सामग्री पर जाएँ
सर्वकोश
स्मृतिचन्द्रिका: व्यवहारकाण्ड (देवण्णभट्ट - दक्षिण भारत का मूर्धन्य न्याय-दर्शन महाग्रन्थ)

स्मृतिचन्द्रिका: व्यवहारकाण्ड (देवण्णभट्ट - दक्षिण भारत का मूर्धन्य न्याय-दर्शन महाग्रन्थ)

Smritichandrika: Vyavaharakanda of Devannabhatta

देवण्णभट्ट (सम्पादक: एल. श्रीनिवासाचार्य) द्वारा

DevanagariSanskritpublished474 पृष्ठ

पृष्ठ 404, कुल 474 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 404

384 स्मृतिचन्द्रिकायां

येत् । पूर्वभागस्थदर्भेषु प्रथमपिण्डस्थाने 'मार्ज्यन्तां पितरः'
इति मन्त्रेणापो निनयेत् । द्वितीयतृतीयपिण्डस्थानयोः 'मार्ज्-
यन्तां पितामहाः प्रपितामहाः' इति मन्त्राभ्यामपो निनयेत् ।
पश्चाद्भागस्थदर्भेषु प्रथमपिण्डस्थाने 'मार्ज्यन्तां मातरः' इति
मन्त्रेण, द्वितीयतृतीयपिण्डस्थानयोः 'मार्ज्यन्तां पितामह्यः
प्रपितामह्यः' इति अपो निनयेत् । उत्तरैरेव दक्षिणापवर्गान्
पिण्डान् दत्त्वा 'एतत्ते ततासौ ये च त्वामनु' इत्यादिभिर्मन्त्रैः
एकस्मिन् पिण्डस्थाने एकैकेन मन्त्रेण एकैकपिण्डं पित्रादीनु-
द्दिश्य त्यागपूर्वं निवपेदित्यर्थः । तत्र पूर्वभागस्थदर्भेषूदकनिन-
यनक्रमेण 'एतत्ते ततासौ ये च त्वामनु' इति मन्त्रेण प्रथम-
पिण्डस्य निवपनम् । एवं पितामहप्रपितामहपिण्डयोर्निवपनम् ।
पश्चाद्भागस्थदर्भेषु 'एतत्ते मातरसौ याश्च त्वामनु' इति मन्त्रेण
प्रथमपिण्डस्य । एवं पितामहीप्रपितामह्योः पिण्डयोर्निवपनम् ।
'स्त्रीभ्यश्च पिण्डा इह पश्चिमास्स्युः' इति गृह्यभाष्यार्थसंग्रहका-
रेणाभिधानात् पश्चाद्भागस्थदर्भेषु स्त्रीणां पिण्डनिवपनमि-
त्यवगन्तव्यम् । षट्स्वपि पिण्डमन्त्रेषु असावित्यत्र सम्बोधनरूपे-
ण पितृपितामहप्रपितामहानां मातृपितामहीप्रपितामहीनां च
नामग्रहणं कर्तव्यम् ।
अर्घ्यदाने च सङ्कल्पे पिण्डदाने तथाऽक्षये ।
गोत्रसम्बन्धनामानि यथावत्प्रतिपादयेत् ॥
इति पारस्करस्मरणात् । पिण्डाश्च विप्रभोजनावशिष्टसर्वप्रका-