काव्यप्रकाश (आचार्य मम्मट - सम्पूर्ण १० उल्लास सटीक)

तृतीय उल्लासः
अर्थाः प्रोक्ताः पुरा तेषाम्
अर्थाः वाच्यलक्ष्यव्यङ्ग्याः । तेषां वाचकलाक्षणिकव्यञ्जकानाम् ॥
अर्थव्यञ्जकतोच्यते ।
कीदृशीत्याह--
वक्तृबोद्धव्यकाकूनां वाक्यवाच्यान्यसन्निधेः ॥ २१ ॥
प्रस्तावदेशकालादेर्वैशिष्ट्यात् प्रतिभाजुषाम् ।
योर्थस्यान्यार्थधीहेतुर्व्यापारो व्यक्तिरेव सा ॥ २२ ॥
बोद्धव्यः प्रतिपाद्यः । काकुर्ध्वनेर्विकारः । प्रस्तावः प्रकरणम् ।
CHAPTER III
THE SUGGESTIVENESS OF MEANING
The meanings of these have been described before.
‘Meanings’—i. e. the Expressed, the Indicated and the
Suggested.
‘Of these’,—i. e. of the Expressive, the Indicative and
the Suggestive words.—(Vide Text 6, above).
The suggestiveness of Meanings in now described.
The author next states the nature of the said sugges-
tiveness of words.—
‘Suggestion’ is that function of the meaning which brings
about the cognition of another meaning, by persons endowed
with imaginative intuition,—through peculiarities of (a) the
speaker, (b) the person spoken to, (c) intonation, (d) the
sentence, (e) the expressed meaning, (f) the presence of another,
(g) context, (h) place, (i) time and so forth.—(21-22).
‘The person spoken to’—i. e. one for whose sake the