युक्तिकल्पतरु (महाराज भोज - नौका-निर्माण, जलयान-विज्ञान, शस्त्र, दुर्ग एवं राजधर्म सटीक)

अतः सार्द्धमितायामा तदर्द्ध-परिणाहिनी ।
त्रिभागेणोत्थिता नौका मध्यमेति प्रचक्षते ॥ ६१ ॥
क्षुद्राथ मध्यमा भीमा चपला पटलाऽभया (१)।
दीर्घा पत्रपुटा चैव गर्भरा मन्थरा तथा ॥ ६२ ॥
नौकादशकमित्युक्तं राजहस्तैरनुक्रमम् ।
एकैकवृद्धैः(वृद्धेः) सार्द्धैश्च विजानीयाद् द्वयं द्वयम् ॥ ६३ ॥
उन्नतिश्च प्रवीणा च हस्तादर्द्धांश-सम्मिता ।
अत्र भीमाऽभया चैव गर्भरा (२) चाशुभप्रदा ॥ ६४ ॥
मन्थरा परतो यास्तु तासामेवाम्बुधौ गतिः ।
तासां गुणस्तु संक्षेपात् दृढता च प्रकीर्त्तिता ॥ ६५ ॥
अथ विशेषः ।
लौहताम्रादिपत्रेण कान्तलोहेन वा तथा ।
दीर्घा चैवोन्नता चेति विशेषे द्विविधा भिदा ॥ ६६ ॥
तत्र दीर्घा यथा,—
राजहस्तद्व