सामग्री पर जाएँ
सर्वकोश
करणकुतूहलम् (भास्कराचार्य द्वितीय - सुमेध हिन्दी व्याख्या सहित पञ्चाङ्ग एवं ग्रह-गणित)

करणकुतूहलम् (भास्कराचार्य द्वितीय - सुमेध हिन्दी व्याख्या सहित पञ्चाङ्ग एवं ग्रह-गणित)

Karanakutuhalam of Bhaskaracharya with Commentary

भास्कराचार्य द्वितीय (टीकाकार: पं. रामचन्द्र पाण्डेय) द्वारा

DevanagariHindipublished155 पृष्ठ

पृष्ठ 31, कुल 155 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 31

गणककुमुदकौमुदीटीकासमेतम् । २ ( ३१ )
द्राकेन्द्रेति। मन्दस्फुटा गतिः शीघ्रोच्चभुक्तेः शोधयेत् शेषं
द्राकेन्द्रभुक्तिर्भवति सा शीघ्रचापभोग्यज्यया गुणिता शीघ्रमूला-
नि परमाणि करणशीघ्रफलार्थ चापकरणे यदशुद्धं खण्डं तेन
गुण्या पुनः खान्धिभिश्चत्वारिंशद्भिर्गुणिता सन्नकरणेन सप्तगु-
णेन कर्णसंज्ञकेन भक्ता लब्धं कलाद्यं शीघ्रोच्चभुक्तेः शोध्यं. शेषं
स्फुटा भुक्तिर्भवति यदा सन्नकरणात्फलस्याधिक्याच्छीघ्रो-
च्चभुक्तिस्तेन हीना न स्यात्, तदा विपरीतशुद्ध्या फलं शीघ्रो-
च्चभुक्त्या हीनं शेषं स्फुटभुक्तिस्तत्र वक्रगतिरिति ज्ञेयम्, तदा
ग्रहो वक्रीत्यर्थः। कैश्चिद्गतीनामप्यसकृत्कर्म कृतं तदसत् यतोऽ-
न्त्यकर्मण्येव गतः साधनं