सामग्री पर जाएँ
सर्वकोश
रामचन्द्रिका (महाकवि केशवदास - सविस्तार सान्वय हिन्दी व्याख्या सटीक)

रामचन्द्रिका (महाकवि केशवदास - सविस्तार सान्वय हिन्दी व्याख्या सटीक)

Ramachandrika of Mahakavi Keshavdas with Commentary

महाकवि केशवदास द्वारा

DevanagariHindipublished269 पृष्ठ

पृष्ठ 265, कुल 269 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 265

षड्बिंशप्रकाशः २६. (२५९)
सुन्दरीछंद ॥ केशवशोभनछत्रबिराजत । जाकहँदेखिसु-
धाधरलाजत ॥ शोभितमोतिनकेमतिकेगन । लोकन
केजनुलागिरेहेमन ॥ २३ ॥ दोहा ॥ शीतलताशुभतासबै,
सुन्दरताकेसाथ ॥ अपनीरविक्रीअंशुल, सेवतजनुनिशि-
नाथ ॥ २४ ॥
टी०--ऊमारि (मूर्लारि) हैममय कहे सुवर्णमयी विश्व कहे संसारके रूप अर्थ
संसारके वस्तु स्वरूपन करिके रचित है (चित्रित) है ॥ २० ॥ कै तपसंयुक्त सिद्धि
कहे तपसिद्धि यह मनमें जानु इत्यर्थः ॥ २१ ॥ श्री (लक्ष्मी) सनाथ कहे अग्रि
सहित शृंगाररस अथवा भूषणको शृंगार कियेसों सुन्दरता बढति है तासों जानों
॥ २२ ॥ २३ ॥ ताही छत्रमें तर्क है शीतलता औ शुभता कहे मांगल्य औ
सुन्दरता जो सब कहे पूर्ण है तिनके संग अपनी औ रविकी अंशु (किरणि)
लेके मानों निशिनाथ (चन्द्रमा) रामचन्द्रको सेवत है चन्द्रकिरणि सम मुक्तन-
की किरणि हैं रविकिरणि सम औ जटित जे माणिकादि मणिहैं तिनकी किरणि
हैं औ शीतलतादि हैंही ॥ २४ ॥
मू०--सुन्दरीछन्द ॥ ताहिलियेरविपुत्रसदारत । चमरबिभी-
षणअंगदढारत ॥ कीरतिलैजगकीजनुवारत । चन्द्रकचंदन-
चंदसवांरत ॥ २५ ॥ लक्ष्मणदर्पणकोदेखरावत । पाननिल-
क्ष्मणबंधुखवावत १॥ भरथ॒लैलैनरदेवसदारत । देवअदेवनिपा-
यनपारत ॥ २६ ॥ दोहा ॥ जामवंतहनुमंतनल, नीलभरा-
तिबसाथ ॥ छरीछबीलीशोभिजै, दिक्पालनकेहाथ ॥ २७ ॥
रूपबिक्रमसुरभिसम, बचनरचनबहुभेव ॥सभामध्यपहिचा-
नये, नरनरदेवनदेवः॥ २८ ॥ आईजबअभिषेककी, घटिका
केशवदास ॥ बाजेएकहिबारबहु, दुंदुभिदीहअकाश ॥ २९॥
टी०-रत कहे अनुरक्त है कीर्तिसम चमरहै फिरि चमर कैसे हैं कि चंद्रक जो
कपूरहै औ चंदन औ चंद्रमा है सदा आर्त कहे पीडित जिनसों अर्थ जिनकी