अश्ववैद्यकम् (जयदत्त सूरि - विस्तृत अश्व-रोग निदान एवं शल्य-चिकित्सा महाग्रन्थ)

११ अध्यायः।] ऋतुचर्य्याविवरणम्। ४५
ततो मन्दाग्निनाविष्टो रोगाभावे' प्रजायते ।
तस्मात्सर्व्वप्रयत्नेन वसन्ते वाहयेद्धयम् ॥ ५३ ॥
ग्रीष्मकालेच संप्राप्ते दूर्व्वाभोज्यं प्रशस्यते ।
वाजिनामिह सर्व्वेषां घर्म्मतापोपशान्तये ॥ ५४ ॥
घृतपानं विशेषेण सुच्छायासु निबन्धनम् ।
रक्तस्रावेच गात्रेषु ग्रासं वा घृतसंयुतम् ॥ ५५ ॥
दूर्व्वाभावे प्रदातव्यं तुरगाय घतान्वितम् ।
ह्रत्त'काशस्यमध्याग्रं सर्व्वदोषोपशान्तये ॥ ५६ ॥
एवं स्वस्थमयं सम्यगुपचारं' करोति यः ।
हयस्यतु ग्रहे। नित्यं' तस्य वर्द्धन्ति वाजिनः ॥ ५७ ॥
नीरोगाः पुष्टिसंयुक्ताः प्रकृष्टोत्साहसंयुताः ।
तर्पिता' भूमिपैश्चा भूमिमार्गक्रियाक्षमाः ॥ ५८ ॥
इति श्रीनकुलकृतेऽश्वचिकित्सिते ऋतुपर्य्यायाध्याय
एकादशः ॥
१। श्रमाभावे । कः ।
२। यति । कः ।
३। उपहारं । खः ।
४ । गृहे । कः ।
५। सुदुर्लभास्तेऽपि वै यन्त्रा भूमिकायेकियाक्षमाः । कः ।