षड्विंश ब्राह्मण (सामवेद का अद्भुत ब्राह्मण - दैव-उत्पात शान्ति विधान सटीक)

संनीय वपात्मनि (ना ?), संनयनाद् दधिपयसोः सांनाव्यत्वम् । तथा च
तैत्तिरीया आमनन्ति — एतदस्मै संनयतेति । तत्पशव ओषधीभ्योऽध्यात्म-
न्त्समनयन् । तत्प्रत्यदुहन् । यत्समनयन् तत्सांनाय्यस्य सांनाय्यत्वम् ।
(तै. सं. २. ५. ३. ३) इति । एवमत्रापीत्यर्थः ॥ ३ ॥
अथेदानीमनुमत्यादिपतित्वेन चन्द्रमसं प्रशंसति—
चन्द्रमा वै धाता । या पूर्वा पौर्णमासी सानुमतिः ।
योत्तरा सा राका । या पूर्वामावास्या सा सिनीवाली ।
योत्तरा सा कुहूः । योऽनु पश्यत्यन्यं न पश्यति
तन्मिथुनमेवास्य भवति ॥ ४ ॥
चन्द्रमा एव धाता पतिरनुमत्यादीनाम् । रेतस आधानात् आधृ-
तत्त्वात् । अनुमत्यादीनां स्वरूपदर्शनम् । या पूर्वा चतुर्दशीविद्धा पौर्णमासी
सानुमतिरित्युच्यते । योत्तरा संपूर्णचन्द्रोपेता सा राका । या पूर्वा दृष्टचन्द्रा
अमावास्या सा सिनीवाली इति अभिधीयते । योत्तरा नष्टेन्दुकला अमावास्या
सा कुहूः इत्युच्यते । एताश्चन्द्रमसो जाया इत्यर्थः । अतो यः पुमान्
बुद्धिम् अनु तं चन्द्रमसं पश्यति अन्यं न पश्यति अस्य द्रष्टुः तत्
तादृशमेव मिथुनं भवति ॥ ४ ॥
अनुमत्यादिपर्वचतुष्टयं युगचतुष्टयसंबन्धित्वेन प्रशंसति—

1. J. स्वात्मनि, M. वात्मानं for वपात्मानं (ना ?).
2. RIK. एतस्मिन् MT. एतस्मै for एतदस्मै.
3. J. om· आधानात्, RJI. अधृतत्वात् , M. आधारात् for आधृतत्वात्.
4. M. संपूर्णा for संपूर्ण० ; RI. ०चन्द्रमसो० for चन्द्रो० ; RI. दृष्टा चन्द्रमा for दृष्टचन्द्रा.
5. RI. बुद्धिमन्मतं for बुद्धिमनु तं; M. बुद्धिमान for बुद्धिमनु ; M om. तं; JMK. चन्द्रं for चन्द्रमसं.
6. MK. अनुमत्याः for अनुमत्यादि० ; I. ०पूर्वं० for ०पर्व० ; RI. चतुष्टय० for चतुष्टयं; RITMK. om. युगचतुष्टय०.