पाटीगणित (श्रीधराचार्य - प्राचीन संस्कृत टीका एवं प्रो. कृपाशंकर शुक्ल सविस्तार व्याख्या)

कर्म—पदं १/२ रूपेण १ हीनं विसदृशच्छेदत्वात् 'छेदनमच्छेदनस्य रूपं स्या'दिति रूपस्य
रूपे छेदे⁵ कृते 'तुल्येन भागजातौ छित्त्वा छेदेने'त्यादिना छेदसादृश्ये कर्मणि⁶ जातम् | १/२ २/२ |
अर्धाद् द्वौ द्विच्छेदौ पातयितव्यावधिकत्वान्न पतत इति यावत्सम्भवमर्धमेव संशोध्यीयराशौ
निःशेषिते व्ययराशिरर्धमवशिष्यते तच्च
'स्याद्योगे० वियदूनेभ्यो वियोगे तद्विपर्ययः'⁷
इति धनात्मकं सद्विपर्ययादृणं जायते | १/२ + | इयति कृते जातं व्येक इति, तस्यार्धं | १/४ + |, चयेन
३ गुणितं | ३/४ + |, आदिः (२) एतेन युतमिति विसदृशच्छेदत्वात् 'छेदनमच्छेदनस्य रूपं
स्या'दिति रूपद्वयस्य¹⁰ रूपे छेदने कृते 'तुल्येन भागजातौ छित्त्वे'त्यादिना छेदसादृश्यकर्मणि