सामग्री पर जाएँ
सर्वकोश
मृगेन्द्र आगम: विद्या एवं योग पाद (भट्ट नारायणकण्ठ वृत्ति सहित प्राचीनतम कामिक आगम परिशिष्ट)

मृगेन्द्र आगम: विद्या एवं योग पाद (भट्ट नारायणकण्ठ वृत्ति सहित प्राचीनतम कामिक आगम परिशिष्ट)

Mrigendra Tantra / Agama with Narayanakantha Vritti

महर्षि मृगेन्द्र (टीकाकार: भट्ट नारायणकण्ठ) द्वारा

DevanagariSanskritpublished448 पृष्ठ

पृष्ठ 102, कुल 448 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 102

७२ मृगेन्द्रतन्त्रे । [ १।२
नते, गुणेभ्योऽनन्यत्वे चावश्यमनेकत्वमस्याः ।
यच्चाचैतन्ये सत्यनेकं तत्कारणान्तरपूर्वकं, यथा
तन्तवो मृत्पिण्डा वा, सति च कारणान्तरपूर्व-
कत्वे न परमकारणता । इदं च ते प्रष्टव्याः
दृष्टदृश्ययोः संयोगः संसारहेतुस्तत्पूर्वकश्च
वियोगोऽपवर्गकारणमिति यदुच्यते, तत्र संयो-
गस्तावत् पुंप्रधानयोर्द्रष्टृदृश्यलक्षण एव,
न परस्पराश्लेषरूपः उभयोरप्यमूर्तत्वेन तादृ-
शस्यानुपपत्तेः । प्रधानं च न स्वतो दृश्यमप्र-
त्यक्षत्वेन तस्येष्टत्वात् । नच महदहंकारादि-
रूपेण परिणतेः द्रष्टा तद्द्रष्टुं शक्नोति । ततश्च
कथमनयोराद्यः संयोगः, तदभावाच्च कथं त-
त्पूर्वको वियोगः । एवं च संयोगवियोगानुप-
पत्तेरकारणत्वमेव पुरुषार्थं प्रति प्रधानस्य ॥
इतश्च मिथ्यात्वमेतदीयस्य ज्ञानस्य । कुत
इत्याह
अकर्तृभावाद्भोक्तुश्च
अभोक्तुः पुरुषस्य भोगायतनेन देहेन भोग-
साधनैरिन्द्रियैर्भोक्तव्यैरिन्द्रियार्थैर्भोगेन च सु-
खदुःखवेदनात्मना फलेन किं प्रयोजनम् ।