पाशुपत सूत्र (भगवान् लकुलीश - कौण्डिन्य प्रणीत पञ्चार्थभाष्य सहित पाशुपत दर्शन मूल)

चतुर्थोऽध्यायः । ९५
तथा—
“ वागेव हि मनुष्यस्य श्रुतमाख्याति भाषिता ।
दीपयन्ती यथा सर्वं प्रभा भानुमिवामला ॥ ”
अतो जातिज्ञानतपःस्तवा भवन्ति । स्तविते चावसानादिमत्त्वयोः
पुण्यपापक्षयवृद्ध्योरभावः । अत एतदुक्तं—गूढपवित्रवाणिरिति ॥ ३ ॥
आह—किं व्रतं वाणी च द्वयमेवात्र (व्रत ?) गोप्यम् ?, आहोस्विद्
अन्यदप्यस्ति नेति ? । उच्यते—अस्ति । यस्मादाह—
सर्वाणि द्वाराणि पिधाय ॥ ४ ॥
इति । अत्र सर्वशब्दो द्वारप्रकृतेर्निरवशेषवाची द्रष्टव्यः ।
द्वाराणि क्राथनादीनि । द्वाराणि च कस्मात् ? । धर्माधर्मयोराय-
व्ययहेतुत्वाद् द्वाराणि । द्वाराणीति बहुवचनं विज्ञानयन्त्रेन्द्रियवत् । पिधाय
इति प्राक्साधनप्रयोगमधिकुरुते । कथम् ? । अ(व)स्थानकालदेश-
क्रियाप्रयोगप्रयोजनान्तराणि विधिवद् विवेच्य यदा सम्यङ् मायया
(अ० ४, सू० १२) सन्नाद्यभेदक्रमेण (?) प्रयुक्तानि तदा पिहितानि
भवन्तीत्यर्थः ॥ ४ ॥
आह—केन तानि पिधेयानि ? । तदुच्यते—
बुद्ध्या ॥ ५ ॥
यस्मादस्य श्रोत्रेन्द्रियवत् पिधायेति सम्यग् ज्ञानप्रयोगे सर्वज्ञेन
भगवता विद्यानुगृहीतया बुद्ध्या पिधानमुक्तं तस्मादत्र करणारख्या