गदनिग्रह (आचार्य सोढल - कायचिकित्सा एवं रोग-विनिश्चय सटीक)

७२ आयुर्वेदग्रन्थमाला । [ चूर्णाधिकारः
यवानी चाजमोदं च समभागानि कारयेत् ।
सूक्ष्मचूर्णमिदं कृत्वा बिडालपदकं पिबेत् ॥ २८ ॥
मद्यैर्मांसरसैर्युषैस्तत्रेणोष्णोदकेन वा ।
सर्पिषा वापि लेह्यं तु दधिमण्डेन वा पुनः ॥ २९ ॥
अस्थिसन्धिगतं वायुं स्नायुमज्जाश्रितं तथा ।
कटिग्रहं गृध्रसीं च मन्यास्तम्भं हनुग्रहम् ॥ ३० ॥
ये च कोष्ठगता रोगास्तांश्च सर्वान् प्रणाशयेत् ।
आमाद्यं नाम चूर्णेदं सर्वव्याधिविनाशनम् ॥ ३१ ॥
अतिसारे कपित्थाष्टकम् ।
यवानीपिप्पलीमूलचातुर्जातकनागरैः ।
मरिचेन्द्रयवाजाजीधान्यसौवर्चलैः समैः ॥ ३२ ॥
वृक्षाम्लधातकीकृष्णाबिल्वदाडिमदीप्यकैः ।
त्रिगुणैः षड्गुणसितैः कपित्थाष्टगुणीकृतैः ॥ ३३ ॥
चूर्णोऽतिसारग्रहणीक्षयगुल्मगलामयान् ।
कासश्वासाग्निसार्दार्शःपीनसारोचकाञ्जयेत् ॥ ३४ ॥
ग्रहण्यां द्वितीयं कपित्थाष्टकम् ।
कनकत्रुटिवराङ्गविश्वौषधं धान्यका
चव्याजाजीयवान्यश्च तुल्यांशकाः ।
मरिचदहनदाडिमं धातकी चुक्रिका
बिल्वसौवर्चलं पिप्पलीमूलवृक्षाम्लकम् ॥ ३५ ॥
अपरमपि कपित्थाष्टकं षड्गुणा
पिप्पली सर्वतुल्यांशका शर्करा ।
ग्रहणिगदनाशनं वह्निसन्दीपनं
कासहृद्रोगगुल्मार्शसां नाशनम् ॥ ३६ ॥
ग्रहण्यां दाडिमाष्टकम् ।
कर्षोन्मिता तुगाक्षीरी चातुर्जातं द्विकार्षिकम् ।
यवानीधान्यकाजाजीग्रन्थिव्योषं पलाशकम् ॥ ३७ ॥