तैत्तिरीय आरण्यक (सायण भाष्य एवं भट्टभास्कर भाष्य सहित सम्पूर्ण प्रथम भाग)
Taittiriya Aranyaka with Sayanacharya Commentary
कृष्ण यजुर्वेदीय महर्षि मण्डल (भाष्यकार: श्रीमत् सायणाचार्य) द्वारा
पृष्ठ 113, कुल 914 में से
संदर्भ में पढ़ें११० श्रीमत्सायणाचार्यविरचितभाष्यसमेतम्—[प्रपा०१अनु०३१]
अथ तृतीयामाह—
यन्मे॒ रेत॑: प्रसि॑च्यते । यन्म॒ आजा॑यते॒ पुन॑: ।
तेन॑ माम॒मृतं॑ कुरु । तेन॑ सुप्र॒जसं॑ कुरु (१), इति ।
पुन॑र्द्वे च॑ ॥
इति कृष्णयजुर्वेदीयतैत्तिरीयारण्यके प्रथमप्रपाठके
त्रिंशोऽनुवाकः ॥ ३० ॥
मे मदीयं यद्रेतो गर्भाशये प्रकर्षण सिच्यते मे मदीयं यद्रेतः पुनरप्याज्ञायतेऽ-
पत्यरूपेणोत्पद्यते, तेनापत्येन मां यजमानममृतं सुखयुक्तं कुरु । तेनापत्यरूपेण
रेतसा मां सुप्रजसं शोभनपुत्रपौत्रादिप्रजायुक्तं कुरु ॥
इति श्रीमत्सायणाचार्यविरचिते माधवीये वेदार्थप्रकाशे कृष्णयजुर्वेदीयतैत्तिरी-
यारण्यकभाष्ये प्रथमप्रपाठके त्रिंशोऽनुवाकः ॥ ३० ॥
अथ प्रथम एकत्रिंशोऽनुवाकः ।
अथ वैश्रवणयज्ञमन्त्रा उच्यन्ते । तत्र चतसृभिर्वैश्रवणमावाहयेत् । तासु प्रथमामाह—
अ॒द्भिद्यस्तिरोधाऽजा॑यत । तत्र॑ वैश्रव॒णः सदा॑ ।
तिरो॑ धेहि सप॒त्नान्न॑: । ये अपोऽश्न॑न्ति॒ केच॑न, इति ।
अत्रानादिसिद्धः कुबेरः संबोध्योच्यते—हे कुबेर त्वया गृहीतो यो वैश्रवणो
विश्रवसोऽपत्यं स खलु सदा तवाद्भ्यस्तिरोधाऽजायत, अनु(बु)पलक्षितानां त्वदीय-
कर्मणां तिरोधायक आसीत् । अतो वैश्रवणस्य कर्मतिरोधायकत्वं निवार्य तन्मुखेन
नोऽस्मदीयान्शत्रूंस्तिरो धेहि विनाशय । ये केचनान्येऽपि अपोऽस्मदीयानि कर्माण्य-
श्नन्ति तिरो दधति नाशयन्ति तानपि सर्वांस्त्वं तिरो धेहि ।
अथ द्वितीयामाह--
त्वा॒ष्ट्रीं मा॒यां वै॑श्रव॒णः । रथं॑ स॒हस्र॑वन्धु॒रम् ।
पु॒रुश्च॒क्रं स॑हस्रा॒श्वम् । आस्था॒याऽऽया॑हि नो ब॒लिम्, इति।
हे कुबेर वैश्रवणसहितस्त्वं रथमास्थाय नो बलिमस्मदीयां पूजां प्रत्यायाह्यागच्छ।
कीदृशं रथम्, सहस्रंवन्धुरमराणां सहस्रं यस्मिंश्चक्रे तच्चक्रं सहस्रवत्तद्युक्ता धूर्यस्य
१ ग. ॰स्रव-धु॰ । २ ख. ग 'स्रव-धु' ।