं णाम अत्तहोदो पिअवअस्सो अअं
असोओ णं वामपादेण ताडिदुं ।
उभे—(ससंभ्रमम् ।) अह्मो, भट्ठा ।
१. सखि, नास्ति ते दोषः । निर्गुणोऽयमशोको यदि कुसुमोद्भेदम-
न्थरो भवेत्, यस्ते चरणसत्कारं लब्ध्वा ।
२. एहि । एनां परिहासिष्यामि ।
३. भट्टिनि, भट्टिनि, भर्तात्र प्रविशति ।
४. एवं प्रथमं मम चिन्तितं हृदयेन ।
५. युक्तं नाम अत्रभवतः प्रियवयस्योऽयमशोकः एनं वामपादेन
ताडयितुम् ।
६. अहो, भर्ता ।
नास्ति ते दोषः । निर्गुणोऽयमशोको यदि कुसुमोद्भेदमन्धरो भवेत्, यस्ते चरणस-
त्कारं लब्ध्वा ॥ अनेनेत्यादि । स्पष्टोऽर्थः ॥ एहि। एनां परिहासयिष्यामि ॥ भट्टिनि
भट्टिनि, भर्तात्र प्रविशति ॥ एवं प्रथमं मम चिन्तितं हृदयेन ॥ युक्तं नाम अत्रभवतः
प्रियवयस्योऽयमशोकः एनं वामपादेन ताडयितुम् । 'जुत्तं णाम' इत्यत्र काकुरनुसं-