स्मृतिचन्द्रिका: व्यवहारकाण्ड (देवण्णभट्ट - दक्षिण भारत का मूर्धन्य न्याय-दर्शन महाग्रन्थ)

श्राद्धकाण्डे अग्नौकरणविधिः. 329
रक्ताऽग्नौ प्रहरतीत्यादि परिषेचनान्तं पाश्चात्याङ्गकलापमाग्नेय-
स्थालीपाकोक्तं कृत्वा हुतशेषं ब्राह्मणभोजनपात्रेषु निदध्यात् ।
एतत्सर्वं तद्भाष्यार्थसङ्ग्रहकारेणोक्तं—
अग्नीन्धनादि प्रतिपद्य कर्म कृत्वाऽऽज्यभागान्तमथावदाय ।
यन्मेति मन्त्रैः प्रतिमन्त्रमग्नौ कुर्युस्तथा सप्तभिरन्नहोमान् ॥
स्वाहादिमन्त्रैरपि सर्पिषा स्युर्होमास्ततास्स्विष्टकृतं च हुत्वा ।
भस्माप्यपोह्याहविरन्नहोमो लेपेषु दर्व्योश्च समञ्जनादि ॥
शेषं च कृत्वा परिषेचनान्तं पात्रेषु दद्याद्धुतशेषमन्नम् ॥
इति । सप्तभिरन्नहोमा इत्यनूहितमन्त्राभिप्रायोक्तं, ऊहितमन्त्र-
साहित्ये त्रयोदशसङ्ख्यासम्पत्तेस्सप्तभिरित्ययोगात् । एवमेत
दग्नौकरणं प्राचीनावीतिना कार्यं, पैतृकत्वात् । तथाचा-
पस्तम्बेन स्वकृतगृह्यशास्त्रादावुक्तं—' अपरपक्षे पित्र्याणि प्राची-
नावीतिना प्रसव्यं दक्षिणतोपवर्गः ' इति । तत्रापि यदपैतृक-
माघारसमिन्धनादिकं तत् यज्ञोपवीतिना कार्यं, अत एव
भाष्यार्थसङ्ग्रहकारेणोक्तं—
आघारदार्वग्निमुखाज्यभागप्रदक्षिणानुव्रजनेषु तद्वत् ।
आघारयोस्स्विष्टकृति प्रदिष्टं यज्ञोपवीतं हि कपर्दिनास्यात्॥
इति स्मृतिचन्द्रिकाया अग्नौकरणविधिः.
SMRITI CHA.—VOL. V. 42