मल्लपुराण (ज्येष्ठिमल्ल - प्राचीन भारतीय मल्लविद्या, अखाड़ा व्यायाम व कुश्ती महाग्रन्थ)

दशमोऽध्यायः ।
श्रमोयं मल्लविद्यायाः कथितः षोडशात्मकः ।
यस्य चाभ्यासतो लोके त्रैलोक्यविजयी भवेत् ॥ १ ॥
रङ्गश्रमस्तम्भश्रमस्तथा भ्रमणिकाश्रमः ।
श्वासप्रेरणिकाभ्यासस्तथाहं(यं) स्थापितश्रमः ॥ २ ॥
ऊहापोहश्रमो(प्य)न्यो गुरुगोणितकश्रमः ।
श्रमो लघुगोणितके श्रेष्ठः स्यात्प्रमदाश्रमः ॥ ३ ॥
आमर्दकीश्रमः श्रेष्ठो याञ्चास्वादनकः श्रमः ।
कुण्डकर्षणकोभ्यासस्तथान्यत्कृतकाराश्रमः ॥ ४ ॥
जलश्रमो बहुगुणः परानारोहणः श्रमः ।
भोजनोर्ध्वभ्रमणिका षोडशैतच्छ्रूमास्थिजाः ॥ ५ ॥
श्रमाणां चैव कथ्यन्ते त्रयो भेदाः पृथक् पृथक् ।
उत्तमा मध्यमाश्चैव भवन्ति च तथाधमाः ॥ ६ ॥
रङ्गश्रमस्तु श्रेष्ठः स्यात् ज्येष्ठः सर्वश्रमेषु च ।
ये चाभ्यासेन सर्वेऽपि श्रमाः सिद्धा भवन्ति हि ॥ ७ ॥
तत्रादौ मध्यमांश्चान्यानन्यांस्ते कथयाम्यहम् ।
स्तम्भश्रमणिका बाहुबाहुभ्रमणमेव च ॥ ८ ॥
गुरुगोणितकश्चैव लघुगोणितकस्तथा ।
गदाश्रमेपि तत्रादौ ततश्च छोनकश्रमः ॥ ९ ॥
अङ्गकावर्तनाभ्यासस्तथा च श्रमकाश्रमाः ।
जलश्रमस्तथा चैव सोपनरो गुरुश्रमः ॥ १० ॥
भोजनोर्ध्वश्रमणिका कपि(थि)ताः सप्त चाधमाः ।
दिनान्तरे यदाभ्यासे बलमोजः प्रवर्धते ॥ ११ ॥