कुमारसम्भवम् (महाकवि कालिदास - संस्कृत मूल एवं हिन्दी अनुवाद)

( १३१ )
अरालपक्ष्मणः are Adjectives of चक्षुषः । अस्य—of this,
i. e., yours चिरं—for a long time लक्ष्यं—दर्शनविषयम्
target or object of sight i. e., does not bring him to
the view of your eyes. Some books read the third line
as 'करोति लक्ष्यं रविमस्य चक्षुषः' makes the sun the
mark for your eyes, i. e., makes you practise the
पञ्चाग्नि penance 49.
Change of Voice:—(मया) तव प्रियः सौभाग्यमदेन
वञ्चितः अवेद्यते (अव + ईयते), येन आत्मीयं वक्त्रं चतुराव-
लोकिनः अरालपक्ष्मणः अस्य चक्षुषः चिरं लक्ष्यं न क्रियते॥ ४६ ॥
Hindi Translation:—(मैं) तेरे प्यारे को (उसकी)
सुन्दरता के गर्व से ठगा हुआ समझता हूँ, जो कि अपने चेहरे
को सुन्दर चितवन तथा टेढ़े रोमवाली इन (तेरी) आँखों का
निशाना नहीं बनाता ॥ ४६ ॥
English Translation —I regard (thy) lover to
be cheated by the pride of his beauty, who does not,
for a long time, make his face the target for (thy)
eyes of lovely glances and curved eye-lashes. 49
Purport in Sanskrit:—त्वया काङ्क्षितो जनस्तु सत्य-
मेव विचित्रचरित्रवान् । स निजसौन्दर्यदर्पेण वृथैवात्यन्तं गर्वितो
दृश्यते—अनेन कारणेनैव स तव प्रार्थनां प्रतीक्षमाणस्तव सम्मुखं
नायाति। यदि हि स अत्रागमिष्यत् तर्हि तव मधुरालोकनयुक्ते
सुन्दररोमसहिते च नेत्रे विलोक्य नूनमेव हतदर्पोऽभविष्यत्
यथार्थसौभाग्यसुखञ्चाप्स्यत् । असत्येन सौभाग्यमदेन तस्येदं
वास्तविकं सौभाग्यं प्रतिरुद्धमिति स वञ्चित एव मया
मन्यते ॥ ४६ ॥