वासवदत्ता (महाकवि सुबन्धु - श्लेष-प्रधान शास्त्रीय गद्यकाव्य सान्वय सटीक)
Vasavadatta of Mahakavi Subandhu with Commentary
महाकवि सुबन्धु द्वारा
पृष्ठ 170, कुल 244 में से
संदर्भ में पढ़ें150 VĀSAVADATTĀ
rēṣv iva pātramātrāvaśēṣēṣu dānavēṣv iva [48] niśāmtamadhya-
cāriṣu astagiriśikharēṣv iva patatpataṁgēṣu pradīpēṣu anavara-
ta(nipatita) makaraṁdabiṁdu(20)saṁdōh(āsvādamadamugdha ¹)-
madhukaranikuruṁba²jhaṁkāra(rava)mukharitēṣu mlānimānam
upagacchatsu vāsāgārakusumōpahā[49]rēṣu vigaḷatkuṁdāir aḷa-
kāiḥ priya(tama)virahasōkāt bāṣpabiṁdūn [iva] (visṛjadbhir ³
iva) priyatamagamanani(rōdham) iva (kurvadbhir ⁴ vācālita)tulā-
kōṭibhiś caraṇapallavāiḥ (vilasitāsu ⁵ rajanī)śēṣasurata[bhara ⁶]-
pariśramavi[50]gaḷitakēśapāśadaradaḷita (mādhavī) mālāparimala-
lubdhamadhukaraṇi (kuruṁba ⁷) pakṣānila[ni]pītanidāghajalaśīka-
ra(kaṇikāsu) udvēllatbhuja(vallī)kaṁkaṇajhaṇātkāra(subhagāsu⁸)
[nava]nakhapada (daṣṭa ⁹)kēśa (pāśa¹⁰vi) nirmōka[51]vēdanākṛtasī-
tkāravinirgatadugdhamugdhadasanakiraṇa[cchaṭā]dhavaḷitabhō-
gāvāsāsu punardarśanapṛcchāvidhurasakhījanānukṣaṇavīkṣya-
māṇapriyatamāsu kṣaṇadāgata(surata)vāiyātyavacana[śata](saṁ-
skāraka ¹¹)gṛhaśukacāṭuvyāhṛtikṣaṇajanitamamdākṣāsu śaradvā-
saralakṣmīṣv iva [52] nakhālaṁkṛtapayōdharāsu āsannamaraṇāsv
iva jīvitēśapurābhimukhī(21)ṣu vasaṁtavanarājiṣv ivō 'tkalikā-
bahuḷāsu priyāir āliṁgyamānāsu kāminīṣu āṁdōlitakusumakē-
sarē kēsarēṇumuṣi [53] (rati)raṇita(nūpura ¹²)maṇīnāṁ ramaṇīnāṁ
vikacakamudākarē mudākarē saṁgabhāji priyavirahitāsu rahitāsu
(virahitāsu) sukhēna murmura(cūrṇam) iva [varṣati] samaṁtādar-
pakē darpakēṣudahanasya dūraprasāritakōka[54]priyatamārutē
mārutē vahati jaghanamadana(nagaratōraṇasrajā manmatha¹³)ma-
¹ Hall's manuscripts B, C, D, E, F, G, H also have mughda.
² Tel. ed. 61 and Grantha ed., nikuramba.
³ Cf. utsṛjadbhir iva in Hall's manuscripts A, B, C, D, E, F, H.
⁴ So also Hall's manuscripts D, F, H.
⁵ Trichinopoly ed., vācālatulākōṭibhiḥ caraṇapallavāiḥ priyatamagamananirōdham iva kurvatīṣu.
⁶ Hall's manuscripts C, D, E, F, H also omit bhara.
⁷ So also Hall's manuscripts A, B, C, F, G, H.
⁸ Hall's manuscripts A, B, C, D, F, H also have subhagāsu.
⁹ So also Hall's manuscripts A, C, D, E, F, H, and the commentators Jagaddhara and Narasiṁha.
¹⁰ So also Hall's manuscripts A, B, D, G, and the commentator Narasiṁha.
¹¹ Cf. saṁsmāraka in Hall's manuscripts A, B, C, D, E, F, G, H, and the commentator Jagaddhara.
¹² So also Hall's manuscript D and the commentator Narasiṁha.
¹³ Cf. manmathamandiramahā° in Hall's manuscripts A, B, G.