सामग्री पर जाएँ
सर्वकोश
मालविकाग्निमित्रम् (महाकवि कालिदास - संस्कृत मूल एवं हिन्दी व्याख्या)

मालविकाग्निमित्रम् (महाकवि कालिदास - संस्कृत मूल एवं हिन्दी व्याख्या)

Malavikagnimitram of Kalidasa with Hindi Commentary

महाकवि कालिदास / पं. रामचन्द्र मिश्र द्वारा

DevanagariSanskritpublished111 पृष्ठ

पृष्ठ 91, कुल 111 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 91

८८ मालविकाग्निमित्रे
उद्यानपालिका—¹किंणिमिचं ।
सारसिकः—²जैदप्पहुदि सेणावदी जण्णतुरंगरक्खणे णिउत्तो
भद्दिदारओ वसुमित्तो, तदप्पहुदि तस्स आउसणिमित्तं णिक्कसदसु-
वण्णपरिमाणं दक्खिणं देवी दक्खिणीएहिं परिग्गाहेदि ।
उद्यानपालिका—³अह कहिं देवी । किं वा अणुचिट्ठदि ।
सारसिकः—⁴मङ्गलघरे आसणत्था भविअ विदब्भविसाआदो
भादुणा वीरसेणेण पेसिदं लेहं लेहकरेहिं वाइअंमाणं सुणादि ।
उद्यानपालिका—को⁵ उण विदब्भराअव्वुत्तन्तो सुणीअदि ।
सारसिकः—⁶वसीकिदो किल वीरसेणप्पमुहेहिं भत्तुणो विजअ-
दण्डेहिं विदब्भणाहो मोइदो से दाआदो माहवसेणो । दूदो अ
१. किंनिमित्तम् ।
२. यदाप्रभृति सेनापतिर्यज्ञतुरंगरक्षणे नियुक्तो भर्तृदारको ˚वसुमित्रः,
तदाप्रभृति तस्यायुर्निमित्तं निष्कशतसुवर्णपरिमाणां दक्षिणां देवी दक्षिणीयैः
परिग्राहयति ।
३. अथ कुत्र देवी । किं वानुतिष्ठति ।
४. मङ्गलगृह आसनस्था भूत्वा विदर्भविषयाद्भात्रा · वीरसेनेन प्रेषितं लेखं
लेखकैर्वाच्यमानं शृणोति ।
५. कः पुनर्विदर्भराजवृत्तान्तः श्रूयते ।
६. वशीकृतः किल वीरसेनप्रमुखैर्भर्तुर्विजयदण्डैर्विदर्भनाथः । मोचितो-
ऽस्य दायादो माधवसेनः । दूतश्च तेन महासाराणि रत्नानि वाहनानि शि-
ल्पकारिकाभूयिष्ठं परिजनमुपायनीकृत्य भर्तुः सकाशं प्रेषित इति ।
यिष्यामि ॥ किंनिमित्तम् ॥ यदाप्रभृति सेनापतिर्यज्ञतुरंगरक्षणे नियुक्तो भर्तृदारको
वसुमित्रः, तदाप्रभृति तस्यायुर्निमित्तं निष्कशतसुवर्णपरिमाणां दक्षिणां देवी
दक्षिणीयैः परिग्राहयति । दक्षिणीयो दक्षिणार्हः । 'कडङ्करदक्षिणाच्च च' इति छप्र-
त्ययः ॥ अथ कुत्र देवी । किं वानुतिष्ठति ॥ मङ्गलगृह आसनस्था भूत्वा विदर्भ-
विषयाद्भात्रा वीरसेनेन प्रेषितं लेखं लेखकैर्वाच्यमानं शृणोति । कः पुनर्विदर्भरा-
जवृत्तान्तः श्रूयते ॥ वशीकृतः किल वीरसेनप्रमुखैर्भर्तुर्विजयदण्डैर्विदर्भनाथः ।