वासवदत्ता (महाकवि सुबन्धु - श्लेष-प्रधान शास्त्रीय गद्यकाव्य सान्वय सटीक)
Vasavadatta of Mahakavi Subandhu with Commentary
महाकवि सुबन्धु द्वारा
पृष्ठ 204, कुल 244 में से
संदर्भ में पढ़ें१८४ VĀSAVADATTĀ
म्द्र(मण्डले) खण्डन(वि¹)कीर्णेषु [इव] तण्डुलेष्व् (इव) तारा-
गणेषु (नि²)मीलत्सु सन्ध्याताम्रमुखेन [इव] वासरवानरेण
नभस्तरुम् (आरुह्य) शाखाभ्य इव कम्पिता(९९)भ्यो दिग्भ्यो
विकचप्रसून(निकर³) इव तारागणे (फल इवे ऽन्दुमण्डले⁴)
[च नि]पत[२५२]ति तारा[गणशालि]तण्डुल⁵(शबलित)नभो ऽङ्गणं
स्फुरदरुण(किरण)चूडा(चक्र)चारुवदने वासरकृकवाकौ च-
रितुम् अवतरति मत्(सङ्गमाद्⁶) अतिप्रवृद्धो वारुणी(सङ्गमाद्)
द्विजपतिर् एष (पतती) ऽति हसन्त्याम् इवा "खण्डल(आशायाम्) अरु-
णकेसरि(खरनखरपात)निहतान्धकारकरीन्द्ररुधिरधारा-
भिर् इवो ऽदयगिरिशिखर(गैरिक)निर्झर[धौतधातु]धाराभिर्
इव (त्वङ्गत्)तुरङ्गखरखुरपुटपाटितपद्मरागच्छटाभिर्
इव [२५३] [केसरिकरतलाहतमत्तमातङ्गोत्तमाङ्गसङ्गलदस्र-
प्रसारिणीभिर् इव] उदयाचलकूटकोटिप्ररूढजपाकुसुमक़ान्ति-
भिर् इव (पूर्वगिरि⁷केसरिचरणतलाहतमत्तमातङ्गोत्तमाङ्ग-
विगलदसृग्धारासारिणीभिर् इव) त्रिभुवनकार्य(सम्पादना⁸तुर)-
रागरासैर् इव रक्तमण्डले ताराकुमुद(वन⁹)ग्रहणाय प्रसा-
रितहस्त इव कुङ्कुम्(अरुणैः किरणैः कनकदर्पण¹⁰ इव) प्रा-
चीविलासिन्याः पूर्वाचलभोगीन्द्रफणोपले गगनेन्द्रनीलतरु-
[कनक][२५४]किसलये नभोनगर(प्राग्द्वार)कनक(पूर्ण)कु-
म्भे तप्तलोहकुम्भाकारे प्राची(कुमारी¹¹)ललाटतट(घटितकु-
ङ्कुम¹²तिलक)बिन्दौ सन्ध्या(बाल¹³)लतैककुसु(१००)मे मञ्जि-
ष्ठा[रक्त]पट्टसूत्र(पिण्ड)सदृशे सन्ध्य्(अरुणसूत्रग्रथित)-
प्राची(वधू¹⁴काञ्ची)काञ्चनदीनारचक्र इव (कुमार इव संहृत-
तारके पद्मनाभ इवो ऽल्लसत्¹⁵पद्मे अध्वग इव च्छायाप्रिये
शक्र इव गोपतौ उदयगिरि)धातुरागारुणदिग्गजपादतलानुकारिणि
¹ So also Hall's manuscript E. ² So also Hall's manuscript D.
³ Cf. nicaya in Hall's manuscript D.
⁴ So also Hall's manuscripts D, E, and the commentator Jagaddhara.
⁵ Cf. tārāgaṇataṇḍula in Hall's manuscripts A, B, C, D, F, G, H.
⁶ So also Hall's manuscripts D, H.
⁷ So also Hall's manuscript D.
⁸ Cf. saṃpādanaprabhā in Hall's manuscripts D, H.
⁹ So also Hall's manuscript D.
¹⁰ Hall's manuscript D also has kanakadarpaṇē.
¹¹ So also Hall's manuscript A.
¹² Cf. taṭakuṅkumāmbubindāu in Hall's manuscripts A, B, C, F, G.
¹³ Cf. sandhyāpravālalatā in Hall's manuscripts E, H.
¹⁴ Cf. śacīvadhūkāñcana in Hall's manuscript A.
¹⁵ Tel. ed. 61, Grantha ed., and Srirangam text, 'llasita.