बृहद्देशी (मतंग मुनि - राग-पद्धति का विश्व में सर्वप्रथम प्रतिपादक ग्रन्थ)

७० देश्यां
ल्पत्वं कार्यम् । शेषाणां स्वराणां बहुत्वम् । अस्याश्च दशां-
शकाः । तद्यथा । शुद्धा विकृताश्च पञ्च पूर्णाश्चत्वारः
षाडबाः गान्धारेंऽशे षाडबापवादात् तेनांशाः स्फुटयन्ते तेन
लिखिताः षड्जांशेन शुद्धत्वं षड्जश्चापन्यासः संपूर्णाव-
स्थायामष्टविधलक्षणम् । षाडवावस्थायां न(य ? व)विधत्वम् ।
शुद्धं परित्यज्य चतुर्विधा षाड्जी विकृता बोद्धव्या । अ-
स्याश्च धैवतादिमूर्च्छना पञ्चपाणिश्चित्रे मार्गे मागधी
गीतिः पञ्चपाणिद्विकलः वार्तिकमार्गे सम्भाविता गीतिश्च-
तुष्कलः पञ्चपाणिः दक्षिणे मार्गे पृथुला गीतिः । अनेन क्र-
मेण सर्वासां जातीनां बोद्धव्यम् । वीररौद्राद्भुता रसाः
कार्याः । प्रथमोपक्षेपगे ध्रुवागाने विनियोगः ॥
आर्षभी शुद्धा गीयते । निषादपञ्चमाल्पत्वं ऋषभगा-
न्धारमध्यमपञ्चमधैवतनिषादाः षड्जषड्जः मिलित्वा ....
षभ्याम् । ऋषभधैवतनिषादा ग्रहाः स्वयमेवांशाः । त एवा-
पन्यासाः । पञ्चस्वरपरस्तारः निषादः ऋषभो न्यासः न्यास-
परस्तत्परो वामन्द्रः षड्जधैवतपञ्चमः ऋषभगान्धारयोश्च
सङ्गतिः । षड्जहीनं षाडवम् । षड्जपञ्चमहीनम् औडु-
बितम् । पूर्णावस्थायां षड्जगान्धारपञ्चमानामल्पत्वम् ।
औडुबि गान्धारमध्यमयोरल्पत्वं शेषाणां च बहुत्वम् । दश-
विधत्वं चास्याः दशांशाः शुद्धविकृताः पूर्णास्त्रयः । पञ्चमा-
दिमूर्च्छना चच्चत्पुटस्तालः । एककलेन चित्रेण मागधी । द्वि-
कलेन वार्तिकेन सम्भाविता । चतुष्कलेन दक्षिणेन पृथुला
मात्रा ॥ ६९ ॥