सामग्री पर जाएँ
सर्वकोश
सर्वार्थसिद्धि: तत्त्वार्थसूत्र (आचार्य पूज्यपाद - पं. फूलचन्द्र सिद्धान्तशास्त्री सविस्तार हिन्दी टीका)

सर्वार्थसिद्धि: तत्त्वार्थसूत्र (आचार्य पूज्यपाद - पं. फूलचन्द्र सिद्धान्तशास्त्री सविस्तार हिन्दी टीका)

Sarvarthasiddhi of Acharya Pujyapada on Tattvartha Sutra with Commentary

आचार्य उमास्वामी / पूज्यपाद (टीकाकार: पं. फूलचन्द्र सिद्धान्तशास्त्री) द्वारा

DevanagariHindipublished558 पृष्ठ

पृष्ठ 519, कुल 558 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 519

परिशिष्ट २ [Page 407] ४०७
कर्मोंका उपार्जन करनेवाले तिर्यंच रहते हैं अतः सौधर्म.........।।१९।।
वहाँ कर्मभूमि है । यदि ऐसा न होता तो वहाँ §. ४७९
पूर्वकोटिकी आयु और उससे पूर्वके भागमें असंख्यात १८४. १२ सर्वमन्यद् विमानरचना प्रमाणादिकं
वर्षकी आयु कैसे होती । अथवा उक्त कथन मनुष्य- लोकानुवेदाद्वेदितव्यम् ।
क्षेत्रकी प्रधानतासे किया है इसलिए कोई दोष स्थिति.........।।२०।।
नहीं है । ] वसनं वस्त्रं ।
नृस्थिती.........।।३८।। गति.........।।२१।।
§ ४३९ ‘दो दो चउ चउ दो दो तिय तिय चोद्दस य अंग
१७०. ९ उत्सर्पिण्या अन्त्यचक्रवर्तिनः अवसर्पिण्याश्च उस्सेहो ।
प्रथमचक्रवर्तिनः अङ्गुलप्रमाणं प्रमाणाङ्गुलम् । सत्त छप्पं च चउरो हत्यादो अद्धद्ध हीणादो ॥’
अविकवालाः—मेषकेशाः । पीत.........।।२२।।
इति तृतीयोऽध्यायः । औत्तरपदिकं ह्रस्वत्वं यथो द्रुतायाः तपरकरणे मध्य-
मविलम्बितयोरुपसंख्यानमिति । भरते हि द्रुतरीतिः
लक्षणसूत्रं ‘द्रुतौ वैस्त’ इति । तत्र द्रुतौवै रिति सिद्धे
तपरकरणं व्यर्थमतस्तस्यां लक्षणसूत्रे तपरकरणे
मध्यविलम्बितयोरुपसंख्यानसंग्रहो भवति । अत्र च
इन्द्र...॥४॥ यथोत्तरपदिकं ह्रस्वत्वमेवं पीतपक्षादावपि द्रष्टव्यम् ।
§. ४४९ इति चतुर्थोऽध्यायः ।
१७५. ९ अर्थचरो अर्थचिन्तकः । आरक्षिकः कोट्ट-
पालः । पदात्यादीनि सप्तानीकानि हस्त्यश्वरथपदा-
तिवृषभगन्धर्व-नर्तकीलक्षणानि । उत्सर्गेण सामान्येन ।
पूर्व.........॥६॥ अजीव.........॥१॥
§. ४६३ §. ५२७
१७६. ८ सप्तपर्णः—पर्वणि पर्वणि सप्त पर्णानि १९७.२ जीवलक्षणाभावमुखेन जीवलक्षणाभाव-
यस्यासौ सप्तपर्णो वृक्षविशेषः। तथा अष्टापदः— द्वारेण ।
पङ्क्तौ पङ्क्तौ अष्टौ पदानि यस्यासौ अष्टापदो द्यूत- द्रव्याणि......।।२।।
फलकः । §. ५२९
तत्कृतः.........।।१४।। १९७.१० गुणसंद्रावो गुणसंघातः ।
§. ४६९ §. ५३०
१८१. ३ क्रियाविशेषपरिच्छिन्नः—आदित्यगमनेन १९८. ४ अद्यावापार्थं (अध्यारोपणार्थं) समुच्चयार्थम्
परिच्छिन्नः । अन्यस्य जात्यादेः अपरिच्छिन्नस्य जीवाश्च .........।।३।।
कालनैयत्यैनानवधारितस्य परिच्छेदहेतुः ।

१. पा० महाभा०, १।१।१।६९ ।