मालविकाग्निमित्रम् (महाकवि कालिदास - संस्कृत मूल एवं हिन्दी व्याख्या)

द्वितीयोऽङ्कः । ३३
देवी—१णिब्बट्टेदु अज्जउत्तो मज्जणविहिम् ।
विदूषकः—२भोदि, विसेसेण पाणभोअणं तुवरावेहि ।
परिव्राजिका—(उत्थाय ।) स्वस्ति भवते (इति सपरिजनया देव्या
सह निष्क्रान्ता ।)
विदूषकः—भो³ वअस्स, ण केवलं रूवे, सिप्पेवि अहुदीआ
मालविआ ।
राजा—वयस्य,
अव्याजसुन्दरीं तां विज्ञानेन ललितेन योजयता ।
परिकल्पितो विधात्रा बाणः कामस्य विषदिग्धः ॥ १३ ॥
किं बहुना । सखे, चितयन्तव्योऽसि ।
विदूषकः—४भवदावि अहं । दिढं विपणिकन्दु विअ मे उअ-
रब्भन्तरं दज्जइ ।
राजा—एवमेव भवान्सुहृदर्थेऽपि त्वरताम् ।
विदूषक—५गहीदो खणो । किं तु मेहावलीणिरुद्धा जोण्हा
विअ पराहीणदंसणा तत्तहोदी । भवं वि सूणापरिसरचरो विअ
१. निर्वर्तयत्वार्यपुत्रो मज्जनविधिम् ।
२. भवति, विशेषेण पानभोजनं त्वरय ।
३. भो वयस्य, न केवलं रूपे, शिल्पेऽप्यद्वितीया मालविका ।
४. भवताप्यहम् । दृढं विपणिकन्दुरिव म उदराभ्यन्तरं दह्यते ।
५. गृहीतः क्षणः । किं तु मेघावलीनिरुद्धा ज्योत्स्नेव पराधीनदर्शना तत्र-
भवती । भवानपि सूनापरिसरचर इव विहङ्ग आमिषलोलुपो भीरुकश्च ।
तदनातुरो भूत्वा कार्यसिद्धिं प्रार्थयमानो मे रोचसे ।
निर्वर्तयत्वार्यपुत्रो मज्जनविधिम् ॥ भवति, विशेषेण पानभोजनं त्वरय ॥ भो
वयस्य, न केवलं रूपे, शिल्पेऽप्यद्वितीया मालविका ॥ अव्याजसुन्दरीमि-
त्यादि । ललिते सुभगेन विज्ञानेन संगीतकलापरिज्ञानेन ॥ भवताप्यहम् ।
दृढं विपणिकन्दुरिव म उदराभ्यन्तरं दह्यते । विपणिकन्दुनीम पण्यवीथिकायां
पिष्टपचनपात्रम् । 'कन्दुनी स्वेदनी स्त्रियाम्' इत्यमरः ॥ एवमेवेत्यादि ।
एवमेवेत्थमेव । यथा भवान्भोजनरूपे स्वकार्ये त्वरते तथा सुहृदर्थे मदर्थे माल-
विका पुनर्दर्शने त्वरताम् । अत्र दृष्टनष्टस्य बीजस्यानुसर्पणात्परिसर्प इति संध्यङ्ग-
मुक्तं भवति ॥ गृहीतः क्षणः । किं तु मेघावलीनिरुद्धा ज्योत्स्नेव पराधीनदर्शना