परिभाषेन्दुशेखर (नागेश भट्ट - व्याकरण परिभाषा सिद्धान्त एवं भैरवी टीका सटीक)

परि० क्र० विवरणम् नित्याऽनित्यत्वे विशेषः
८९. 'श्रौणहत्य' इत्यत्र अन्त्य- अनित्या अनित्यत्वं 'न भूसुधियोः' (६.४.८५)
नकारस्य स्थाने निपातेन तत्त्व- इति निषेधात् । टीकाकृतस्तु अस्या
करणं ज्ञापकम् । अनित्यत्वे उपयोगाभावमाहुः (पृ०
२९७) ।
९०. 'नेदमदसोरकोः (७.१.११) नित्या ×
इति सूत्रे अकोरिति निषेधो
ज्ञापकः ।
९१. 'यस्य विभाषा' (१.२.१५) ,, 'स्वरतिसूति' (७.२.४४) इति सूत्रे
इति सूत्रभाष्येण ध्वनिता सूतिसुयत्योः पृथङ् निर्देशोऽस्या
ज्ञापितेयम् । ज्ञापक इति कैयटः । परन्तु तन्मतं
ग्रन्थकृता प्रत्याख्यातम् । टीकाकृतस्तु
कैयटमतमेव युक्तमाहुः (पृ० २९९) ।
९२. 'हेरचङि' (७.३.५६) इति सूत्रे ,, इयञ्च कुत्वविषयैवेति 'हेरचङि'
अचङीति निषेधो ज्ञापकः । इति सूत्रे भाष्यकृतः । एतेन 'न भामू-
पूकम्०' (८.४.३४) इति शत्वनिषेध-
सूत्रे उक्तम्—'णत्वभादीनामुपसंख्या-
नम्' इति वार्तिकमस्या अनित्यत्वे
ज्ञापकमित्यपास्तम् ।
९३. 'ज्यादादीयसः' (६.४.१६०) अनित्या अनित्यत्वन्तु 'अस्मदोद्वयोश्च'
इति सूत्रे आद्ग्रहणम् 'ज्ञाजनो- (१.२.५९) 'कियतदोर्निर्धारणे द्वयो-
र्जा' (७.३.७९) इति सूत्रे च रैकस्य (पा० ५.३.९२) इति सूत्रयोः
जाग्रहणं ज्ञापकम् । 'द्वयोः' इति निर्देशाद्, 'येषाम्' इति
साधूदाहरणाच्च ।
९४. 'ओर्गुणः' (६.४.१४६) इति × भाष्यानुक्तत्वादस्वीकार्या ।
सूत्रे गुणग्रहणं ज्ञापकम् ।
९५. 'आनि लोट्' (८.४.१६) इति ×
सूत्रे आडागमग्रहणं ज्ञापकम् । ,,
९६. 'तनादिकृञ्भ्यः' (३.१.७९) ×
इति सूत्रे कृञ्ग्रहणं ज्ञापकम् । ,,
९७. 'अक्षिडो डित्करणं ज्ञापकम् । × ,,
९८. 'अनुदात्तं पदमेकवर्ज्यम्'
(६.१.१५८) इति सूत्रे वर्ज्य-
ग्रहणं ज्ञापकम् । ,,

• २५ -