अभिधर्मकोश एवं भाष्य (आचार्य वसुबन्धु - स्फुटार्था व्याख्या सहित सम्पूर्ण बौद्ध दर्शन महाकोश)

। आदिवीजवत् । योगशब्दोऽत्र न्यायार्थः । समुदायः
प्रादुर्भावयोगेनेति । संनिकृष्टावस्थां हेतोर्दर्शयति । यतः क्षणादनन्तर-
मुत्पद्यते, समुदेत्यस्मादिति कृत्वा । प्रभवः प्रबन्धयोगेनेति । सन्ततियोगे-
नानुच्छेदं दर्शयति । वीजाङ्कुरकाण्डनालादिवत् । अभिनिष्पादनार्थेन
प्रत्यय इति । हेत्वादिभ्यो बहुभ्य उत्पद्यत इति दर्शयति । तद्यथा
मृत्पिण्डदण्डादिभ्यो बहुभ्यो निष्पाद्यते घटः, तद्वत् । अग्निनिर्वाणादिति ।
रागद्वेषमोहाग्निनिर्वाणादित्यर्थः । निरुपद्रवत्वादिति । निर्दुःखत्वादित्यर्थः ।
सर्वोपक्षालवियुक्तत्वादिति । सर्वदुःखकारणविमुक्तत्वात् । गमनार्थेन ।
निर्वाणस्य । योगयुक्तत्वाद् ! उपाययुक्तत्वाद्वा ।
सम्यक्प्रतिपादनार्थेन प्रतिपदिति । प्रतिपद्यते निर्वाणमनयेति प्रतिपत् ।
नैर्याणिक इति । अत्यन्तं निर्याणाय प्रभवतीति नैर्याण