मृगेन्द्र आगम: विद्या एवं योग पाद (भट्ट नारायणकण्ठ वृत्ति सहित प्राचीनतम कामिक आगम परिशिष्ट)

१५४ मृगेन्द्रतन्त्रे । [ १६
नावुपचयापचयावनुकुर्वद्विज्ञानं देहात्मकमेव,
अतो देह एव चेतन इति पूर्वः पक्षः ॥
अथैतत्प्रतिक्षेपः
न भोग्यत्वा-
द्विकारित्वाच्च जातुचित् ॥ ४ ॥
भोग्या विकारिणो दृष्टा-
श्चिद्धिहीनाः पटादयः ।
सोऽप्येवं देहश्चेतनः कदाचिन्न भवति
भोग्यत्वाद्विकारित्वाच्च । ये ये केचन विका-
रिणः परिणामिनो भोग्याश्च, ते ते ह्यचेतना
दृष्टाः यथा पटादयः । स देहोऽप्येवंविधः, त-
स्मान्न चेतनः । नन्वङ्गनादिभिर्भोग्यत्वमनै-
कान्तिकं भोग्यत्वेऽपि तत्राचैतन्याभावात् ।
नानैकान्तिकं तदीयस्य देहस्यैव भोग्यत्वात् ।
यद्येवं, निर्जीवस्य देहस्य कथं नोपभोगः । भ-
वत्येव तदवस्थोचित उपभोगः क्रव्यादादेः,
न पुनः कान्तादेः कामिन्याद्यवस्थाया येनाव-
स्थान्तरापत्तेर्विकारित्वेन बीभत्सरसहेतुत्वात् ।
तदुक्तिरत्रैव