स्मृतिचन्द्रिका: व्यवहारकाण्ड (देवण्णभट्ट - दक्षिण भारत का मूर्धन्य न्याय-दर्शन महाग्रन्थ)
Smritichandrika: Vyavaharakanda of Devannabhatta
देवण्णभट्ट (सम्पादक: एल. श्रीनिवासाचार्य) द्वारा
पृष्ठ 448, कुल 474 में से
संदर्भ में पढ़ेंप्रधानात्पूर्वाङ्गकलापं कृत्वा प्रथमं पित्रे पश्चान्मात्रे च श्राद्धं
कृत्वा पाश्चात्याङ्गकलापं च कृत्वा तन्त्रेण कुर्यादिति । अने-
कमातृभिरेकचितामन्वारोहणे कृतेऽप्येवमेव । पितुरनन्तरं सा-
क्षान्मातुस्तदनन्तरमुपमातृषु ज्येष्ठादिक्रमेण नवश्राद्धं कुर्यात्
तथाच स एव—
एककाले गतासूनां बहूनामथवा द्वयोः ।
तन्त्रेण श्रपणं कृत्वा कुर्याच्छ्राद्धं पृथक्पृथक् ॥
पूर्वकस्य मृतस्यादौ द्वितीयस्य ततः पुनः ।
तृतीयस्य ततः कुर्यात्सन्निपातेष्वयं क्रमः ॥
इति । श्रपणं प्रदेयान्नपाकः पूर्वकस्य मुख्यस्य द्वितीयस्य
मुख्यापेक्षा जघन्यस्य तृतीयस्य जघन्यतरस्येत्यर्थः । भिन्नचि-
तामन्वारोहणे तु सर्वं पृथगेव कार्यम् । एवमुक्तविधिष्वन्यतम-
विधिना यथोक्तव्यवस्थानुसारिणा मृताहश्राद्धमवश्यं कर्तव्यम् ।
तथाच कार्ष्णाजिनिः—
ऊषरेषु यथा क्षिप्तं बीजं न प्रतिरोहति ।
तथाच तद्भवत्तेषां यन्न दत्तं मृतेऽहनि ॥
एतेन मृताहे अन्नमवश्यं दातव्यमित्यभिप्रायः । 'तच्च पार्वणवत्
स्मृतम्' इति जातूकर्णादीनां बहुतराणां पक्षः । 'एकोद्दिष्ट
विधानेन' इति याज्ञवल्क्यादीनां बहूनाम् । अतएव सुमन्तुः—
कर्तव्यं पार्वणं राजन् नैकोद्दिष्टं कथञ्चन ।
सुबहून्यत्र वाक्यानि मुनिगीतानि चक्षते ॥