गदनिग्रह (आचार्य सोढल - कायचिकित्सा एवं रोग-विनिश्चय सटीक)

गदनिग्रहः । १५९
श्वासकासयोः कुलत्थगुडावलेहः ।
कुलत्थो दशमूलं च तथैव द्विजयाष्टिका ॥ २२७ ॥
शतं शतं च संगृह्य चतुर्द्रोणेऽम्भसः पचेत् ।
अष्टभागावशेषे तु गुडस्यार्धतुलां क्षिपेत् ॥ २२८ ॥
शीतीभूते च पके च मधुनोऽष्टौ पलानि च ।
पलानि षट् तुगाक्षीर्याः पिप्पल्या द्वे पले तथा॥२२९॥
त्रिसुगन्धिसुगन्धं तं खादेदग्निबलं प्रति ।
श्वासं कासं ज्वरं हिक्कां नाशयेत्तमकं तथा ॥ २३० ॥
मानसान्निध्यसंवादाद्विपलं त्रिसुगन्धिनः ।
श्वासकासयोः पिप्पलीगुडावलेहः ।
पिप्पली मधुसंयुक्ता मेदःकफविनाशिनी ॥ २३१ ॥
श्वासकासज्वरहरा पाण्डुप्लीहोदरापहा ।
कासाजीर्णारुचिश्चासहुत्पाण्डुकृमिरोगिषु ॥ २३२ ॥
जीर्णज्वरेऽग्निसादे च शस्यते गुडपिप्पली ।
अतिसारे कुटजावलेहः ।
कुटजस्य तुलां दत्त्वा चतुर्द्रोणेऽम्भसः पचेत् ॥२३३॥
द्रोणशेषे रसे तस्मिन्पूते गुडतुलार्धकम् ।
घृतस्य कुडवं तत्र क्षित्वा मृद्वग्निना पचेत् ॥ २३४ ॥
प्रतिवापे च देयानि द्रव्याण्येतानि धीमता ।
समङ्गा बिल्वपेशी च मज्जा जम्ब्वाम्रसंभवा ॥ २३५ ॥
पिप्पली चाजमोदं च शुण्ठीमरिचवत्सकम् ।
मुस्ता भल्लातकं रोध्रं धातकी गजपिप्पली ॥ २३६ ॥
अम्बष्ठा वालकं चैव द्वे बृहत्यौ सचित्रकौ ।
षड्ग्रन्था पिप्पलीमूलं विडङ्गानि हरीतकी ॥ २३७ ॥
नागकेसरयष्टीकार्लुत्वकूपत्रकेसरम् ।
विषा चेन्द्रयवाः पाठा सूक्ष्मैला जीरकद्वयम् ॥ २३८॥