गदनिग्रह (आचार्य सोढल - कायचिकित्सा एवं रोग-विनिश्चय सटीक)

५८ आयुर्वेदियग्रन्थमाला । [तैलाधिकारः
अर्शसि लघुकासीसाद्यं तैलम् ।
काशीसलाङ्गलीदन्तीकरवीराम्लैः पचेत् ।
तैलमर्कपयोन्मिश्रमभ्यङ्गात्पायुकीलजित् ॥ ३०८ ॥
अर्शसि पृथुकासीसाद्यं तैलम् ।
कासीसं सैन्धवं कृष्णा शुण्ठी कुष्ठं च लाङ्गली ।
शिला ट्रेकाश्वमारश्च जन्तुहृद्दन्तिचित्रकौ ॥ ३०९ ॥
हरितालं तथा स्वर्णक्षीरी चैतैः पचेत्समैः ।
तैलं सुधार्कपयसा गवां मूत्रे चतुर्गुणे ॥ ३१० ॥
एतदभ्यङ्गतोऽर्शासि क्षारवत्पातयेद्ध्रुवम् ।
क्षारकर्मकरो ह्येष न च दूष्यते वलिम् ॥ ३११ ॥
अर्शसि चित्रकाद्यं तैलम् ।
चित्रकं मदनं पीलुं शृङ्गवेरं शुकाननाम् ।
स्रोतोर्जं सैन्धवं दन्ती हरितालं मनःशिलाम् ॥३१२॥
तालीसं करवीरस्य मूलं लाङ्गलिकां वचाम् ।
भद्रकं क्षीरिकां चैव स्वर्णक्षीरीं च पेषयेत् ॥ ३१३ ॥
सुह्वर्कक्षीरकुडवौ पाच्यमाने प्रदापयेत् ।
मूत्रे चतुर्गुणे तैलं पक्कमर्शोहरं भवेत् ।
क्षारकर्मकरं ह्येतदभ्यङ्गात्तैलमुत्तमम् ॥ ३१४ ॥
कुष्ठे शिंशपासारतैलम् ।
दवदुदावपुंनाटवाकुची-
तुम्बीफलोन्मत्तहयारिदारुभिः ।
तुङ्गफलत्वग्धरिमन्थवह्निजैः
प्रस्थोन्मितैः श्यामलसारषड्गुणैः ॥ ३१५ ॥
तैलाढकार्थेन परिप्लुतैस्तैस्तैलं विदध्याद्गलिबन्धयन्त्रे ।
तत्तैलमभ्यङ्गविधौ प्रदिष्टं पथ्याशिनां कुष्ठविघातकृत्स्यात ३१६
कुष्ठे वज्रकं तैलम् ।
मूलं स्नुहाद्भात्त्वक् शिरीषाश्वमारा-
दर्कान्मालत्याश्चित्रकास्फोटनिम्बात् ।