सामग्री पर जाएँ
सर्वकोश
गदनिग्रह (आचार्य सोढल - कायचिकित्सा एवं रोग-विनिश्चय सटीक)

गदनिग्रह (आचार्य सोढल - कायचिकित्सा एवं रोग-विनिश्चय सटीक)

Gadanigraha of Acharya Sodhala with Commentary

आचार्य सोढल द्वारा

DevanagariHindipublished286 पृष्ठ

पृष्ठ 176, कुल 286 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 176

१५८ आयुर्वेदौयग्रन्थमाला । [लेहाधिकारः
कुलिङ्गः कृष्णसारश्च तेषां मांसानि योजयेत् ।
नालिकेरपयःपानं सुनिषण्णकवास्तुकम् ॥ २१५ ॥
शुष्कमूलकजीवाख्यं पटोलं बृहतीफलम् ।
फलं वार्ताकपक्वामं खर्जूरं स्वादुदाडिमम् ॥ २१६ ॥
ककारपूर्वकं यच्च मांसं चानूपसंभवम् ।
वर्जनीयं विशेषेण खण्डखाद्यं प्रकुर्वता ॥ २१७ ॥
रक्तपित्ते द्वितीयो वासावलेहः ।
तुलामादाय वासायाः पचेदष्टगुणे जले ।
तेन पादावशेषेण पाचयेदाढकं भिषक् ॥ २१८ ॥
चूर्णानामभयानां तु खण्डाच्छुद्धाच्छतं तथा ।
द्वे पले पिप्पलीचूर्णात्सिद्धशीते च माक्षिकात् ॥२१९।
कुडवं पलमानं तु चातुर्जातं सुचूर्णितम् ।
क्षित्वा विलोडितं खादेद्रक्तपित्ती यथाबलम् ॥२२०।
श्वासकासक्षतच्छर्दिर् यक्ष्माणं च नियच्छति ।
श्वासकासयोर्भार्गीगुडावलेहः ।
शतं संग्राह्य भार्ग्यास्तु दशमूल्यास्तथा परम् ॥ २२१।
शतं हरीतकीनां च पचेत्तोये चतुर्गुणे ।
पादशेषे च तस्मिंस्तु रसे वस्त्रपरिस्रुते ॥ २२२ ॥
आलोड्य च तुलां पूतां गुडस्य त्वभयां ततः ।
पुनः पचेत्तु मृद्वग्नौ यावल्लेहत्वमागतम् ॥ २२३ ॥
शीते तु मधुनश्चात्र षट्पलानि प्रदापयेत् ।
त्रिकटु त्रिसुगन्धं च पालिकं च पृथक् पृथक् ॥२२४।
कर्षद्वयं यवक्षारं संचूर्ण्य प्रक्षिपेत्ततः ।
भक्षयेदभयामेकां लेहस्यार्धपलं लिहेत् ॥ २२५ ॥
श्वासं सुदारुणं हन्ति कासं पञ्चविधं तथा ।
स्वरवर्णप्रदो ह्येष जठरानलदीपनः ॥ २२६ ॥
हरीतकीशतैकस्य वारिप्रस्थमिहाधिकम् ।