सामग्री पर जाएँ
सर्वकोश
स्मृतिचन्द्रिका: व्यवहारकाण्ड (देवण्णभट्ट - दक्षिण भारत का मूर्धन्य न्याय-दर्शन महाग्रन्थ)

स्मृतिचन्द्रिका: व्यवहारकाण्ड (देवण्णभट्ट - दक्षिण भारत का मूर्धन्य न्याय-दर्शन महाग्रन्थ)

Smritichandrika: Vyavaharakanda of Devannabhatta

देवण्णभट्ट (सम्पादक: एल. श्रीनिवासाचार्य) द्वारा

DevanagariSanskritpublished474 पृष्ठ

पृष्ठ 154, कुल 474 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 154

पेतान् सुतान् । सौभाग्यं जनप्रियताम् । सापत्यश्च अपत्य-
वान् भवतीत्यर्थः । सत्सु सत्पुरुषेषु । रूपवन्ति सुरूपाणि ।
चक्रप्रवर्तनं प्रतिहतिराहित्येन आज्ञायाः प्रवर्तनम् । अभि-
जित् अभिजित्संज्ञकं नक्षत्रम् । तत्तु वेदे निरूपितं—'अभि-
जिन्नाम नक्षत्रमुपरिष्टादषाढानामधस्ताच्छ्रोणायै ' इति । भि-
षक्सिद्धिः औषधफलावाप्तिः । वारुणं शतभिषङ्नक्षत्रम् ।
कुप्यं त्रपुसीसादिद्रव्यम् । ऋक्षेष्वेतेषु पूर्वोक्तेषु नक्षत्रेषु । त-
त्त्ववित् सम्यक्श्राद्धविधानवित् । विष्णुधर्मोत्तरेऽपि—
आरोग्यमथ सौभाग्यं समरे विजयं तथा ।
सर्वकामांस्तथा विद्यां धनं जीवितमेव च ॥
आदित्यादिदिनेष्वेवं श्राद्धं कुर्वन् सदा नरः ।
क्रमेणैतान् समाप्नोति नात्र कार्या विचारणा ॥
इति । एतानारोग्यादीनात्यादिदिनक्रमेण तत्तद्दिनश्राद्धं कुर्व-
न्नरः प्राप्नोतीत्यर्थः । एतदुक्तं भवति—आदित्यवारे श्राद्धमारो-
ग्यकामः कुर्यात्, सोमवारे सौभाग्यकामः, भौमवारे सङ्ग्राम-
विजयकामः, बुधवारे सर्वकामः, बृहस्पतिवारे विद्याकामः,
शुक्रवारे धनकामः, शनिवारे जीवितकाम इति । याज्ञव-
ल्क्येनापि काम्यश्राद्धकाला दर्शिताः—
कन्यां कन्यावेदिनश्च पशूंश्चैव सुतानपि ।
द्यूतं कृषिं च वाणिज्यं द्विशफैकशफांस्तथा ॥
ब्रह्मवर्चस्विनः पुत्रान् स्वर्णरौप्ये सकुप्यके ।