सामग्री पर जाएँ
सर्वकोश
गदनिग्रह (आचार्य सोढल - कायचिकित्सा एवं रोग-विनिश्चय सटीक)

गदनिग्रह (आचार्य सोढल - कायचिकित्सा एवं रोग-विनिश्चय सटीक)

Gadanigraha of Acharya Sodhala with Commentary

आचार्य सोढल द्वारा

DevanagariHindipublished286 पृष्ठ

पृष्ठ 162, कुल 286 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 162

१४४ आयुर्वेदीयग्रन्थमाला । [ लेहाधिकारः
उपयोगात्स्त्रियो नित्यमलक्ष्मीकलिवर्जिताः ।
श्रीबाहुशालो गुडावलेहः ।
त्रिवृत्तेजोवतीदन्तीश्वदंष्ट्राचित्रकं शठी ।
गवाक्षीमुस्तबिल्वाह्वं विडङ्गानि हरीतकी ॥ ५३ ॥
पलानि षड् वृद्धदारोः षोडशैव तु सूरणात् ।
जलद्रोणद्वये क्वाथ्य चतुर्थांगावशेषितम् ॥ ५४ ॥
पूतं रसं तु तं दत्त्वा क्वाथेभ्यस्त्रिगुणो गुडः ।
लेहं पचेद्धि तं यावद्दवींलेपं व्रजेद्बुधः ॥ ५५ ॥
अवतार्य ततः पश्चाच्चूर्णानीमानि दापयेत् ।
त्रिवृत्तेजोवतीकट्वीचित्रकं द्विपलांशकम् ॥ ५६ ॥
एलात्वक्पत्रनागाह्वं षट्पलं परिकीर्तितम् ।
द्वात्रिंशच्च पलानीह चूर्णीकृत्व प्रदापयेत् ॥ ५७ ॥
ततो मात्रां प्रयुञ्जीत जीर्णे क्षीरं रसायनम् ।
पञ्चगुल्मान् प्रमेहांश्च पाण्डुरोगं हलीमकम् ॥ ५८ ॥
जयेदर्शांसि सर्वाणि तथा सर्वोदराणि च ।
अयं सर्वान् गदांश्चैव कल्याणो लेह उत्तमः ॥ ५९ ॥
दुर्नामान्तकरश्चैव मेधाजनन उत्तमः ।
गुडः श्रीबाहुशालोऽयं दुर्नामारिः प्रकीर्तितः ॥ ६० ॥
सर्वरोगं निहन्त्याशु वृक्षमिन्द्राशनिर्यथा ।
श्वासकासे बिभीतकावलेहः ।
प्रस्थं बिभीतकानामनस्थां साधयेद्गवां मूत्रे ।
लेहवदवलेहो मधुसहितः श्वासकासहरः ॥ ६१ ॥
कासेऽगस्त्यहरीतक्यवलेहः ।
द्विपञ्चमूलेभकणात्मगुप्ताभार्ङ्गीशठीपुष्करमूलविश्वाः ।
पाठामृताग्रन्थिकशङ्खपुष्पीरास्नाग्न्यापामार्गबलायवासाः ॥६२॥
द्विपालिकांस्तच्च यवाढकं च हरीतकीनां च शतं गुरूणाम् ।
द्रोणे जलस्याढकसंयुते तु क्वाथीकृते पूतचतुर्थभागे ॥ ६३ ॥