वेदान्तसार (नृसिंहसरस्वती टीका व हिन्दी व्याख्या सहित)
Vedantasara by Sadananda Yogindra
सदानन्द योगीन्द्र द्वारा
स्रोत: खेमराज श्रीकृष्णदास · खेमराज श्रीकृष्णदास · 1940 (उद्गम)
पृष्ठ 33, कुल 145 में से
संदर्भ में पढ़ेंसंस्कृतटीका-भाषाटीकासमेत । ( ३३
न्याभ्यां तप्तायःपिण्डवदविविक्तं सन्महावाक्यस्य
वाच्यं विविक्तं सल्लक्ष्यमित्युच्यते ॥ ३४ ॥
( सं०टी० ) एतदेव विशुद्धचैतन्यं पूर्वोक्तं चैतन्यद्वयेन
सहैकत्वविवक्षायां महावाक्यस्य वाच्यत्वं लभतेऽभेदविवक्षा-
यां च लक्ष्यत्वं च लभत इत्याह । इदमिति । त्रयाणां चै-
तन्यानां चैतन्येन रूपेणैकत्वेपि अवच्छिन्नानवच्छिन्नत्वेन
रूपेण वाच्यलक्ष्यत्वे संभवत इति भावः ॥ ३४ ॥
( भा०टी० ) जैसे अग्निसे तपाये हुए लोहेके सहित अ-
भिन्नरूप होनेसे “ लोहा जलाता है ” । इसप्रकार वाक्यका
प्रयोग होता है किन्तु यही अग्निही अभिन्नरूप उक्त वाक्य-
का वाच्य और लोहेसे भिन्नरूप इस वाक्यका लक्ष्य होताहै
तिसी प्रकार यह तुरीय ब्रह्मचैतन्य समष्टिव्यष्टिअज्ञान और
अज्ञानोपहित चैतन्यके सहित अभिन्नरूप होनेसे ( तत्त्वमसि )
इस महावाक्यका वाच्य और भिन्नरूप उसका लक्ष्य होता है
अस्याज्ञानस्यावरणविक्षेपनामकं शक्तिद्वयमस्ति।
आवरणशक्तिस्तावत्-अल्पोऽपि मेघोऽनेकयो-
जनायतमादित्यमण्डलमलोकयितृनयनपथपि-
धायकतया यथाच्छादयतीव तथाऽज्ञानं परिच्छि-
न्नमप्यात्मानमपरिच्छिन्नसंसारिणमवलोकयितृबु-
द्धिपिधायकतयाच्छादयतीव तादृशसामर्थ्यम्। त-
दुक्तम्--“घनच्छन्नदृष्टिर्घनच्छन्नमर्कं यथानिष्प्रभं