सामग्री पर जाएँ
सर्वकोश
मानसार शिल्पशास्त्र (प्रसन्ना कुमार आचार्य - प्राचीन भारतीय स्थापत्य, नगर-नियोजन व मूर्ति-शिल्प महाकोश)

मानसार शिल्पशास्त्र (प्रसन्ना कुमार आचार्य - प्राचीन भारतीय स्थापत्य, नगर-नियोजन व मूर्ति-शिल्प महाकोश)

Manasara on Architecture and Sculpture by P.K. Acharya

मानसार ऋषि (अनुवादक: डॉ. प्रसन्ना कुमार आचार्य) द्वारा

DevanagariHindipublished856 पृष्ठ

पृष्ठ 253, कुल 856 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 253

२१८ मानमारे [अध्यायः
वेदभूतरसांशेन सप्तभागाष्टभागिकम् ।
एवं तु भित्तिमानं तु शेषं तन्नालिकं भवेत् ॥ २६४ ॥ 528
भित्तिबाह्यं तु वृद्धिः स्यात्परितश्चैकभक्तितः ।
अष्टभागावसानं स्याद् बाह्यमानं तु पूर्ववत् ॥ २६५ ॥
कुर्याद्धर्म्यादिविन्यासं तच्चतुर्वर्गकान्तकम् ।
मध्यकोष्ठविशालं तु पूर्ववत्परिकल्पयेत् ॥ २६६ ॥ 532
शेषं तु चान्तरालं स्यात्कूटानां विन्यसेद् बुधः ।
अन्यान्यनुक्तमानानां चतुर्भूम्‍युक्तवत्कुरु ॥ २६७ ॥
निर्गमं च प्रवेशं चालङ्कारं वक्ष्यतेऽधुना ।
विस्तारे वसुभागं स्याद् विभजेत् पृथु(प्रति)रेव च ॥ २६८ ॥ 536
तदर्धंशावृतं बाह्ये साकं शेषं विदधि(च वेदि)कम् ।
वेदितारं चतुर्भागं त्र्यंशं तन्मीपविस्तरम् ॥ २६९ ॥
वेदितुह्यं शिरो(रस्)तारं शेषं प्रासादवद् भवेत् ।
द्वित्कलाटे महानासि त[द् ]द्वयोर्मध्यनासिकम् ॥ २७० ॥ 540
तच्छालानासिकं वापि कर्तव्यकृतिनासिका ।
अन्यान्तरप्रदेशे तु क्षुद्रनासीं(सि) प्रभूष्यते ॥ २७१ ॥
नेत्रनासीविशाले तु रसतारसमं भवेत् ।
त्रिकभाग(गं) द्विभागं वा पञ्चभागं त्रिभागिकम् ॥ २७२ ॥ 544
चतुर्भागं त्रिभागं वा मध्यनासीविशालकम्(ता) ।
तत्रिभागैकभागं तु पञ्चभागद्विभागिकम् ॥ २७३ ॥
चतुर्भागद्विभागं वा क्षुद्रनासीविशालकम् ।
पादाधिक(कं) समं वापि पादहीनं तथोच्छ्रयम् ॥ २७४ ॥ 548
महानासिमैलितुङ्गं स्तूपिकाप्रावसानकम् ।
मध्यनासि तथामालैि चाग्रं तत् ब(फ)लि(ल)कान्तकम् ॥ २७५ ॥
युक्त्या तत्तत्क्षुद्रनासीनां कारयेच्छिल्पि(ल्प)वित्तमः ।
शालाकारं शिखाकारं स्थू(स्तू)पिकानावृतं तथा (नां सुवृत्तकम्) ॥ २७६ ॥ 552
गलकूटोपसंयुक्तं क्षुद्रनासिचतुष्टयम् ।
श्रीभोगाख्यमिदं प्रोक्तमष्टनासी जयन्त(ख्य)कम् ॥ २७७ ॥