तैत्तिरीय आरण्यक (सायण भाष्य एवं भट्टभास्कर भाष्य सहित सम्पूर्ण प्रथम भाग)

[अनु० १७] सभाष्यो दशमप्रपाठकः । ८५९

शर्वरूपं च तल्लिङ्गं शिवलिङ्गपूजनस्य कल्याणकारित्वात्* । ज्वल(य ज्योतिर्मयत्वात् ।
ज्वललिङ्गाय भूलोके विद्यमानद्वादशज्योतिर्लिङ्गरूपाय । आत्माय निखिलजगदात्म-
काय । लीनं सुरनरादिसर्वप्राणिगुहासु गोपितं ब्रह्म वेदान्तरूपेण गमयति विज्ञापयतीति
लिङ्ग आत्मा सर्वजन्तुरूपश्चा ( पः, स चा ) सौ लिङ्गश्चेत्यात्मरूप( लिङ्ग )स्तस्मै ।
यस्मादुत्कृष्टो नास्ति स पर मस्तस्मै । पाति जगदिति पः । रमते मोक्षसाम्राज्य
इति रमः । स चेति कर्मधारयः । लीनं विलीनमपि सर्वज्ञत्वाद्गच्छत्यवगच्छति
जानातीति लिङ्गः । परमश्चासौ लिङ्गश्चेति परमलिङ्गस्तस्मै परमलिङ्गाय
नमः + । एतत् । वचनविभक्तिव्यत्ययः । एतैः पूर्वोक्तैर्मन्त्रैः सर्वलिङ्गं रससुव-
र्णाद्यन्यतर( म )निर्मितं लिङ्गमात्रं स्थापयति सर्वोऽपि त्रैवर्णिको [लो]कः प्रतिष्ठाप-
यति । लिङ्गं कथंभूतम् । सोमस्य सूर्यस्य, औपलक्षण्येन समस्तदेवतानां कारणभूत-
मिति शेषः । पाण्युपलक्षितसर्वावयवायमाना मन्त्रा वेदवाक्यविशेषा यस्य तत्पाणिम-
न्त्रम्, त्रयीमयशरीरमिति यावत् । पवित्रयति पापिनः स्मरणमात्रेणेति पवित्रम् ।

इति कृष्णयजुर्वेदीयतैत्तिरीयारण्यकदशमप्रपाठके नारायणीयापरनामधे-
ययुक्तायां याज्ञिक्यामुपनिषदि भाष्ये षोडशोऽनुवाकः ॥ १६ ॥

=====
अथ सप्तदशोऽनुवाकः ।

अथ त्रैवर्णिकानां शास्त्राधिकारिणां ज्ञानोत्पादनाय महादेवसंबन्धिषु पञ्च[सु] वक्त्रेषु
मध्ये पश्चिमवक्त्रप्रतिपादकमन्त्रमाह—

स॒द्योजा॒तं प्र॑पद्या॒मि स॒द्योजा॒ताय॒ वै नमो॒ नम॑: । भ॒वे
भ॑वे॒ नाति॑भवे भवस्व॒ माम् । भ॒वोद्भ॑वाय॒ नम॑:, इति ।

इति कृष्णयजुर्वेदीयतैत्तिरीयारण्यके दशमप्रपाठके नारायणोप-
निषदि सप्तदशोऽनुवाकः ॥ १७ ॥

सद्योजातनामकं यत्पश्चिमवक्त्रं तद्रूपं परमेश्वरं प्रपद्यामि प्राप्नोमि । तादृशाय
सद्योजाताय वै नमोऽस्तु । हे सद्योजात भवे भवे तत्तज्जन्मनिमित्तं मां न भवस्व

---

*एतदग्रे “ तद्रूपाय । शिवाय मङ्गलरूपाय । शिवलिङ्गाय कल्याणज्ञापकाय । ” इति पठितुं
युक्तम् । + नमःशब्दावृत्तिः प्रत्येकं सम्बन्धसूचनार्थेति युक्तं पठितुम् । = अत्र पुनः पुनर्नमोऽ-
स्त्विति युक्तम् ।

१ ध ॥ ३४ ॥