भोजनकुतूहल: प्रथम भाग (रघुनाथ नवहस्त - आहार-रसायन, पाकशाला-व्यवस्था व विरुद्धाहार)

प्रथमपरिच्छेदः । १७
निघण्टौ —
स्निग्धो वर्णबलाग्निवृद्धिजननः स्तन्योऽनिलघ्नो गुरुः
सोष्णः पित्तकरोऽल्पमूत्रकरणः केश्योऽतिपथ्यो व्रणे ।
ग्राही स्यान्मधुरः कषायसहितस्तिक्तो विपाके कटुः
कृष्णः पथ्यतमः सितोऽल्पगुणदः क्षीणास्ततोऽन्ये तिलाः ॥
इति । अन्ये जर्तिलाद्याः । 'जर्तिलस्तु वनोद्भवः ।'
पललं मधुरं रुच्यं पित्तास्रबलपुष्टिदम् ।
पेललं तिलपिष्टकम् ।
पिना ।
पिण्याकः कटुको गौल्पः कफवातप्रकोपकृत् ।
पिण्याकस्तिलकल्कः ।
पेण्डि ।
इति तिलाः ।
अथातसी ।
निघण्टौ —
अतसी मेद्गन्धा स्यात् मधुरा बलकारिका ।
कफवातकरी चैषत्पित्तहृत्पृष्ठशूलनुत् ॥
जैवस ।
१. T 2. कृष्णश्रेष्ठतमः । J 1. omits the first three lines in
this verse.
२. T 1. J 1. omit पललं तिलपिष्टकम् ।
३. J 1. omits पिण्याकस्तिलकल्कः ।
४ T 2. मन्दगन्धा; J 1. reads this verse after the next.
५. All mss. other than J 1. omit this word.