भोजनकुतूहल: प्रथम भाग (रघुनाथ नवहस्त - आहार-रसायन, पाकशाला-व्यवस्था व विरुद्धाहार)

१० भोजनकुतूहले
तथां
स्निग्धोमा स्वादुतिक्तोष्णा कफपित्तकरी गुरुः ।
दृक्शुक्रहृत्कटुः पाके तद्बद्बीजं१ कुसुम्भजम् ॥
कुसुंभे ।
३इत्यतसीकुसुम्भगुणाः
अथ सर्षपाः ।
निघण्टौ —
आसुरी कटुतिक्तोष्णा वातप्लीहार्तिशूलनुत् ।
दाहपित्तप्रदा हन्ति कफपित्त४कृमिव्रणान् ॥
मोहरी ।
राजसर्षपकस्तिक्तः कटूष्णो वातशूलनुत् ।
पित्तदाहप्रदो गुल्मकण्डूकुष्ठव्रणापहः ॥
कृष्णशिरस ।
निघण्टौ —
सिद्धार्थः कटुतिक्तोष्णो वातरक्तग्रंहापहः ।
त्वग्दोषशमनो रुच्यो विषभूतग्रहापहः ॥
श्वेतसर्षप ।
इति सर्षपाः ।
१. T2. तदुद्बीजं Bh. तद्बीजं च ।
२. All mss. other than J1. omit this word.
३. Bh. इति जवसफडईगुणाः ।
४. •T2. गुल्मकृमि
५. P2. Gives also the Tamil equivalent Katuku.
६. P1. omits the word कृष्णशिरस; P2. कृष्णसर्षप.
७. Bh. ग्रहापहः ।