भक्त नरसिंह मेहता: जीवन एवं पद (वैष्णव जन तो तेने कहिये - गुजराती से हिन्दी रूपान्तरण)

40 नरसी मेहता
अवील गुलाल उछाले अबला उलट अंग्य अपार रे -२
श्रावणमास शुहामणो रे, सुंदर जमनातीर रे
सुरिनर लोक मळीने आल्यां जोवा हलधर-वीर रे -३
गान करे गोपी शुं मळीने काहान कामिनी राती रे -
आलींगन चुंबन घे चतुरां अधुर अप्रतरस पाती रे -४
हींची हाम हैयानी पोहोती, पोती मननी आश रे
हींडोलो राख्यो लक्ष्मीवर, हुं छुं तमारी दासी रे -५
मरकलडे मोहनजी मोह्या रह्या भीतर लीधी रे,
नरंसिया स्वामी भले मालियो आप सरिखडी कीधी रे -६
(वृदावनात झोपाळा बांधला आहे, आणि त्यावर वज्रसुंदरी झोके घेत आहेत. केशर,
भरभरून घेऊन कामिनी अधिरपणाने कन्हैयावर उडविला आहेत. (१) बाजा , पैंजण नूपूर
वाजत आहेत. घुंघुराचा आवाज होतो आहे, स्त्रीया अबीर आणि गुलाल उधळत आहेत. अंगात
अपार उल्हास आहे. (२) श्रावणमास सुंदर, यमुना तीर सुंदर, देव मानव सर्व जमून बलराम
आणि कृष्णाला पहायला आले (३) कान्हां आणि गोपी मिळून काय सुंदर गाताहेत. रात्र कामिनी
झाली आहे. या चतुरा गोपी आलिंगन देताहेत, चुंबन घेऊन ओठावरचा अमृतरस पीत आहेत
(४) हिंमत करून घेतलेला झोका (कृष्णाच्या) हृदयापर्यंत पोचला. मनातली आशा पुरी झाली -
श्रीकृष्णांनी झोपाळा थांबविला. मी तुमची दासी आहे. (असे कामिनी म्हणाली) तिच्या
स्मितहास्याने मोहन मोहून गेले आणि त्यांनी तिला उराशी घट्ट आवळले. नरसिंहाचे स्वामी
भेटले, फार आनंद वाटला. तिला त्यांनी (कृष्णांनी) आपल्यासारखीच केली)
वसंत आणि वर्षाऋतुंच्या या पदावलीत, त्या त्या ऋतूचे आणि त्या त्या वनक्रीडेचे हुबेहुब
उभे करण्याची कवीची हातोटी, आपल्याला आकर्षीत केल्याशिवाय राहत नाही. सरळ शब्दांत
म्हणजे नरसिंह प्रत्येक वेळची घटना, स्वाभाविक स्वरूपात मूर्त करून दाखवतात.
यांच्या सर्व पदसाहित्यांत परलक्षित वर्णनात्मक गीतांचे प्रमाण फारसे नाही. मनांतल्या
भावमय आत्मलक्षीत उर्मीचे यांच्या गीतात खूप प्रमाणात दर्शन होते. हा विषय भावगीतांत
मोडतो, म्हणून या नंतर योग्य वेळी तो सांगायचा आहेच.