अश्ववैद्यकम् (जयदत्त सूरि - विस्तृत अश्व-रोग निदान एवं शल्य-चिकित्सा महाग्रन्थ)

१३ अध्यायः।] शरत्पोषकविवरणम्। १४१
घर्षणं भ्रामणञ्चैव तथाचैवापवर्त्तनम्¹।
निशाशेषे प्रकर्त्तव्यं यावद्दूरे दिवाकरः² ॥ ३७ ॥
एवं प्रतिदिनं कुर्य्यात् सप्तराचमतन्द्रितः।
कारयेद्ब्राह्मणैश्चैव³ शान्तिस्वस्त्ययनानि च ॥ ३८ ॥
सप्तराचे व्यतिक्रान्ते क्षौरितान्⁴ स्नापयेत्तथा।
अर्चितान् कुसुमैर्गन्धै⁵स्ततो नीराजयेद्बुधः ॥ ३९ ॥
ततो वादित्रनिर्घोषैः कर्त्तव्या ग्रामतो वहिः।
दिशं पूर्वां तयोदीचीमश्वा विप्रैरधिष्ठिताः ॥ ४० ॥
अग्रे वदेद्द्विजो मन्त्रं वेदोद्दिष्टं यथाक्रमम्।
अर्घशान्तिं⁶ तुरङ्गाणां ततो हृष्टः प्रदापयेत् ॥ ४१ ॥
प्रदक्षिणं ततो वह्नेः⁷ कारयित्वा द्विजोत्तमैः।
पुरमश्वाः⁸ प्रवेश्यास्ते तोरणान्तरनिर्गताः ॥ ४२ ॥
३८। अश्वानामर्घशान्तौ कालमाह। “अश्वयुक्छुक्लपक्षस्य पञ्च-
दश्याञ्च शान्तिकं। ॰ ॰ ॰ तिलाक्षताज्यसिद्धार्थान् देवतानां
शतं शतं। उपोषितेन कर्त्तव्यं कर्म चाश्वरूजापहम्” इति नः।
१। उदवर्त्तनम्। खः। ५। प्लावर्त्तितान् कुसुमैर्गन्धैः। गः।
२। उदेत्। खः। ६। सर्व्वशान्तिं। गः।
३। वैद्यः। खः। ७। वह्नौ। गः।
४। चौरिच्छापितां तथा। खः। ८। पुनरश्वाः। खः।