सामग्री पर जाएँ
सर्वकोश
पाशुपत सूत्र (भगवान् लकुलीश - कौण्डिन्य प्रणीत पञ्चार्थभाष्य सहित पाशुपत दर्शन मूल)

पाशुपत सूत्र (भगवान् लकुलीश - कौण्डिन्य प्रणीत पञ्चार्थभाष्य सहित पाशुपत दर्शन मूल)

Pashupata Sutras of Lakulisha with Panchartha Bhashya

भगवान् लकुलीश (भाष्यकार: कौण्डिन्य) द्वारा

DevanagariSanskritpublished166 पृष्ठ

पृष्ठ 74, कुल 166 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 74

द्वितीयेऽध्यायः । ६७
माहात्म्यमिति (अ० २, सू० १४) चर्योत्तरसम्बन्धात् कथ्यते एका
चरिः क्रियाबहुत्वे भवति । कार्यकारणविशुद्धिलक्षणा हर्षा इत्युक्तम् ।
न च विभा (?) कार्यकारणैश्वर्याभिनिवेशः शक्यते कर्तुमित्यतोऽवगम्यते
कार्यकारणवतश्चरतो महिमानोऽभिव्यज्यन्त इत्यर्थः ॥ १३ ॥
आह—अप्रमत्तस्याचरतः का कार्यनिष्पत्तिः ? । तदुच्यते—
माहात्म्यमवाप्नोति ॥ १४ ॥
माहात्म्यं नाम अर्यम्प्रकाशवत् । तदुच्यते— (य)स्य सान्निध्यादयं
ब्राह्मणः परिदृष्टार्थोऽपि भूत्वा दुष्टाश्वतररथस्थानीयैर्देहेन्द्रियादिभि-
रपनीयते अपह्रियते तदमाहात्म्यम् । विधियोगाभिनिवेशासामर्थ्यम्
अधर्मबलम् । उक्तं हि—
“ह्रियते बुद्धिर्मनोऽपि नरस्य देहेन्द्रियैः ।
अमूढसंज्ञो दुर्दान्तैर्दुष्टाश्वैरिव सारथिः(?) ॥”
माहात्म्यमतो विपरीतम् । यस्य सान्निध्यादयं ब्राह्मणः स्नानशयनानु-
स्नानादिक्राथनस्पन्दनाध्ययनध्यानस्मरणकरणसमर्थो भवति परया
श्रद्धया युक्तस्तन्माहात्म्यम् ।
आह—किं तदिति ? । उच्यते—यदेतत्तं प्रभ्रष्टस्य तपसो
वीर्यं तपोबलं तपश्शक्तिस्तन्माहात्म्यम् । कथं गम्यते ? । चर्या-
नन्तरोक्तत्वात् । यदनन्तरं यदवाप्नोति तत एव तदासादयतीत्यर्थः ।
आह—प्राप्नोतीति अस्तु पाठः । लब्धुर्भाविष्यतीत्युच्यते । अवरस्य
क्षणगतिप्रीतिप्राप्त्यर्थत्वात् तेन विधिचरणेन रक्षते हर्षविशेषाणा-