तैत्तिरीय आरण्यक (सायण भाष्य एवं भट्टभास्कर भाष्य सहित सम्पूर्ण प्रथम भाग)

[प्रपा०१अनु०२७] कृष्णयजुर्वेदीयं तैत्तिरीयारण्यकम् । १०१
कूर्मस्याङ्गं किंचिदपि न भुञ्जीत । उदकशब्देन तत्रत्यो मीनादिरुपलक्ष्यते, तदी-
यमप्यङ्गं नाश्नीयात् । य एतमारुणकेतुकमग्निं चिनुते यश्चैवं वेद तमेनं प्रत्योद-
न्युदकवर्त्तीनि मीनादीनि, अघातुकान्यहिंसकानि भवन्ति । आपोऽप्यघातुकाः ।
ऽदकमरणं न भवेदित्यर्थः ॥
इति श्रीमत्सायणाचार्यविरचिते माधवीये वेदार्थप्रकाशे कृष्णयजुर्वेदीयतैत्ति-
रीयारण्यकभाष्ये प्रथमप्रपाठके षड्विंशोऽनुवाकः ॥ २६ ॥
अथ प्रथमे सप्तविंशोऽनुवाकः ।
कल्पः—“ इमा नुकमिति + चतस्रः ” इति । तत्र प्रथमामाह—
इ॒मा नुं कं॒ भुव॑ना सीषधेम । इन्द्र॑श्च॒ विश्वे॑ च दे॒वाः, इति ।
इन्द्रश्च विश्वे देवाश्च वयं चेमा भुवनानि नुकं सीषधेम । सुखनामसु नुकमिति
ष्ठितं सुखं यथा भवति तथा साधयाम ।
अथ द्वितीयामाह—
य॒ज्ञं च॑ नस्त॒न्वं च॑ प्र॒जां च॑ ।
आ॒दि॒त्यैरिन्द्र॑ः सह सी॑षधातु, इति ।
अयमिन्द्र आदित्यैः सह नोऽस्माकं यज्ञं शरीरं प्रजां च साधयतु ।
अथ तृतीयामाह—
आ॒दि॒त्यैरिन्द्र॑ः सग॒णो म॒रुद्भि॑ः ।
अ॒स्माकं॑ भूत्ववि॒ता त॒नूना॑म्, इति ।
आदित्यैर्मरुद्भिश्च युक्तत्वात्सगणोऽयमिन्द्रोऽस्माकं तनूनामविता भूतु रक्षिता
वतु ।
कल्पः—“ आप्लवस्वेति सप्तदश क्षपण्यः ” इति । तत्र प्रथमामाह—
आ॒प्ल॒व॒स्व॒ प्रप्ल॑वस्व । आ॒ण्डी भ॑व॒ ज॒ मा मु॒हुः । सु॒खादी॑
दुः॒खनि॑धनाम् । प्रति॑मुञ्चस्व॒ स्वां पुर॑म् ( १ ), इति ।
जशब्देन जन्मवान्यजमान उच्यते । आप्लवनमागमनं जन्म, प्रप्लवनं प्रायणम्, हे

• अत्र तिस्र इत्यपेक्षितमुत्तरत्र निगमगमकत्वात् । आदर्शपुस्तकेषु तु चतस्र इत्येव
  उ उपलभ्यते ।