हस्त्यायुर्वेद: गजशास्त्र (पालकाप्य मुनि - सम्पूर्ण गज-चिकित्सा, शरीर-रचना एवं मत्त-गज प्रबन्धन)

६०२ पालकाप्य[संहितायां] ४ उत्तरस्थाने-
मासं षण्मासमासं वा... ... ... ... ॥
पूर्णे शशिनि [संप्राप्ते] रोहिण्यां संयतापि वा ॥ ३४ ॥
भेषजं हविषा तत्र कारयेत्कुशलो भिषक् ॥
अनेन विधिना वैद्यो यः क्रियां कुरुते सदा ॥
अप्रमत्तश्च दक्षश्च स गजः पुष्टिमावहेत् ॥ ३५ ॥
इति श्रीपालकाप्ये हस्त्यायुर्वेदे उत्तराभिधाने परिवारचतुर्थस्थाने जलोका-
व्यापञ्चतुस्त्रिंशः ॥ ३४ ॥
अथ पञ्चत्रिंशोऽध्यायः ।
पालकाप्यमुपासीनं पप्रच्छाङ्गो महायशाः ॥
उपसर्गो हि नागानां कथं भवति दारुणः ॥ १ ॥
कथमाशु विपद्यन्ते बहवो वारणा मुने ॥
साध्येरपि मदेर्युक्ता रिष्टेरपि विना क्षता(:) ॥ २ ॥
श्रेष्ठो वा म्रियते सद्यः कथमेको मतङ्गजः ॥
महाकायेषु मरणं सद्य एव यथा मुने ॥ ३ ॥
एतन्मे पृच्छतो ब्रूहि सर्वमेतन्महामुने ॥
स पृष्टस्त्वङ्गराजेन पालकाप्यस्ततोऽब्रवीत् ॥ ४ ॥
शृणु राजन्यथातथ्यं यन्मां त्वं पृष्टवानसि ॥
यदाऽऽक्रम्य मृगशिरस्तिष्ठत्यन्यतमो ग्रहः ॥ ५ ॥
राज्ञो वा जन्मनाक्षत्रं ग्रहः कश्चित्प्रबाधते ॥
यस्मिन्देशे पशुपतिर्विष्णुश्चापि न पूज्यते ॥ ६ ॥
देवतानि च सर्वाणि भूतानि विविधानि च ॥
उपसर्गस्तदा राजञ्जायते गजनाशनः ॥ ७ ॥
यदा च मद्यशाखासृङ् मांसरुधिरो बलिः ॥
पक्षच्छिद्रेषु सर्वेषु भूतानां न निवेद्यते ॥ ८ ॥
शान्तिर्न क्रियते यत्र सर्वपापप्रशान्तये ॥
भूतानि तत्र विविधेर्व्याधिभिर्बाधन्ति हि ॥ ९ ॥
* 'राज्ञः' इति त्रुटितम् ॥
१ क ॰द्देशे यस्तु चापरः ।